Problemet mjedisore në Shqipëri

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Shko te: navigacion, kërko

Shqipëria ka një sërë problemesh mjedisore ashtu si vendet e tjera ish-komuniste.

Problemet[redakto | redakto tekstin burimor]

Ndotja e ajrit[redakto | redakto tekstin burimor]

Ndotja e ajrit në Tiranë

Ndotja e ajrit është një nga problemet kryestore mjedisore në qytete e mëdha shqiptare, sidomos në Tiranë. Ndotja ka ardhur per pasojë e shtimit të makinave dhe pakësimit të gjelbërimit urban. Përqendrimi i grimcave PM10 dhe NO2 më Tiranë, kalon standardet kombëtare dhe ato të Organizatës Botërore të Shëndetësisë[1][2].

Ndotja e ujit[redakto | redakto tekstin burimor]

Ndotja e ujrave në Shqipëri vjen si pasojë e hedhjeve të mbeturinave në lumenj e liqene, si dhe derdhjes së ujrave të zeza të papërpunuara.

Mbeturinat[redakto | redakto tekstin burimor]

Mbledhja e mbeturinave në Shqipëri dhe riciklimi i tyre bëhet në nivele primitive. Mbeturinat pothuajse nuk mblidhen fare nëpër fshatra.

Shpyllëzimi[redakto | redakto tekstin burimor]

Prerjet e pyjeve dhe zjarret janë shkaqet kryesore për shpyllëzimin dhe zhdukjen e pyjeve në Shqipëri. [3]

Ndryshimet klimatike[redakto | redakto tekstin burimor]

Ndryshimet klimatike kanë prekur në mënyrë të konsiderueshme dhe Shqipërinë. Rritja e nivelit të detit ka çuar në zhdukjen e disa metrave tokë në bregdet në vit.[4] Gjithashtu, zjarret janë bërë më të shumta në numër për shkak të temperaturave të larta në verë.[5] Ndotja e ujit dhe përdorimi i tij ka ndikim të drejtpërdrejtë në shëndetin e njeriut dhe lë pasoja për kohë të gjatë. Sot në botë njihen më se dyqind sëmundje që paraqiten si pasojë e përdorimit të ujit të ndotur. Sipas Organizatës Botërore të Shëndetësisë (WHO) nga uji i ndotur, sot në botë sëmuren mbi pesëqind milion njerëz. Nga uji i papastër pasojnë një sërë sëmundjesh, ku, ndër më të rëndësishmet janë kolera, tifoja e zorrëve, hepatiti, tularemia etj. Këto sëmundje shpesh kanë marrë viktima njerëzore. Ne ditët e sotme me zhvillimet e avancuara që po ecën bota, është vështirë të mendohet për një jetë në Tokë me ujë të pastër.Krahas kësaj, mbrojtja e ujit nga ndotja mund të bëhet edhe duke ndaluar hedhjen e ndotësve në ujë, pastaj me mënjanimin ose zvogëlimin e ndotësve në ujë, duke qarkulluar uji i ndotur nëpër sisteme të mbyllura, etj. Zvogëlimi i sasisë së lirimit të materieve ndotëse në ujë është formë e rëndësishme e luftës kundër ndotjes. Kjo nënkupton vendosjen e filtrave përkatës dhe e sistemeve për fundërrim në vendet ku lirohen ujërat e ndotura. Një formë e mbrojtjes së ujërave rrjedhës nga ndotja është edhe mbrojtja speciale e burimeve, planifikimi i lokacionit të deponive për hedhurina, që ato të ndërtohen sa më larg ujërave rrjedhëse, zvogëlimi i përdorimit të pesticideve dhe plehrave kimike në bujqësi si dhe pyllëzimi dhe ruajtja e tokës nga erozioni. Me konventa ndërkombëtare ndotja e ujërave është e sanksionuar, por, vështirë është të binden njerëzit që të mos e ndotin atë. Prandaj, është me rëndësi vetëdijesimi dhe edukimi i popullatës për shfrytëzim racional të resurseve ujore.

