Çelë Shabani
Çelë Shabani (rreth 1830-1879) ishte një luftëtar dhe komandant shqiptar i forcave të armatosura të Lidhjes së Prizrenit i njohur për trimërinë dhe pjesëmarrjen në betejat për mbrojtjen e Plavës dhe Gucisë gjatë përpjekjeve të Lidhjes së Prizrenit kundër aneksimit malazez pas vendimeve të Kongresit të Berlinit. Ai ra dëshmor në Betejën e Nokshiqit, duke u bërë një figurë e njohur e qëndresës shqiptare në shekullin XIX.[1]
Biografia
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Çelë Shabani lindi në Rugovë, në një familje me tradita të forta luftarake. Që në moshë të hershme ai u shqua për guxim dhe aftësi luftarake. Sipas rrëfimeve popullore, gjatë fëmijërisë në Nikshiq u përfshi në një dyluftim me një malazez të quajtur Urosh, nga i cili doli fitimtar, ngjarje që hyri në kujtesën popullore si dëshmi e karakterit të tij luftarak.
Në moshën 22-vjeçare u nderua me një medalje për trimëri, duke fituar famë të hershme në radhët e bashkëkohësve. Gjatë jetës së tij luftoi vazhdimisht kundër forcave malazeze, shpesh duke u përballur edhe me njësitë e komandantit Marko Miljanov.
Roli më i rëndësishëm i Çelë Shabanit lidhet me betejën e Nokshiqit në vitin 1879, pjesë e përpjekjeve për mbrojtjen e Plavës e Gucisë. Pas Kongresit të Berlinit (1878), këto territore iu dhanë Malit të Zi, por shqiptarët nën udhëheqjen e Lidhjes së Prizrenit organizuan qëndresën e armatosur. Çelë Shabani mori pjesë në këtë betejë si prijës i rugovasve dhe luftoi krah Jakup Ferrit. Ai ra dëshmor në këtë betejë, duke hyrë në histori si një nga figurat kryesore të qëndresës shqiptare kundër aneksimit.
Figura e Çelë Shabanit është ruajtur në kujtesën historike dhe folklorin shqiptar. Trimëria e tij përmendet në këngë popullore dhe në rrëfime historike, ku ai përfaqëson një brez luftëtarësh të Lidhjes së Prizrenit që mbrojtën me armë kufijtë etnikë dhe politikë të shqiptarëve.[2][3][4][5]
Shih edhe
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Referime
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]- ↑ Me pushkë dhe penë për liri e pavarësi (bot. Shtëpia Botuese "8 Nëntori"). Lidhja Shqiptare e Prizrenit. 1987. fq. 116.
- ↑ Studime filologjike, Volym 34, Utgåva 3–4 (bot. Akademia e Shkencave e RPSSH, Instituti i Gjuhësisë dje i Letërsisë., 1980). University of Michigan: Akademia e Shkencave e RPSH. Instituti Gjuhësisë dhe i Letersisë, Universiteti Shtetëror i Tiranës. Instituti i Historisë e Gjuhësisë. 1980. fq. 106. Marrë më 20 shkurt 2016.
{{cite book}}: Mungon ose është bosh parametri|language=(Ndihmë!) - ↑ Pollo, Stefanaq (1983). Historia e Shqipërisë: Vitet 30 të shek. XIX-1912, Akademia e Shkencave e RPS të Shqipërisë, Instituti i Historisë, 1983 (bot. Volym 2 av Historia e Shqipërisë, Historia e Shqipërisë). Instituti i Historisë (Akademia e Shkencave e RPS të Shqipërisë). fq. 270.
{{cite book}}: Mungon ose është bosh parametri|language=(Ndihmë!) - ↑ Xhagolli, Agron (1985). Folklor kosovar, Volym 1. University of Michigan: Qemal Haxhihasani. fq. 114.
{{cite book}}: Mungon ose është bosh parametri|language=(Ndihmë!) - ↑ Haxhiu, Ajet (1982). Shota dhe Azem Galica. Shtëpia Botuese "8 Nëntori". fq. 13.
| Selia |  | |
|---|---|---|
| Dokumente | ||
| Kuvende | ||
| Këshilli | ||
| Pjesëmarrësit | Abdullah pashë Dreni • Abdyl Frashëri • Ahmet Korenica • Ahmet Delia • Ali Pashë Gucia • Ali Bej Tirana • Ali Ibër Nezaj • Binak Alia • Baca Kurti • Çelë Shabani • Çun Mula • Ded Gjo Luli • Filip Çeka Suma • Hasan pashë Tetova • Shaban bej Prizreni • Haxhi Zeka • Idriz Seferi • Iljaz pashë Çoku • Isa Boletini • Jakup Ferri • Jashar bej Shkupi • Kadri Bajri • Mal Dula • Mehmet Ali pashë Vrioni • Mehmet pashë Deralla • Mic Sokoli • Pashko Vasa • Riza Kryeziu • Sali Jaha • Sefë Kosharja • Smajl Martini Ivezaj • Sulejman Vokshi • Ymer efendi Prizreni • Zija Prishtina • Zhuj Selmani | |
| Betejat | ||
| Trashëgimia | ||