Duka i Brabantit

Duka i Brabantit (hertog van Brabant, duc de Brabant) ishte sunduesi i Dukatit të Brabantit që nga viti 1183/1184. Titulli u krijua nga perandori gjermaniko-romak Frederik Barbarosa në favor të Henrit të I të Derës së Rexhinarit, biri i Godfrejit të III të Leuvenit (i cili ishte dukë i Lorenës së Poshtme në atë kohë).
Dukati i Brabantit ishte një ngritje feudale e titullit ekzistues (që nga viti 1085/1086) të landgravit të Brabantit, i cili ishte një feud perandorak, që iu caktua kontit Henri III i Leuvenit, pak pas vdekjes së kontit paraardhës të Brabantit, Hermanit të II të Lotharingisë (lindur më 20 shtator 1085).

Megjithëse kontea përkatëse ishte mjaft e vogël (e kufizuar në territorin midis lumenjve Senë dhe Dender) emri i saj u zbatua për të gjithë vendin nën kontrollin e dukëve nga shekulli XIII e në vijim. Në vitin 1190, pas vdekjes së Godfrejit të III, Henri I u bë gjithashtu duka i Lotharingisë. Më parë Lotharingia e Poshtme, ky titull tashmë ishte praktikisht pa autoritet territorial, por bartej nga dukët e mëvonshëm të Brabantit si një titull honorifik.
Në vitin 1288, dukët e Brabantit u bënë edhe dukë të Limburgut. Titulli ra ndaj dukëve të Burgundisë në vitin 1430. Në vijim, ai ndoqi trashëgiminë Burgunde deri në Revolucionin Francez, megjithëse pjesa veriore e territorit të Brabantit, faktikisht zotërohej nga Provincat e Bashkuara Holandeze gjatë shekujve të XVII dhe të XVIII (shiko Brabanta Veriore).
Tashmë, titulli i dukës ose dukeshës së Brabantit përcakton, që nga Dekreti Mbretëror i 16 dhjetorit 1840 (i amenduar në vitin 1991), trashëgimtarin e dukshëm të Fronit të Belgjikës. Mbajtësi i tanishëm është princesha Elisabetë.

Dera e Rexhinarit (Dera e Leuvenit)
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Në vazhim jepen Kontët e Leuvenit, Kontët e Brukselit dhe landgravët e Brabantit:

- Hendriku III (1085/1086–1095); tashmë konti i Leuvenit dhe Brukselit nga viti 1078.
- Godfreji I (nga viti 1095)
Në vijim shfqen kontët e Leuvenit, kontët e Brukselit, landgravët e Brabantit, margravi i Antverpenit dhe dukët e Lorenës së Poshtme:
- Godfreji I (1106–1139) i krijuar si dukë në vitin 1106
- Godfreji II (1139–1142)
- Godfreji III (1142–1190)
Në vijim shfqen dukët e Brabant dhe dukët e Lothierit:
- Hendriku I (1190–1235); tashmë duka i Brabantit nga viti 1183/1184
- Hendriku II (1235–1248)
- Hendriku III (1248–1261)
- Hendriku IV (1261–1267)
Në vijim shfaqen dukët e Brabantit, dukët e Lothierit dhe dukët e Limburgut:
Dera e Burgundisë
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Në vijim jepen dukët e Brabantit, dukët e Lothierit dhe dukët e Limburgut:
Dera e Habsburgëve
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Dera Burbone
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Dera Habsburge dhe Habsburg-Lorenës
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Konteksti dinastik
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Dera e Belgjikës (Dera e Saks-Koburgut dhe Gothës deri në 1920)
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Në Mbretërinë e tanishme të Belgjikës, titulli i "Dukës së Brabantit" është rigjallëruar si një titull dinastik në oborr dhe tradicionalisht caktohet për birin ose bijën më të madhe të sovranit (megjithëse provinca e Brabantit Verior, pjesë e dukatit historik, është pjesë e Holandës që nga viti 1648).
Biri ose bija më e madhe automatikisht bëhej dukë/dukeshë e Brabantit, kur babai i tij/saj bëhet Mbret i Belgëve; nuk ka ceremoni ose betim formal që duka/dukesha e re/ri duhet të zhvilloi. Kur duka i Brabantit humbet babain e tij, ose kur ai abdikon, titulli i tij i shkon pasuesit në vijën dinastike, ndërsa ai bëhet mbreti i ri i belgëve.
Ndryshe nga posti i mbretit të belgëve, fëmijë më i madh i sovranit nuk ka nevojë të arrijë moshën 18 vjeçe për tu bërë dukë i Brabantit. Megjithatë, nëse një dukë ose dukeshë e Brabantit nuk e ka arritur moshën 18 vjeçare, ai ose ajo nuk mund të ngjitet në fronin e Belgjikës, siç parashihet nga Kushtetuta.
Kur princi ose princesha bëhen dukë i Brabantit, ky titull merr përparësi ndaj titujve të tjerë: princ ose princeshë e Belgjikës.[2]
Duka o fundit i Brabantit u bë mbret në vitin 2013 dhe ia kaloi titullin fëmijës më të madh. Dukesha e tanishme, Elisabeta, ishte vetëm 12 vjeçe kur u bë dukeshë në vitin 2013. Dukët dhe dukeshat e Derës së Belgjikës (Dera e Saks-Koburgut dhe Gothës deri në vitin 1920) janë si vijon:
- Leopoldi II (1840–1865)
- Leopoldi, biri i Leopoldit II (1865–1869) – princi i vetëm që vdiq dukë i Brabantit.
- Leopoldi III (1909–1934)
- Boduini (1934–1951)
- Filipi (1993–2013)
- Elisabeta (2013–vijim)

