António Costa
António Costa | |
|---|---|
.jpg) Costa në vitin 2024 | |
| President i Këshillit Evropian | |
Titullar | |
| Në detyrë 1 dhjetor 2024 | |
| Paraprirë nga | Charles Michel |
| Kryeministër i Portugalisë | |
| Në detyrë 26 nëntor 2015 – 2 prill 2024 | |
| Pasuar nga | Luís Montenegro |
| Kryetar i Bashkisë së Lisbones | |
| Në detyrë 1 gusht 2007 – 6 prill 2015 | |
| Të dhëna vetjake | |
| U lind më | 17 korrik 1961 (64 vjeç) Lisbona, Portugalia |
| Partia politike | Partia Socialiste |
| Fëmijët | 2 |
| Shkollimi | Universiteti i Lisbonës |
| Profesioni | avokat, politikan |
| Nënshkrimi |  |
António Costa (lindur më 17 korrik 1961 në Lisbona) është një politikan portugez që shërben si president i Këshillit Evropian që nga 1 dhjetori 2024. Më parë ai shërbeu si kryeministër i Portugalisë nga 26 nëntori 2015 deri më 2 prill 2024 dhe si kryetar i Bashkisë së Lisbonës nga viti 2007 deri në vitin 2015.[1][2][3]
Jeta e hershme dhe arsimi
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Costa lindi në Lisbonë më 17 korrik 1961. Ai studioi drejtësi në Fakultetin e Drejtësisë të Universitetit të Lisbonës dhe kreu më pas studime pasuniversitare në studime evropiane. Para se t’i përkushtohej plotësisht jetës publike, ai ushtroi profesionin e avokatit.[4]
Karriera politike
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Costa u zgjodh deputet në Asamblenë e Republikës në vitin 1991. Më pas ai mbajti disa poste qeveritare, duke shërbyer si sekretar shteti për Çështjet Parlamentare, ministër për Çështjet Parlamentare, ministër i Drejtësisë dhe ministër i Administrimit të Brendshëm. Në periudhën 2004–2005 ai ishte gjithashtu deputet në Parlamentin Evropian dhe nënkryetar i tij.[5][1]
Nga 1 gushti 2007 deri më 6 prill 2015 ai ishte kryetar i Bashkisë së Lisbonës. Gjatë kësaj periudhe ai ishte edhe anëtar i Komitetit të Rajoneve dhe kryetar i Këshillit Metropolitian të Lisbonës.[5][1]
Kryeministër i Portugalisë
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Costa u bë kryeministër i Portugalisë më 26 nëntor 2015. Ai drejtoi vendin për gati nëntë vjet, deri më 2 prill 2024, duke qenë një nga kryeministrat më jetëgjatë të Portugalisë në periudhën demokratike. Pas zgjedhjeve të vitit 2024, ai u pasua nga Luís Montenegro.[1][3]
Gjatë periudhës së tij në krye të qeverisë, ai udhëhoqi tre mandate të njëpasnjëshme dhe u bë një nga figurat më të rëndësishme të Partisë Socialiste portugeze. Qeveritë e tij u përballën me çështje të mëdha si rimëkëmbja ekonomike, pandemia e COVID-19 dhe temat e tranzicionit energjetik e klimatik.[1][5]
President i Këshillit Evropian
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Më 27 qershor 2024, liderët e Bashkimit Evropian e zgjodhën Costa-n president të Këshillit Evropian. Ai mori detyrën më 1 dhjetor 2024, duke pasuar Charles Michel. Në këtë rol ai kryeson mbledhjet e Këshillit Evropian, ndihmon në përcaktimin e drejtimit të tij politik dhe përfaqëson Bashkimin Evropian në nivelin e tij në çështjet e politikës së jashtme dhe të sigurisë.[2][6]
Marrëdhëniet me Shqipërinë dhe Kosovën
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Në kuadër të detyrës së tij evropiane, Costa i ka kushtuar vëmendje të veçantë Ballkanit Perëndimor. Në prill dhe maj 2025 ai zhvilloi kontakte të drejtpërdrejta me kryeministrin Edi Rama dhe më 15 maj 2025 vizitoi Tiranën, ku theksoi se zgjerimi i Bashkimit Evropian drejt vendeve të Ballkanit Perëndimor përbën një përparësi të rëndësishme politike dhe gjeopolitike. Një ditë më pas ai bashkëkryesoi në Tiranë samitin e gjashtë të Komunitetit Politik Evropian së bashku me Ramën.[7][8][9]
Më 14 maj 2025 Costa vizitoi edhe Kosovën, ku u takua në Prishtinë me presidenten Vjosa Osmani dhe shprehu mbështetje për rrugën evropiane të Kosovës. Vizita u zhvillua në kuadër një turi më të gjerë në Ballkanin Perëndimor, me të cilin ai synoi të theksonte gatishmërinë e Bashkimit Evropian për të mbështetur procesin e anëtarësimit të vendeve të rajonit.[10][11]
Referime
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]- 1 2 3 4 5 "Biography of António Costa, President of the European Council". Consilium (në anglisht). Marrë më 21 prill 2026.
- 1 2 "European Council, 27 June 2024". Consilium (në anglisht). Marrë më 21 prill 2026.
- 1 2 "Luís Montenegro's Government took office". Government of Portugal (në anglisht). Marrë më 21 prill 2026.
- ↑ "António Costa". European Commission (në anglisht). Marrë më 21 prill 2026.
- 1 2 3 "Prime Minister - António Costa". Government of Portugal (në anglisht). Marrë më 21 prill 2026.
- ↑ "The President's role". Consilium (në anglisht). Marrë më 21 prill 2026.
- ↑ "Remarks by President António Costa at the joint press conference with Prime Minister of Albania Edi Rama". Consilium (në anglisht). Marrë më 21 prill 2026.
- ↑ "Remarks by President António Costa at the joint doorstep with Prime Minister of Albania Edi Rama". Consilium (në anglisht). Marrë më 21 prill 2026.
- ↑ "Opening remarks by President António Costa at the meeting of the European Political Community in Tirana". Consilium (në anglisht). Marrë më 21 prill 2026.
- ↑ "Remarks by President Antonio Costa after his meeting in Pristina with President Vjosa Osmani-Sadriu". Consilium (në anglisht). Marrë më 21 prill 2026.
- ↑ "President Costa reaffirms EU's commitment to the Western Balkans". Consilium (në anglisht). Marrë më 21 prill 2026.