Delja berbere

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Jump to navigation Jump to search
Delja berbere
BarbarySheep4.jpg
Statusi i ruajtjes
Klasifikimi shkencor Edit this classification
Mbretëria:
Filumi:
Klasa:
Rendi:
Familja:
Nënfamilja:
Gjinia:
Lloji:
A. lervia
Emri binomial
Ammotragus lervia
(Pallas, 1777)
Nënllojet

A. l. angusi Rothschild, 1921
A. l. blainei Rothschiild, 1913
A. l. lervia Pallas, 1777
A. l. fassini Lepri, 1930
A. l. ornatusI. Geoffroy Saint-Hilaire, 1827
A. l. sahariensis Rothschild, 1913

Mapa Ammotragus lervia.png
Gama
Sinonimet

Antilope lervia[2]
Capra lervia[3]

Delka berbere (Ammotragus lervia) është një lloji capridi amtare për malësit shkëmbore në Afrikën veriore . Janë përshkruar gjashtë nënlloje . Megjithëse është e rrallë në Afrikën veriore të, ai është futur në Amerikën Veriore , Evropën Jugore dhe gjetkë. Ёshtë e njohur edhe në gjuhën berbere si awdad , waddan , arwi dhe arrwis .

Pëshkrimi[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Delja berbere qëndron 60 deri 90 cm mbi supe, me një gjatësi rreth 1.5 m , dhe me masë 40 deri 140 kg . Pjesët e sipërme dhe pjesët e jashtme të këmbëve kanë një ngjyrë të murrme uniforme e kuqërremtë ose kafe gri. Ka disa flokë të dendur në fyt (që shtrihen poshtë në gjoks tek meshkujt) dhe një krifë e rrallë . Brirët e tyre kanë një seksion kryq trekëndësh . Brirët lakohen nga jashtë, prapa, pastaj nga brenda dhe mund të kalojnë 76 cm në gjatësi. Brirët janë mjaft të lëmuar, me rrudha të lehta të dukshme në bazë ndërsa kafsha piqet. [4]

Gama[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Gama natyrore[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Delja berbere natyrisht ndodhet në Afrikën veriore në Algjeri , Tunizi , Çadin verior , Egjiptin , Libinë , Malin verior , Mauritaninë , Marokun , Nigerin dhe Sudanin (në perëndim të Nilit , dhe në kodrat e Detit të Kuq në lindje të Nilit). [5]

Popullata e futur[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Në kopshtin zoologjik të Londrës

Delja berbere është futur në Spanjën Juglindore [6] , Shtetet e Bashkuara Jugperëndimore [7] ( Malet Chinati në La Escalera Ranch , Parku Kombëtar i Maleve të Guadalupe , Kanioni Palo Duro , Trans-Pecos, dhe pjesë të tjera të Teksasit dhe New Mexico ) , Ishulli Niihau (Hawaii), Meksika dhe disa pjesë të Afrikës. [nevojitet citimi] Ata janë bërë të zakonshëm në një rajon të kufizuar të Spanjës jug-lindore , që nga futja e tij në 1970 në parkun rajonal Sierra Espuña si lloji gjuetie . Përshtatshmëria e saj i mundësoi asaj që të kolonizojë zonat e afërta shpejt, dhe pronat e lojërave private ofruan qendra të tjera shpërndarjeje. Lloji aktualisht po zgjerohet, sipas anketave të fundit në terren , tani që gjenden në provincat e Alicante , Almería , Granada dhe Murcia . [8] Ky lloji është një konkurrent i mundshëm për thundrakët vendas që banojnë në Gadishullin Iberik . Lloji është futur edhe në La Palma ( Ishujt Kanarie), dhe është përhapur në të gjithë pjesët veriore dhe qendrore të ishullit, ku është një kërcënim serioz për bimësinë endemike . [9]

Taksonomia[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

I ri

A. lervia është lloji i vetëm në gjininë Ammotragus . Sidoqoftë, disa autorë e përfshijnë këtë gjini në gjininë e dhisë Capra , së bashku me gjininë e deleve Ovis . [3]

Nënllojet gjenden në mënyrë allopatrike në pjesë të ndryshme të Afrikës Veriore: [5]

  • A. l. lervia Pallas, 1777 (I cënuar)
  • A. l. ornata I. Geoffroy Saint-Hilaire, 1827 [10][11]
  • A. l. sahariensis Rothschild, 1913 (I cënuar)
  • A. l. blainei Rothschild, 1913 (I cënuar)
  • A. l. angusi Rothschild, 1921 (I cënuar)
  • A. l. fassini Lepri, 1930 (I cënuar)

