Shko te përmbajtja

Castellum

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Castellum
1. Kullë vrojtimi Limes, Gjermani (rindërtim)
2. Rrënojat e një castellum divisorium, Francë

Një castellum[1]latinisht zakonisht është:

  • Një fortesë e vogël ose kullë romake,[2] një diminiuitiv i castrum (fushim ushtark), shpesh e përdorur si një kullë vrojtimi ose stacion sinjalizimi në Murin e Adrianit. Është e ndryshme nga një burgus, i cili është një term latin që përdorej veçanërisht në provincat gjermanike.
  • Një depozitë shpërndarjeje, kryesore dhe ndarëse për ujin bashkiak në një akuadukt romak (i njohur si një castellum aquae/castellum divisorium).
  • Në lashtësi dhe në mesjetë, një vepër fortifikimi e destinuar për ti rezistuar sulmeve të armiqve duke mbrojtur një vend të caktuar (qendër urbane, fshat të fortifikuar, stacion të avancuar ushtarak). Sipas studiuesve, ky term është i ndërshkëmbyeshëm me atë të oppidium, ledheve kastrale, banesave të fortifikuara dhe kështjellave.[3]
  • Castrum-castellum apo castrum et castellum ishin ledhe praktikisht sinonime të një fshati apo qendre të fortifikuar, të përcaktuara në mesjetë, në Flandër dhe në rajonet e Francës veriore.[4]

Përveç fjalëve të trashëguara në gjuhët romanse, Castellum është burimi i fjalës shqipe kështjellë dhe fjalës angleze "castle".

  1. Charlton T. Lewis, Charles Short, A Latin Dictionary
  2. C. Julius Caesar, Gallic War; 2,30
  3. Anne-Marie Flambard Héricher; Jacques le Maho (2012). Château, ville et pouvoir au Moyen Âge (në frëngjisht). CRAHM. fq. 60–64, 218.
  4. J. F. Verbruggen (1950). "Note sur le sens des mots castrum, castellum, et quelques autres expressions qui désignent des fortifications". Revue belge de Philologie et d’Histoire (në frëngjisht). 28: 147–155.