Shko te përmbajtja

Inkubatori

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Një inkubator modern i vezëve
Inkubatori i Reaumurit (skicë historike)
Një kartolinë e shekullit XX që paraqet vezët dhe një çelje në një inkubator struci
Një inkubator i vogël shtëpiak

Inkubatori është një pajisje që simulon inkubacionin e vezëve të shpendëve duke i mbajtur ato të ngrohta në një interval të veçantë temperature dhe në lagështinë e saktë, bashkë me një mekanizëm për t'i rrotulluar ato.

Egjiptianët kishin një metodë për të inkubuar vezët që në vitin 400 pes, duke përdorur një mekanizëm cilindrik në formë të furrës që kishte një zjarr në fund. Vezët vendoseshin në një kon të përmbysur të mbuluar pjesërisht me një shtresë hiri brenda një shporte të endur. Mekanizmi kishte gjithashtu një çati që lejonte tymrat të dilnin, por mbante shiun jashtë.


Inkubacioni shkencor i kontrolluar kërkonte matjen e saktë të temperaturës. Natyralisti francez **René Antoine Ferchault de Réaumur** propozoi termometrin me bazë alkooli në vitin 1730,[1] dhe shkallën e temperaturës që mban emrin e tij.

Réaumur prezantoi hartimin e tij për një inkubator artificial në Akademinë Franceze të Shkencave në vitin 1747. Ky punim u botua në vitin 1749 me titullin: > "l'Art de faire éclore et d'élever en toute saison des oiseaux domestiques de toutes espèces..." (Arti i çeljes dhe rritjes së shpendëve shtëpiakë të të gjitha llojeve në çdo stinë).

Zhvillimet moderne

[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]
  • **1879:** Lyman Byce krijoi një inkubator me llambë qymyri.[2]
  • **1881:** Hearson prodhoi makinën e parë tregtare të inkubimit.[3]


Inkubatorët modernë nxehen nga energjia elektrike dhe kontrollohen nga termostatet. Disa përdorin energji diellore në zona me rrymë të paqëndrueshme. Kapaciteti i tyre varion nga disa vezë për përdorim shkollor deri në **124,416 vezë** për inkubatorët industrialë.[4]

  1. Réaumur. Règles pour construire des thermomètres dont les degrés sont comparables. Mémoire de l’Académie des Sciences de Paris, 1730
  2. Rude, Emelyn (2016). Tastes Like Chicken: A History of America's Favorite Bird. Wiley. ISBN 978-1-68177-163-2. {{cite book}}: Mungon ose është bosh parametri |language= (Ndihmë!)
  3. "The History Of Incubation". Pleysier. Arkivuar nga origjinali më 20 dhjetor 2013. Marrë më 7 shtator 2013. {{cite web}}: Mungon ose është bosh parametri |language= (Ndihmë!)
  4. "SmartPro Incubation". PasReform. Marrë më 12 shtator 2014. {{cite web}}: Mungon ose është bosh parametri |language= (Ndihmë!)

Lidhje të jashtme

[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]
  • Historia e Inkubacionit (Anglisht) Arkivuar 20 dhjetor 2013 tek Wayback Machine