Shko te përmbajtja

Kleptokracia

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
(Ridrejtuar nga Hajdutokracia)
Detaj nga Legjislacioni i Korruptuar, pikturë nga Elihu Vedder (1896).

Kleptokracia (nga greqishtja κλέπτης kléptēs, "hajdut", ose κλέπτω kléptō, "Unë vjedh", dhe -κρατία -kratía nga κράτος krátos, "pushtet, sundim"), e njohur edhe si hajdutokraci,[1][2] është një qeveri udhëheqësit e korruptuar të së cilës (kleptokratët) përdorin pushtetin politik për të shpronësuar pasurinë e popullit dhe tokën që qeverisin, zakonisht duke përvetësuar ose përvetësuar paligjshëm fondet qeveritare në kurriz të popullsisë së gjerë. Një tipar i vjedhjes shoqëroekonomike me bazë politike është se shpesh nuk ka njoftim publik që shpjegon ose kërkon falje për përvetësimet e paligjshme, as ndonjë akuzë ligjore ose dënim të ndërmarr kundër shkelësve.

Kleptokracia është e ndryshme nga plutokracia (sundimi nga më të pasurit) dhe oligarkia (sundimi nga një elitë e vogël). Në një kleptokraci, politikanët e korruptuar pasurohen fshehurazi jashtë sundimit të ligjit, përmes komisioneve të paligjshme, ryshfeteve dhe favoreve të veçanta nga lobistët dhe korporatat, ose thjesht drejtojnë fondet shtetërore drejt vetes dhe bashkëpunëtorëve të tyre. Sipas Fjalorit Anglez të Oksfordit, përdorimi i parë i kësaj fjale në anglisht gjendet në botimin Indicator të vitit 1819: “Stoli titullarë, të zakonshëm për kleptokracinë spanjolle.”

  1. "The Trauma of Ascending to Presidency Through the Backdoor". Modern Ghana (në anglisht). Marrë më 2026-03-15.
  2. Trust, Matsilele, (2013-12). The political role of the diaspora media in the mediation of the Zimbabwean crisis : a case study of The Zimbabwean - 2008 to 2010 (Tezë) (në anglisht). Stellenbosch : Stellenbosch University, 2013. {{cite thesis}}: Shiko vlerat e datave në: |date= (Ndihmë!)Mirëmbajtja CS1: Emra të shumëfishtë: lista e autorëve (lidhja) Mirëmbajtja CS1: Pikësim shtesë (lidhja)