Al-Kaida

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Shko te: navigacion, kërko
Flamuri i Al-Kaidës.
Osma bin Laden, themeluesi i Al-Kaidës.
Harta e vendndodhjeve të sulmeve të Al-Kaidës.

Al-Kaida (arab. القاعدة al-Qāʿidah, "baza", e njohur edhe si Al-Kaeda ose Al-Qaeda në shqip) është një organizatë terroriste e themeluar nga Osama bin Laden, Abdullah Azzam[1] dhe disa militantë të tjerë[2], në një pikë në mes gushtit të 1988-ës[3] dhe fundit të 1989-ës,[2] me origjinë që nga Lufta sovietike në Afganistan.[4][5] Organizata operon si një rrjet që përmban një ushtri multinacionale dhe joshtetërore[6] dhe një grup ekstremist.[7] Kjo organizatë është e njohur si organizatë terroriste nga Këshilli i Sigurimit i Organizatës së Kombeve të Bashkuara (UNSC), Organizata e Traktatit të Atlantikut Verior (NATO), Bashkimi Evropian (EU), Shtetet e Bashkuara të Amerikës (SHBA), Rusia, India dhe shtete të tjera. Al-Kaida ka marrë përsipër shumë sulme në shënjestra në ndryshme, që ata i konsiderojnë qafirë.[8] Gjatë Luftës civile në Siri, fraksione të ndryshme të Al-Kaidës kanë filluar të luftojnë njëra me tjetrën, por gjithashtu edhe kundër kurdëve dhe qeverisë siriane.

Al-Kaida ka montuar sulme ndaj shënjestrave civile dhe ushtarake në vende të ndryshme, duke përfshirë Sulmet e 11 shtatorit. Qeveria e Shteteve të Bashkuara të Amerikës u përgjigj Sulmeve të 11 shtatorit me shpalljen e "Luftës kundër terrorizmit". Me humbjen e liderëve kryesorë, duke kulminuar me vrasjen e Osama bin Ladenit, operacionet e Al-Kaidës kanë kaluar nga veprime të kontrolluara nga lartë poshtë në veprime të grupeve bashkëpuntore dhe vepruesve vetjakë.

Teknika karakteristike e Al-Kaidës janë sulmet vetëvrasëse dhe sulmet me bomba.[9]

Ideologjia e Al-Kaidës paraqet një shkëputje nga të gjitha ndikimet e jashtme në vendet islame, dhe krijimin e një kalifati botëror.[10] Në mesin e besimeve të anëtarëve të al-Kaidës është edhe bindja se një aleanca krishtero-hebreje është formuar për të shkatërruar Islamin.[11] Al-Kaida gjithashtu kundërshton ligjet e bëra nga njeriu, dhe dëshiron ti zëvendësoj ato me një formë të rreptë të ligjit të sheriatit.[12]

Al-Kiada është gjithashtu edhe shkaktare e dhunës sektariane në mes myslimanëve.[13] Liderët e Al-Kaidës i konsiderojnë myslimanët liberal, shi'itët, sufitë dhe sektet e tjera si heritikë dhe shpesh kanë sulmuar xhamitë, teqetë apo mbledhjet e tyre.[14] Që prej vdekjes së Bin Ladenit më 2011, grupi udhëhiqet nga egjiptiani Ajman al-Zavahiri.

Shiko dhe[redakto | redakto tekstin burimor]

Referencat[redakto | redakto tekstin burimor]

  1. ^ Bill Moyers Journal. A Brief History of Al Qaeda. PBS.com. July 27, 2007. Marrë më March 31, 2012. 
  2. ^ a b United States v. Usama bin Laden et al., Cr. 1023, Testimony of Jamal Ahmed Mohamed al-Fadl (SDNY February 6, 2001).
  3. ^ Bergen 2006, p. 75.
  4. ^ Al-Qaeda's origins and links. BBC News. July 20, 2004. Marrë më June 3, 2014. 
  5. ^ Cooley, John K. (Spring 2003). Unholy Wars: Afghanistan, America and International Terrorism (reprint). Demokratizatsiya. 
  6. ^ Gunaratna 2002, pp. 95–96. "Al-Qaeda's global network, as we know it today, was created while it was based in Khartoum, from December 1991 till May 1996. To coordinate its overt and covert operations as al-Qaeda's ambitions and resources increased, it developed a decentralized, regional structure. [...] As a global multinational, al-Qaeda makes its constituent nationalities and ethnic groups, of which there are several dozen, responsible for a particular geographic region. Although its modus operandi is cellular, familial relationships play a key role."
    See also:
  7. ^ Middle East | Wahhabi opponent killed in Iran. BBC News. June 26, 2007. Marrë më August 18, 2014. 
  8. ^ Jihadi Terrorism and the Radicalisation Challenge: p.219, Rik Coolsaet – 2011
  9. ^ Wright 2006, pp. 107–108, 185, 270–271
  10. ^ Dreaming of a caliphate. The Economist. August 6, 2011. Marrë më May 19, 2012. 
  11. ^ Fu'ad Husayn 'Al-Zarqawi, "The Second Generation of al-Qa'ida, Part Fourteen," Al-Quds al-Arabi, July 13, 2005
  12. ^ Lawrence Wright (2006). The Looming Tower: Al-Qaeda and the Road to 9/11. Knopf. p. 246. ISBN 0-375-41486-X. 
  13. ^ Dragons and Tigers: A Geography of South, East, and Southeast Asia – (2011) – Barbara A. Weightman
  14. ^ Security strategy and transatlantic relations (2006) Roland Dannreuther

Lidhjet e jashtme[redakto | redakto tekstin burimor]

Media