Lëvizja mjedisore në Shqipëri[redakto | redakto tekstin burimor]

Në Shqipëri gjenden rreth 100 organizata mjedisore, nga të cilat 10 janë më aktive. Shumica e OJF-ve mjedisore janë të përqendruara në Tiranë, por ka dhe shumë OJF mjedisore që ndodhen në rrethe, megjithëse veprimtaria e tyre është më e vogël. Lëvizja mjedisore në Shqipëri vuan nga interesi i pakët i shoqërisë shqiptare për çeshtjet e problemet mjedisore. OJF-të kryesore mjedisore në Shqipëri janë Ekolëvizja, Instituti i Politikave Mjedisore, Qendra EDEN, EPER CENTER, etj

  • Një grup trajnerësh të mirëstabilizuar të cilët i ofrojnë asistencë dhe ngritje kapacitetesh grupeve synuese të qendrës;
  • Një grup Udhërrëfyesish Natyre i përbërë nga të rinj të përgatitur për të ofruar edukim mjedisor dhe guida në natyrë;
  • Një grup vullnetarësh i përbërë nga të rinj të motivuar dhe të angazhuar në projekte të ndryshme ndërgjegjësimi me komunitetin;
  • Një qendër burimore me një biblotetkë me libra të shumëllojshëm dhe informacion mjedisor, e cila është krijuar nga stafi i qendrës, dhurimet nga individë të ndryshëm dhe nga kontributi i partnerëve tanë.

Për të përmbushur misionin e saj strategjik dhe objektivat, qendra e fokuson punën në 4 drejtime kryesore:

  • Ngritje Kapacitetesh
  • Edukimi Mjedisor
  • Pktika të Menaxhimit Mjedisor
  • Informimi dhe Pjesmarrja Publike

Pas më shumë se 5 vite bashkëpunimi, investimi, motivimi dhe punë intensive qendra EDEN ofron për grupet e saj të synuara shërbimet e mëposhtme:

Grupi i synuar: Organet qeveritare qendrore dhe lokale Shërbimet e ofruara:

  • Asistencë teknike
  • Lehtësim
  • Oponencë
  • Bashkëpunim dhe koordinim të aktiviteteve me komunitetin
  • Monitorim

Grupi i synuar: Komuniteti Shërbimet e ofruara:

  • Fushata për zhvillimin e komunitetit
  • Fushata për ndërgjegjësimin e komunitetit
  • Programe edukuese
  • Lehtësim i proceseve të PLVM dhe Axhendës së Gjelbër

Grupi i synuar: Shkollat dhe kopshtet Shërbimet e ofruara:

  • Trajnime mbi Edukimin Mjedisor
  • Zhvillime të kurrikulave
  • Udhërrëfime në natyrë
  • Orë të hapura në qendrën e Edukimit Mjedisor
  • Shkollë verore
  • Aktivitete ndërgjegjësuese

Grupi i synuar: Bizneset Shërbimet e ofruara:

  • Aktivitete për rritjen e ndërgjegjësimit
  • Trajnime
  • Monitorim
  • Bashkëpunim për punën me komunitetin

Grupi i synuar: OSHC dhe grupet komunitare Shërbimet e ofruara:

  • Trajnime
  • Ngritje kapacitetesh
  • Rrjetëzim
  • REC, etj.

Shiko dhe këtë[redakto | redakto tekstin burimor]


Burimet[redakto | redakto tekstin burimor]

  1. ^ Tirana Air Quality Report. Vizituar në 24 Janar 2012.
  2. ^ MAPPING AIR POLLUTION IN URBAN TIRANA AREA USING GIS. Vizituar në 24 Janar 2012.
  3. ^ Illegal Logging Ravages Albania's Forests. Vizituar në 24 Janar 2012.
  4. ^ Global warming. Institute for Environmental Policy-Albania.. Vizituar në 24 Janar 2012.
  5. ^ Edvin Pacara: Climate change effects in Albania. Vizituar në 24 Janar 2012.