Barcelona

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Shko te: navigacion, kërko
Barcelona
Qytet
Njohur si Ciutat Comtal, Barna, BCN
Vendndodhja
Barcelona (Spanjë)
Barcelona
Administrimi
Shteti Flamuri Spanja
Kom. autonom Katalonia
Provinca Barcelona
Kamarka Barcelonès
Kryetari i Bashkisë Xavier Trias i Vidal de Llobatera
Partia CiU
Statistika dhe Transporti
Lartësia 12 m (m.n.d.)
Vendasit barcelonas/e
Sipërfaqja 101.9 km2
 •  urbane 803 km2
Zona Kohore UTC+1
Kodi Postal 08001–08080
Prefiksi +34 (Spanja) 93 (Qyteti)
Demografia
Popullsia 1,621,537 banorë
 •  urbane 4,210,000 banorë
 •  aglomerati 5,083,000 banorë
Dendësia 15,991 banorë/km2
Faqja Zyrtare www.bcn.cat


Barcelona është kryeqyteti dhe qyteti më i populluar i Katalonisë dhe qyteti i dytë më i madh në Spanjë, pas Madridit, me një popullsi prej 1,621,537 brënda kufijve të saj administrativ në një sipërfaqe prej 101,4 km2 (39 sq mi). Zonën urbane të Barcelonës shtrihet përtej kufijve të qytetit administrative me një popullsi prej mbi 4.2 milion në një sipërfaqe prej 803 km2 (310 sq mi), duke qenë zona e gjashtë-më i populluar urbane në Bashkimin Evropian pas Parisit, Londrës, zonën e Ruhrit, Madrid dhe Milano. Rreth 5 milionë njerëz jetojnë në zonën metropolitane të Barcelonës. Ajo është gjithashtu metropoli më i madh i Evropësbregdetin mesdhetar. Ajo është komponent kryesor i një bashkimi të qyteteve dhe komunave të ngjitur emrin Metropolitana de Barcelona Area (ambasadori), me një popullsi prej 3.218.071 në një sipërfaqe prej 636 km ² (5060 dendësi hab / km ²). Ajo është e vendosur në bregdetin Mesdhe në mes të gojët e Llobregat lumenjve dhe Besòs dhe kufizohet në perëndim me kurriz de Serra Collserola (512 m / 1680 ft).

Barcelona është sot një nga turistike kryesore të botës, qendra ekonomike dhe kulturore, dhe ndikimet e saj në tregti, arsim, argëtim, media, fashion, shkencës, artit dhe të gjithë të kontribuojnë në statusin e saj si një nga qytetet më të mëdha të botës globale. Në të vërtetë, kjo është një qendër e madhe ekonomike dhe një qendër financiare gjithnjë në rritje (Diagonal zonë Mars), një nga portet kryesore të Europës mesdhetare mund të gjeni këtu, si dhe aeroportin e Barcelonës ndërkombëtare, e cila merret me rreth 30 milionë pasagjerësh në vit. Ajo gjithashtu mburret me një rrjet të gjerë autostradës dhe është një qendër e hekurudhës me shpejtësi të lartë, veçanërisht atë që do të lidhë Franca me Spanjën dhe më vonë Portugali. Barcelona ishte 12-më-qytet të vizituara në botë dhe 4 më të vizituar në Evropë pas Paris, Londër, dhe Roma. Ajo është në Përveç destinacioni më i popullarizuar turistik në Spanjë (marrë mbi 5 milion turistë çdo vit). Barcelona është 16 më të "qytetit të përshtatshëm" në botë, sipas revistës jetesës monokël. Në mënyrë të ngjashme, sipas Innovation 2thinknow Analistët, Barcelona zë vendin e 13 në botë në Qytetet Innovation Indeksi ™ Global 256. Ai është qyteti më i pasur nga 4 PBB-së në Bashkimin Evropian dhe 35 në botë me një prodhim në shumën € 177.000.000.000, një figurë e megjithatë më të vogël se vlerësime alternative. Si pasojë, PKB-së për dalje frymë qëndron në 35.975 € - rreth 44% më e lartë se mesatarja e Bashkimit Evropian. Në mënyrë të ngjashme, qyteti i Barcelonës qëndron në vendin e 29 në një listë të të ardhurave neto personale kryesuar nga Zürich-ut. Qyteti është i Evropës së 3 dhe një botë më të suksesshme si një markë të qytetit, si në aspektin e reputacionit dhe pasurive.

