Islami në Shqipëri

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Jump to navigation Jump to search

IslamiShqipëri është feja më e përhapur në vend, ku sipas censusit të vitit 2011, 58.79% e popullsisë së Shqipërisë u deklaruan myslimanë. Shumica e myslimanëve të Shqipërisë janë synitë, ndërsa ekziston edhe një pakicë bektashiane.[1]

Gjatë sundimit osman në Shqipëri, shumica e shqiptarëve u konvertuan në myslimanë. Megjithatë, dekadat e ateizmit shtetëror, i cili përfundoi në vitin 1991 sjelli një rënie të praktikimit të të gjitha feve.

Historia[redakto | përpunoni burim]

Periudha osmane[redakto | përpunoni burim]

Gjatë sundimit OsmaneShqipërisë, shumica e shqiptarëve konvertua në Islam. Turkoshqiptarët është një term etnografik dhe fetar që përdoret nga racistët islamofobikë grekë (orthodhoksët greqishtfolës) për myslimanët shqiptarë synitë nga 1715 dhe më pas.

Pavarësia[redakto | përpunoni burim]

Shqipëria fitoi pavarësinë e saj nga Perandoria Osmane në vitin 1912. Pas parimet Rilindjes Kombëtare dhe mungesa e përgjithshme e bindjeve fetare. Gjatë shekullit të 20-të regjimet demokratik, monarkik dhe (më vonë) regjimi komuniste kanë ndjekur kombin dhe kulturën kombëtare[2] . Për shkak të kësaj politike, si të gjitha besimet e tjera në vend, Islami ka pësuar ndryshime radikale.

Situata aktuale[redakto | përpunoni burim]

Sipas regjistrimit të 2011, 58.79% e Shqipërisë aderon Islamit, duke e bërë feja më e madhe në vend. Shumica e muslimanëve shqiptarë janë Sunit me një minoritet të konsiderueshëm bektashi. Krishterimi praktikohet nga 16,99% të popullsisë, duke e bërë feja e dytë më e madhe në vend. Popullatës së mbetur është ose jofetare apo i takon grupeve të tjera fetare[3]. Gjatë sundimit osman të Shqipërisë, shumica e shqiptarëve të konvertuan në të përkatësisë myslimane (sunitë dhe bektashinj). Megjithatë, dhjetëvjeçarësh ateizmi shtetëror i cili përfundoi në vitin 1991 solli rënien në praktikë fetare në të gjitha traditat fetare [4].

Përbërja e saktë e traditave fetare në Shqipëri është e paqartë. Një studim i kohëve të fundit demografike kryer nga Pew Research Center vlerësuar se përqindja e muslimanëve në Shqipëri është 79.9%[5]. Megjithatë, sipas një sondazhi të kohëve të fundit të Gallupit (Gallup Poll), përqindja e përkatësisë fetare të Islamit është vetëm 43% mysliman, ende 19% ortodoksë, 15% katolikë dhe 23% ateistë apo jo-religjiozë[6]. Në regjistrimin e vitit 2011, deklarohet se përkatësia fetare e popullsisë ishte: 56,70% myslimanë, 10,03% katolikë , 6,75% ortodoksë, 0,14% ungjilltarë , 0,07% krishterë të tjerë, 5.49% besimtarë pa emërtimi, 2.50% ateistë, 2,09% bektashinjë, 13.79% padeklaruar[7].

Mospërputhja në metodologjinë e anketimit në sondazhin 2011[redakto | përpunoni burim]

Përqindja Ortodokse raportuar mund të jetë më e ulët se vlera faktike, për shkak se personeli regjistrimi dështoi të kontaktojë me një numër të madh të popullit në jug i cili është tradicionalisht një fortesë Ortodokse. Pati akuza të tjera serioze lidhur me sjelljen e punëtorëve të regjistrimit që mund të kenë ndikuar në 2011 rezultatet e regjistrimit. Ka pasur disa raste të raportuara, ku punëtorët mbushur pyetësorin në lidhje me fenë të pjesëmarrësit duke përdorur lapsa të cilat nuk u lejuan.[8][9][10][11][12]

Galeria[redakto | përpunoni burim]

Shiko dhe[redakto | përpunoni burim]

Lidhje të jashtme[redakto | përpunoni burim]

Referencat[redakto | përpunoni burim]

  1. ^ [[:w:"Fjala e Drejtorit të Përgjithshëm të INSTAT, Ines Nurja gjatë prezantimit të rezultateve kryesore të Censusit të Popullsisë dhe Banesave 2011.":http://www.instat.gov.al/media/177358/njoftim_per_media_-_fjala_e_drejtorit_te_instat_ines_nurja_per_rezultatet_finale_te_census_2011.pdf%7Chttp://www.instat.gov.al/media/177358/njoftim_per_media_-_fjala_e_drejtorit_te_instat_ines_nurja_per_rezultatet_finale_te_census_2011.pdf]] (in Albanian), 2011, <http://www.instat.gov.al/media/177358/njoftim_per_media_-_fjala_e_drejtorit_te_instat_ines_nurja_per_rezultatet_finale_te_census_2011.pdf>. Retrieved on 26 qershor 2013 
  2. ^ John Hutchinson, Anthony D. Smith, "Nationalism: Critical Concepts in Political Science"
  3. ^ Miller, Tracy, red. (2009), Mapping the Global Muslim Population: A Report on the Size and Distribution of the World’s Muslim Population (PDF), Pew Research Center, marrë më 2009-10-08 
  4. ^ http://www.instat.gov.al/media/177358/njoftim_per_media_-_fjala_e_drejtorit_te_instat_ines_nurja_per_rezultatet_finale_te_census_2011.pdf
  5. ^ Miller, Tracy, red. (2009), Mapping the Global Muslim Population: A Report on the Size and Distribution of the World’s Muslim Population (PDF), Pew Research Center, marrë më 2009-10-08 
  6. ^ Https://worldview.gallup.com / Default.aspx
  7. ^ http://www.instat.gov.al/media/177354/main_results__population_and_housing_census_2011.pdf Albanian census 2011
  8. ^ http://www.top-channel.tv/artikull.php?id=248098&ref=ml
  9. ^ http://www.gazetatema.net/web/2012/12/18/ak-i-ben-kerkese-zyrtare-nishanit-hiqi-urdhrin-e-skenderbeut-janullatosit/
  10. ^ http://www.gazetatema.net/web/2012/12/19/prifti-ne-shqiperi-ka-nje-axhende-antiortodokse/
  11. ^ http://www.gazetatema.net/web/2012/12/19/intervista-vangjel-dule-autoret-e-censusit-manipulatore-te-realitetit-rezoluta-came-historia-nuk-ribehet/
  12. ^ http://www.gazetatema.net/web/2012/12/19/censusi-shume-prej-pyetjeve-plotesoheshin-nga-vete-anketuesit/