Habitati[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Delja berbere

Deleja berbere gjendet në zona malore të thata ku kullosin barëra , shkurre dhe likene . Ata janë në gjendje të marrin të gjithë ujin e tyre metabolik nga ushqimi, por nëse është i disponueshëm ujë i lëngshëm, ata do të pinë dhe do të zhyten në të. Delet berbere janë karpuskulare. Kjo është se ata janë aktivë në mëngjes herët dhe pasdite vonë dhe pushojnë në vapën e ditës. Ata janë shumë të shkathët dhe mund të arrijnë një kërcim në këmbë mbi 2 metra . Ato janë përshtatur mirë me habitatin e tyre, të cilat përbëhen nga male të thepisura shkëmbore dhe kanione. Ata shpesh ikin në shenjën e parë të rrezikut, zakonisht duke ecur përpjetë. Ata janë jashtëzakonisht nomadë dhe udhëtojnë vazhdimisht nëpër male. Grabitqarët e tyre kryesore në Afrikën Veriore ishin leopardi berber , luani berber , dhe karakali , por tani vetëm njerëzit kërcënojnë popullsinë e tyre.

Emërtimi[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Emri binomial Ammotragus lervia rrjedh nga greqishtja ἄμμος ámmos ("rërë", duke iu referuar pallto me rërë) dhe τράτος trágos ("dhi").

Gallery[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

References[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

  1. ^ Cassinello, J.; Cuzin, F.; Jdeidi, T.; Masseti, M.; Nader, I. & de Smet, K. (2008). "Ammotragus lervia". 2008: e.T1151A3288917. doi:10.2305/IUCN.UK.2008.RLTS.T1151A3288917.en. Burimi journal ka nevojë për |journal= (Ndihmë!); Mungon ose është bosh parametri |language= (Ndihmë!); |access-date= ka nevojë për |url= (Ndihmë!) Database entry includes a brief justification of why this species is of Vulnerable C1.
  2. ^ Stampa:MSW3 Grubb
  3. ^ a b Stampa:MSW3 Grubb
  4. ^ Encyclopedia of animals. Great Neck Pub. 2017. ISBN 9781429811255. Mungon ose është bosh parametri |language= (Ndihmë!)
  5. ^ a b Stampa:MSW3 Grubb
  6. ^ Acevedo, Pelayo; Cassinello, Jorge; Hortal, Joaquín; Gortázar, Christian (1 qershor 2007). "Invasive exotic aoudad (Ammotragus lervia) as a major threat to native Iberian ibex (Capra pyrenaica): a habitat suitability model approach". Diversity and Distributions. 13 (5): 587–597. doi:10.1111/j.1472-4642.2007.00374.x. hdl:10261/118202. Mungon ose është bosh parametri |language= (Ndihmë!)
  7. ^ Cassinello, Jorge (shtator 2018). "Misconception and mismanagement of invasive species: The paradoxical case of an alien ungulate in Spain". Conservation Letters. 11 (5): e12440. doi:10.1111/conl.12440. Mungon ose është bosh parametri |language= (Ndihmë!)
  8. ^ Cassinello, J.; Serrano, E.; Calabuig, G. & Pérez, J.M. (2004). Range expansion of an exotic ungulate (Ammotragus lervia) in southern Spain: ecological and conservation concerns. Biodiversity and Conservation 13: 851-866
  9. ^ Nogales, M.; Rodriguez-Luengo, J. L.; Marerro, P. (janar 2006). "Ecological effects and distribution of invasive non-native mammals on the Canary Islands". Mammal Review. 36 (1): 49–65. doi:10.1111/j.1365-2907.2006.00077.x. Mungon ose është bosh parametri |language= (Ndihmë!)
  10. ^ Wacher, T., El Din, S. B., Mikhail, G., & El Din, M. B. (2002). New observations of the ‘extinct’ Barbary sheep Ammotragus lervia ornata in Egypt. Oryx, 36(3), 301-304. doi:10.1017/S0030605302000534
  11. ^ Manlius, N., Menardi-Noguera, A. and Zboray, A. 2003. Decline of the Barbary sheep (Ammotragus lervia) in Egypt during the 20th century: literature review and recent observations. Journal of Zoology (London) 259: 403-409. doi:10.1017/S0952836902003394

Lexime të mëtejshme[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

  • Cassinello, J. (1998). Ammotragus lervia: a review on systematics, biology, ecology and distribution. Annales Zoologici Fennici 35: 149-162
  • Cassinello, J. (2013). Ammotragus lervia: 595–599. In: Mammals of Africa. Vol VI. Pigs, Hippopotamuses, Chevrotain, Giraffes, Deer and Bovids. JS Kingdon & M Hoffmann (Eds.) Bloomsbury Publishing, London.
  • Cassinello, J. (2015). Ammotragus lervia (aoudad). In: Invasive Species Compendium. http://www.cabi.org/isc/datasheet/94507[lidhje e vdekur përfundimisht] CAB International, Wallingford, UK.
  • Wacher, T., Baha El Din, S., Mikhail, G. & Baha El Din, M. (2002). New observations of the "extinct" Aoudad Ammotragus lervia ornata in Egypt. Oryx 36: 301–304.

Linqe ekstra[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]