Themeluar si një qytet romak, Barcelona u bë kryeqyteti i Pikat e Barcelonës. Pas bashkimin me Mbretërinë e Aragonit, ajo u bë një nga qytetet më të rëndësishme të Kurorës së Aragonit. Rrethuar disa herë gjatë historisë së tij, Barcelona është sot një qendër e rëndësishme kulturore dhe një destinacion turistik i madh dhe ka një trashëgimi të pasur kulturore. Veçanërisht të njohur janë vepra arkitektonike e Antoni Gaudí dhe Lluís Domenech i Montaner që kanë qenë caktuar Trashëgimisë Botërore të UNESCO-s Sites. Qyteti është i njohur edhe në kohët e fundit për Olimpiadën Verore 1992. Selia e Bashkimit për Mesdheun është e vendosur në Barcelona.

Si kryeqytet i Katalonjës, shtëpitë Barcelona selia e qeverisë katalanisht, i njohur si de Catalunya Generalitat; e shënim të veçantë janë të degës së ekzekutivit, parlamenti, dhe Gjykata e Lartë e Katalonjës. Të qytetit është edhe kryeqyteti i Provincës të Barcelonës dhe comarca Barcelonès.

Historia[redakto | redakto tekstin burimor]

Gjeografia[redakto | redakto tekstin burimor]

Demografia[redakto | redakto tekstin burimor]

Evolucioni demografik, 1900–2007, sipas Institutit Kombëtarë të Statistikave, Spanjë

Sipas një regjistrimi te bere me 1 qershor, 2006 popullsia e Barcelonës ishte 1.673.075 njerëz dhe duke përfshire popullsinë urbane 4.992.193, me te tere metropolin 4.992.193. Dendësia e popullsisë ishte 15,799 banore për kilometër katror. 62 % e banoreve ishin Katalonjas, 13,9 % vinin nga pjesa tjetër e Spanjës. 13,9 % vinin nga shtete te tjera si : Ekuador, Peru, Maroku, Kolumbia, Argjentina, Pakistani dhe Kina. Si gjuhe nacionale spanjishtja njihet vetëm ne universitete ndërsa 95 % e popullsisë kupton gjuhen katalunjase, ku 74,6 % e flasin atë, 75 % e lexojnë, 47.1 % mund ta shkruajnë. Edhe pse popullsia është katolike (208 kisha) ka edhe besime te tjera si: Evangjelist, Jehovan, Budiste dhe disa myslimane qe kane emigruar ne drejtim te qytetit. Ne 1990 Barcelona kishte një popullsi prej 530.000 banoresh e cila rritej dalëngadalë deri ne 1950 kur filluan te vinin njerëz te ndryshëm nga qytetet spanjolle pak te industrializuara. Popullsia e Barcelonës shkoi ne 1979- 1,906,998 banore dhe filloi te ulej pergjate viteve 1980-1990 sepse shume njerëz u larguan ne qytetet e jashtme te metropolit. Ne vitin 2000 qyteti numëronte 1,496,266 banore por shifrat u rriten sepse shume te rinj duke përfituar nga çmimet e ulëta te banesave u vendosen ne këtë qytet.

Barcelona

Ekonomia[redakto | redakto tekstin burimor]

Kultura[redakto | redakto tekstin burimor]

Politika[redakto | redakto tekstin burimor]

Shih edhe[redakto | redakto tekstin burimor]

Lidhje të jashtme[redakto | redakto tekstin burimor]