Kanali Mariana

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Shko te: navigacion, kërko

Kanali Mariana është pjesa me e thelle e oqeaneve te botes. Ajo gjendet ne zonën perëndimore te Oqeanit Paqësor, ne lindje te ishujve Mariana. Është rreth 2.550 km i gjate, po gjerësia e tij është rreth 69 km. Kanali Mariana arrin piken me te thelle te njohur 10.911 kilometra dhe ajo thellësi ndodhet ne humnerën e ashtuquajtur Challenger, një vend i vogël ne pjesën jugore te Kanalit. Ne pjesën e poshtme te kanalit kolonat e ujit sipër ushtrojnë presion te 1086 bareve, mbi 1000 here te presionit atmosferik standard ne nivelin e detit. Ne këtë presion densiteti i ujit është rritur me 4,96 % duke bere 95 l ujë nen presionin e Challengerte te përbejnë te njëjtën mase si 100 litra ne sipërfaqe. Temperatura ne pjesën e poshtme është 1 deri ne 4 °C. Me 17 mars 2013 hulumtuesit kane raportuar te dhenë te formave mikroskopike te jetës ne Kanalin Mariana. Sipas njërit studiues është thëne se ju mund te gjeni mikrobet kudo-ata janë jashtëzakonisht te adaptueshëm ndaj kushteve dhe mbijetojnë kudo qe janë.

Emri[redakto | redakto tekstin burimor]

Ishujt Mariana u emëruan nga Spanja ne vitin 1668. Spanja themeloi një koloni atje dhe i dha ishujve emrin zyrtar Las Marianas ne nder te mbretëreshës spanjolle Mariana e Austrisë, e reja e Filipit te IV te Spanjës. Ishujt janë pjese e harkut te ishyllit qe është forumuare, Plate Mariana, ne anën perëndimore te kanalit.