Hazis Vardar
Hazis Vardar | |
|---|---|
| Lindi | 1968 Belgjikë |
| Kombësia | Belg |
| Profesioni |
|
| Vite aktiviteti | Vitet 1990–sot |
| Njohur për | Bashkëpronësia e Le Palace (2006–2025); themelues i Muzeut Banksy |
| Të afërm | Alil Vardar (vëlla) |
Hazis Vardar (lindur më 1968) është pronar teatrosh, producent dhe autor belg me origjinë shqiptare. Së bashku me vëllanë e tij Alil Vardarin, është bashkëpronar i teatrove pariziane La Grande Comédie dhe Comédie Saint-Martin; nga viti 2006 deri më 2025, vëllezërit ishin gjithashtu bashkëpronarë të Le Palace.[1][2] Ai është po ashtu themeluesi i Muzeut Banksy, një rrjet ekspozitash imersive që paraqesin riprodhime të veprave të artistit britanik të rrugës Banksy.[3]
Jeta e hershme
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Vardari lindi më 1968 në Belgjikë në një familje emigrantësh që ai i ka përshkruar si barinj nga Maqedonia, dhe u rrit në Bruksel.[1] Është vëllai i madh i komedianit dhe dramaturgut Alil Vardar me rreth tetëmbëdhjetë muaj diferencë moshe. Që i ri, punoi si teknik ndriçimi për skeçet e Alilit në piceri, përpara se vëllezërit të hapnin sallën e tyre.[1]
Karriera
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Teatri
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Vëllezërit Vardar hapën kafe-teatrin e tyre të parë në Bruksel më 1994, të ndjekur nga një i dytë në Liège dhe një i tretë në Charleroi.[1] Pasi nuk mundën të zgjeroheshin më tej në Belgjikë, ata kaluan në Francë,[1] duke marrë në dorëzim Les 3T në Tuluzë më 2004, e më pas salla në Monpëlje dhe Avinjon, dhe në Paris, Comédie République dhe Grande Comédie.[4][5] Në nëntor 2006, Hazisi dhe Alili blenë Le Palace në bashkëpronësi me Francis dhe Chantal Lemaire, pronarët e Radio Contact në Belgjikë.[5][1] Pas rreth njëzet muajsh punimesh dhe afërsisht 1,5 milion eurosh investuar në rinovimin e ndërtesës Art Deko të mbrojtur me ligj, salla me 970 vende u rihap më 5 nëntor 2008 me një shfaqje të Valérie Lemercier.[1] Në tetor 2011, vëllezërit e nxorën Le Palace në shitje për 15 milion euro; Hazis Vardari deklaroi se familja, pasi e kishte rikthyer ndërtesën në gjendje pune, dëshironte të kalonte në projekte të tjera.[6][5] Salla mbeti pa funksion që nga viti 2023 dhe u ble përfundimisht më 2025 nga Mickaël Chétrit, drejtues i shoqërisë së prodhimit Very Good Show.[2]
Në nëntor 2016, vëllezërit hapën Comédie Saint-Martin në arrondissementin e 3-të të Parisit, duke e inauguruar me Le Clan des divorcées të Alil Vardarit.[7] Hazis Vardari është drejtor menaxhues (directeur général) i La Grande Comédie në arrondissementin e 9-të të Parisit, ndërsa vëllai i tij Alili shërben si drejtor artistik.[8] Ai ka vënë në skenë disa shfaqje të shkruara nga Alili, ndër to Le Clan des divorcées dhe Pas nés sous la même étoile.[4]
Muzeu Banksy
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Vardari themeloi Muzeun Banksy, një seri ekspozitash imersive që paraqesin riprodhime të veprave të Banksy-t. Salla e parë u hap në Paris, në Espace Lafayette Drouot, 44 rue du Faubourg Montmartre, brenda një ish-parkingu nëntokësor me tre kate; veprat u rikrijuan nga artistë të rrugës në mjedise që ngjajnë me kontekstin e tyre origjinal urban.[9][10] Që atëherë janë hapur edhe sallat në Bruksel, Barcelonë, Pragë, Krakov, Milano, Dubai dhe Nju-Jork.[3][11]
Projekti është kritikuar nga avokatë të artit dhe të pronësisë intelektuale, të cilët argumentojnë se ekspozimi i replikave të veprave specifike për vendndodhjen të Banksy-t brenda mureve të mbyllura, kundrejt një bilete hyrjeje, ndryshon kuptimin e tyre dhe minon qëllimin e artistit për qasje publike falas.[12][13] Vardari e ka mbrojtur muzeun si një mënyrë për të ruajtur veprat që, duke pasur parasysh natyrën kalimtare të artit të rrugës, përndryshe do të humbisnin nga moti, vandalizmi apo heqja; ai ka treguar gjithashtu se vetë mbledh privatisht Banksy origjinalë.[12][13]
Publikimet
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]- Vardar, Hazis (2023). Musée Banksy : catalogue complet (në frëngjisht). Paris: Albin Michel. ISBN 978-2-226-48669-1. Botimi në anglisht u publikua më 2024 me titullin Banksy Museum: Complete Catalogue (ISBN 978-2-226-48856-5).[11] Të drejtat e autorit nga ky libër i dhurohen SOS Méditerranée.[14]
Referime
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]- 1 2 3 4 5 6 7 Kleiber, Marie-Anne (31 tetor 2008). "Les nouveaux rois du Palace". Le Journal du Dimanche (në frëngjisht). Marrë më 4 maj 2026.
- 1 2 "Le Palace : programme et réservation". L'Officiel des spectacles (në frëngjisht). Marrë më 4 maj 2026.
- 1 2 Papadatos, Markos (20 maj 2024). "Meet Hazis Vardar: Founder of the Banksy Museum". Digital Journal (në anglisht). Marrë më 4 maj 2026.
- 1 2 "Hazis Vardar". TheatreOnline (në frëngjisht). Marrë më 4 maj 2026.
- 1 2 3 "Le Palace, lieu mythique des nuits parisiennes, est à vendre". France 24 (në frëngjisht). AFP. 31 tetor 2011. Marrë më 4 maj 2026.
- ↑ "A vendre, Palace, boîte mythique des années 80". France Info (në frëngjisht). 31 tetor 2011. Marrë më 4 maj 2026.
- ↑ "Comédie Saint-Martin". TheatreOnline (në frëngjisht). Marrë më 4 maj 2026.
- ↑ "La Grande Happy Comédie". Agenda Culturel (në frëngjisht). Marrë më 4 maj 2026.
- ↑ "Musée Banksy". Page des Libraires (në frëngjisht). Marrë më 4 maj 2026.
- ↑ "The World of Banksy — The Immersive Experience: Banksy Museum Paris". European Traveler (në anglisht). Marrë më 4 maj 2026.
- 1 2 "Banksy Museum". ACC Art Books (në anglisht). Marrë më 4 maj 2026.
- 1 2 Bullaro, Grace Russo (29 maj 2024). "A Banksy Museum but no Banksys? The Artist is not Complaining, the Lawyer is". La Voce di New York (në anglisht). Marrë më 4 maj 2026.
- 1 2 Gomez Sarmiento, Isabella (28 maj 2024). "A new Banksy Museum has opened in NYC … minus Banksy". NPR (në anglisht). Marrë më 4 maj 2026.
- ↑ "Musée Banksy : Catalogue complet — Hazis Vardar". Babelio (në frëngjisht). Marrë më 4 maj 2026.
Lidhje të jashtme
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]- Hazis Vardar në Éditions Albin Michel
- Hazis Vardar në TheatreOnline
- Faqja zyrtare e Muzeut Banksy