Kampionati Evropian i Futbollit

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Shko te: navigacion, kërko
Kampionati Evropian i Futbollit
Kampionati i fundit
Historiku
Lloji i sportit Futboll
Viti i themelimit 1960
Ekipe 53
Kontinenti Evropa
Kampioni aktual Flag of Spain.svg Spanja

UEFA Kampionati Evropian i Futbollit është garimi kryesorë futbollistik i kombëtareve Evropiane në futbollin e meshkujve organizuar nga UEFA. Ky garim mbahet çdo katër vite që nga viti 1960. Fillimisht ky garim u emërua si Kupa e Nacioneve Evropiane, duke ndërruar në emrin Kampionati Evropian i Futbollit në vitin 1968. Garimi llogaritet i dyti më i rënësishmi mes kombëtareve bazuar në famën Evropiane dhe botërore pas FIFA Kampionati Botëror i Futbollit.

Përveç kësaj është edhe UEFA Kamionati i Femrave inaguruar në vitin 1984 dhe që nga viti 1997 mbahet çdo katër vite sikurse edhe Kampionati Evropian për Nën-21, kampionat ky për meshkuj që mbahet çdo dy vjet.

Garimi[redakto | redakto tekstin burimor]

Para vitit 1980, vetëm katër kombëtare kualifikoheshin për në garimin final. Që nga viti 1980 tetë ekipe garonin, kurse që nga viti 1996 garimi u zgjerua përsëri në numrin nismëtarë prej 16 kombëtareve në garimin final. Ekipet garuese zgjedhen pas një serie të garimit kualifikues. Në vitin 1960 dhe 1964 zgjedheshin përmes lojërave vendas/nikoqir, kurse nga viti 1968 përmes kombinimit; garimit në grupe dhe mysafir/nikoqir ndeshjeve. Ekipi/ekipet organizues zgjedhet direkt për në garimin final.

Kampioni i fundit asnjëherë nuk ka kaluar direkt në garimin final, por ka marr pjese në garimin kualifikues sikur dhe ekipet tjera.

Trofeu[redakto | redakto tekstin burimor]

Henri Delaunay Trophy (lexo: Henri Deloinai Trofi, sq.: Trofeu Henri Deloinai), që i jepet fituesit të garimit (Kampionit Evropian) është emëruar për nderë të sekretarit të parë gjeneral të UEFA, Henri Delaunay, i cili e dha idenë e Kampionatit Evropian, por vdiq pesë vite para zhvillimit të garimit të parë në vitin 1960. Djali i tij Pierre Delaunay ishte përgjegjës për ndërtimin e trofeut.[1] Ky trofe, me të njejtat përmasa, është dhuruar që në Kampionatin Evropian të vitit 2004.

Për Kampionatin Evropian të vitit 2008 trofeu u rimodelua duke iu ndërruar përmasat, në një trofe më të madhë. Trofeu u ndërtua me përmasa 18 centimetra më i lartë dhe 2 kilogram më i rëndë duke arritur peshën totale në 8 kilogram dhe gjatësinë në 60 centimetra.[2] [3]

Formati[redakto | redakto tekstin burimor]

Kualifikimet[redakto | redakto tekstin burimor]

Për tu kualifikuar në garimin final ekipet duhet të jenë fituese ose të zënë vendet e dyta në garimin kualifikues.Ekipet ndahen në 7 grupe kualifikuese. Pas përzgjedhjes ekipet vazhdojnë në garimin final, fillimisht garimin gruporë, në vendin/vendet nikoqir/e i cili vend (ose vende) është kualifikuar direkt në garimin final përshkak se është organizues i garimit. Garimi kualifikues fillon në vjestë menjëherë pas mbarimit të Kampionatit Botëror dhe zgjat gati dy vite para garimit final.

Grupet kualifikuese përzgjidhen nga komiteti i UEFA-së duke marr parasyshe disa kritere.

Garimi final[redakto | redakto tekstin burimor]

Gjshtëmbëdhjet ekipet e kualifikuara për garimin final mblidhen përsëri në katër grupe të garimit final gruporë si dhe ekipi/ekipet nikoqir, grupet përzgjidhen duke përdorur metodën e tërhqjes nga aa e koisionit të UEFA-s. Ekipet e këtyre katër grupeve luaj ndeshje të formatit të ligave, secili me secilin. Pas zhvillimit të secilit ekip nga një ndeshje me secilin ekip në grupin përkatës i pari dhe i dyti i grupit kualifikohen për në çrek finale.