Legjislacioni
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Artikulli 1, paragrafi 2, i Dekretit Mbretëror të 16 dhjetorit 1840 thotë, që nga një amendament në vitin 2001: "Titulli i Dukës së Brabantit ose i Dukeshës së Brabantit do të bartet, në të ardhmen, nga princi ose princesha, biri ose bija më e madhe e mbretit dhe, nëse mungon, nga princi ose princesha, biri ose bija e birit ose bijës më të madhe të mbretit"[3]
Shiko edhe
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]- Brabanti Valonas
- Brabanti Flamand
- Brabanti Verior
- Leuven
- Monarkia e Belgjikës
- Lista e monarkëve të Belgjikës
- Historia e Belgjikës
- Holanda gjatë Mesjetës së Hershme
- Frederik Barbarosa
- Luftërat e Grepit dhe Merlucit
- Perandoria Gjermaniko-Romake
- Holanda Burgunde
- Duka i Burgundisë
- Holanda Habsburge
- Hapsburgët
- Shtatëmbëdhjetë Provincat
- Holanda Spanjolle
- Holanda Austriake
- Monarkia Hapsburge
- Konti i Artois
- Mbretëria e Bashkuar e Holandës
- Lista e peshkopëve dhe kryepeshkopëve të Kambrait
- Zotërit dhe margravët e Bergen op Zoom
- Lista e kontëve të Berghut
- Lista e monarkëve të Holandës
- Lista e stadtholderve në Vendet e Ulta
- Lista e piktorëve të hershëm holandikë
- Lista e pensionarëve të mëdhenj
- Lista e mbretërve frankë
- Lista e sunduesve të Saksonisë
- Duka i Parmës
- Lista e bashkëshorteve dukale të Parmës
Referime
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]- ↑ Knecht, Catherine de' Medici, Longman, 1998, fq. 212.
- ↑ "Loi – Wet". ejustice.just.be (në anglisht dhe frëngjisht).
- ↑ Teksti në frëngjisht i amendamentit të vitit 2001: «Le titre de Duc de Brabant ou de Duchesse de Brabant sera toujours porté, à l'avenir, par le Prince ou la Princesse, fils aîné ou fille aînée du Roi, et, à défaut, par le Prince ou la Princesse, fils aîné ou fille aînée du fils aîné de la fille aînée du Roi.»
Lidhje të jashtme
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]- Charters of the Duchy of Brabant
- Counts of Louvain: genealogical note (Caution: some information provided by this link could be historiographically obsolete).
- Articles containing Dutch-language text
- Articles containing French-language text
- Commons link is locally defined
- Historia e Vendeve të Ulta
- Monarkë në Evropë
- Fisnikëria në Evropë
- Tituj fisnikë
- Dukate të mëparshme në Evropë
- Mbretër të Belgjikës
- Fisnikë holandezë
- Themelime shekulli XII në Evropë
- Fisnikë gjermanë
- Evropa gjatë mesjetës së vonë
- Evropa në periudhën e hershme moderne
- Monarkia Habsburge
- Perandoria Gjermaniko-Romake
- Fisnikë francezë
- Themelime në 1183
- Shpërbërje shekulli XVIII në Evropë
- Shpërbërje në 1794