Garimi eliminues
Çerek finalja
A1 - B2 (Fituesi E1)
B1 - A2 (Fituesi E2)
C1 - D2 (Fituesi F1)
D1 - C2 (Fituesi F2)
Gjysëm finalja
Fituesi E1 - Fituesi F1 (Fituesi G1)
Fituesi E2 - Fituesi F2 (Fituesi G2)
Finalja
Fituesi G1 - Fituesi G2

Statistikat[redakto | redakto tekstin burimor]

Viti Nikoqir Finalja Vendi i tretë
Fitues Rezultati I Dyti I Treti Rezultati I Katërti
1960 Flag of France.svg Franca Flag of the Soviet Union.svg Bashkimi Sovjetik 2 - 1
shtesë
Flag of SFR Yugoslavia.svg RSF e Jugosllavisë Flag of the Czech Republic.svg Çekia 2 - 0 Flag of France.svg Franca
1964 Flag of Spain.svg Spanja Flag of Spain.svg Spanja 2 - 1 Flag of the Soviet Union.svg Bashkimi Sovjetik Flag of Hungary.svg Hungaria 3 - 1
shtesë
Flag of Denmark.svg Danimarka
1968 Flag of Italy.svg Italia Flag of Italy.svg Italia 1 - 1
shtesë
2 - 0 përsëritur
Flag of SFR Yugoslavia.svg RSF e Jugosllavisë Flag of England.svg Anglia 2 - 0 Flag of the Soviet Union.svg Bashkimi Sovjetik
1972 Flag of Belgium.svg Belgjika Flag of Germany.svg Gjermania 3 - 0 Flag of the Soviet Union.svg Bashkimi Sovjetik Flag of Belgium.svg Belgjika 2 - 1 Flag of Hungary.svg Hungaria
1976 Flag of SFR Yugoslavia.svg RSF e Jugosllavisë Flag of the Czech Republic.svg Çekia 2 - 2
shtesë
(5 - 3)
penalti
Flag of Germany.svg Gjermania Flag of the Netherlands.svg Holanda 3 - 2
shtesë
Flag of SFR Yugoslavia.svg RSF e Jugosllavisë
1980 Flag of Italy.svg Italia Flag of Germany.svg Gjermania 2 - 1 Flag of Belgium.svg Belgjika Flag of the Czech Republic.svg Çekia 1 - 1
(9 - 8)
penalti
Flag of Italy.svg Italia
Viti Nikoqiri Fituesi Rezultati I Dyti Gjysëm finalist (s'k më lojë për vendin e tretë)
1984 Flag of France.svg Franca Flag of France.svg Franca 2 - 0 Flag of Spain.svg Spanja Flag of Denmark.svg Danimarka dhe Flag of Portugal.svg Portugalia
1988 Flag of Germany.svg Gjermania Flag of the Netherlands.svg Holanda 2 - 0 Flag of the Soviet Union.svg Bashkimi Sovjetik Flag of Italy.svg Italia dhe Flag of Germany.svg Gjermania
1992 Flag of Sweden.svg Suedia Flag of Denmark.svg Danimarka 2 - 0 Flag of Germany.svg Gjermania Flag of the Netherlands.svg Holanda dhe Flag of Sweden.svg Suedia
1996 Flag of England.svg Anglia Flag of Germany.svg Gjermania 2 - 1
vdekje
Flag of the Czech Republic.svg Çekia Flag of England.svg Anglia dhe Flag of France.svg Franca
2000 Flag of Belgium.svg Belgjika
Flag of the Netherlands.svg Holanda
Flag of France.svg Franca 2 - 1
vdekje
Flag of Italy.svg Italia Flag of the Netherlands.svg Holanda dhe Flag of Portugal.svg Portugalia
2004 Flag of Portugal.svg Portugalia Flag of Greece.svg Greqia 1 - 0 Flag of Portugal.svg Portugalia Flag of the Czech Republic.svg Çekia dhe Flag of the Netherlands.svg Holanda
2008 Flag of Austria.svg Austria
Flag of Switzerland.svg Zvicra
Flag of Spain.svg Spanja 1 - 0 Flag of Germany.svg Gjermania Flag of Russia.svg Rusia dhe Flag of Turkey.svg Turqia
2012 Flag of Poland.svg Polonia &
Flag of Ukraine.svg Ukraina
Flag of Spain.svg Spanja 4 - 1 Flag of Italy.svg Italia - dhe -

Statistikat finale[redakto | redakto tekstin burimor]

Ekipi Tituj I Dyti I Treti Gjysëm finalist I Katërti
Flag of Germany.svg Gjermania 3: (1972, 1980, 1996) 3: (1976, 1992, 2008) - 1: (1988) -
Flag of France.svg Franca 2: (1984, 2000) - - 1: (1996) 1: (1960)
Flag of the Soviet Union.svg Bashkimi Sovjetik 1: (1960) 3: (1964, 1972, 1988) - - 1: (1968)
Flag of Italy.svg Italia 1: (1968) 1: (2000) - 1: (1988) 1 (1980)
Flag of Spain.svg Spanja 2: (1964, 2008) 1: (1984) - - -
Flag of Czechoslovakia (bordered).svg Çekosllovakia 1: (1976) - 2: (1960, 1980) - -
Flag of the Netherlands.svg Holanda 1: (1988) - 1: (1976) 3: (1992, 2000, 2004) -
Flag of Denmark.svg Danimarka 1: (1992) - - 1: (1984) 1: (1964)
Flag of Greece.svg Greqia 1: (2004) - - - -
Flag of SFR Yugoslavia.svg RSF e Jugosllavisë - 2: (1960, 1968) - - 1: (1976)
Flag of Belgium.svg Belgjika - 1: (1980) 1: (1972) - -
Flag of Portugal.svg Portugalia - 1: (2004) - 2: (1984, 2000)
Flag of the Czech Republic.svg Çekia - 1: (1996) - 1: (2004) -
Flag of England.svg Anglia - - 1: (1968) 1: (1996) -
Flag of Hungary.svg Hungaria - - 1: (1964) - 1: (1972)
Flag of Sweden.svg Suedia - - - 1: (1992) -
Flag of Turkey.svg Turqia - - - 1: (2008) -
Flag of Russia.svg Rusia - - - 1: (2008) -

Mikprites[redakto | redakto tekstin burimor]

Mikprites Nacioni Viti(e)
dy herë Flag of Belgium.svg Belgjika 1972, 2000
dy herë Flag of France.svg Franca 1960, 1984
dy herë Flag of Italy.svg Italia 1968, 1980
një herë Flag of Austria.svg Austria 2008
një herë Flag of England.svg Anglia 1996
një herë Flag of Germany.svg Gjermania 1988
një herë Flag of the Netherlands.svg Holanda 2000
një herë Flag of Poland.svg Polonia 2012
një herë Flag of Portugal.svg Portugalia 2004
një herë Flag of Spain.svg Spanja 1964
një herë Flag of Sweden.svg Suedia 1992
një herë Flag of Switzerland.svg Zvicra 2008
një herë Flag of Ukraine.svg Ukraina 2012
një herë Flag of SFR Yugoslavia.svg RSF e Jugosllavisë 1976

Paraqitje në finale[redakto | redakto tekstin burimor]

Paraqitje Shteti
10 Flag of Germany.svg Gjermania[4]
9 Flag of Russia.svg Rusia[5]
8 Flag of the Netherlands.svg Holanda
Flag of Spain.svg Spanja
7 Flag of England.svg Anglia
Flag of Denmark.svg Danimarka
Flag of France.svg Franca
Flag of the Czech Republic.svg Çekia
Flag of Italy.svg Italia
5 Flag of Portugal.svg Portugalia
Flag of SFR Yugoslavia.svg RSF e Jugosllavisë[6]
4 Flag of Belgium.svg Belgjika
Flag of Romania.svg Rumania
Flag of Sweden.svg Suedia
3 Flag of Croatia.svg Kroacia
Flag of Greece.svg Greqia
Flag of Switzerland.svg Zvicra
Flag of Turkey.svg Turqia
2 Flag of Bulgaria.svg Bullgaria
Flag of Hungary.svg Hungaria
Flag of Scotland.svg Skocia
1 Flag of Ireland.svg Irlanda
Flag of Latvia.svg Letonia
Flag of Slovenia.svg Sllovenia
Flag of Norway.svg Norvegjia
Flag of Serbia and Montenegro.svg Serbia dhe Mali i Zi
Flag of Austria.svg Austria
Flag of Norway.svg Norvegjia

Shih edhe[redakto | redakto tekstin burimor]


Referenca[redakto | redakto tekstin burimor]

  1. ^ Michael Harold, 'S'mund të gjesh trofe superior', UEFA.com, 27 janar, 2006 - (Anglisht)
  2. ^ Trofe i ri për UEFA EURO 2008, UEFA.com, 23 janat, 2007 - (Anglisht)
  3. ^ http://www.uefa.com/competitions/EURO/news/Kind=1/newsId=389177.html - (Anglisht)
  4. ^ Duke llogaritur paraqitjet si Gjermania Lindore dhe Gjermania Perëndimore.
  5. ^ Duke llogaritur edhe paraqitjet si Flag of the Soviet Union.svg Bashkimi Sovjetik.
  6. ^ Kualifikimi i vititi 1992 nuk përfshihet për shkak të sanksioneve ndërkombëtare.

Lidhje të jashtme[redakto | redakto tekstin burimor]