Shko te përmbajtja

Kënektikëti

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Kënetikët
Connecticut
Shteti i Kënetikët
Nicknames: 
  • The Constitution State (zyrtare)
  • The Nutmeg State
  • The Provisions State
  • The Land of Steady Habits[1]
Mottoes: 
Anthem: "Yankee Doodle"
Harta e Shteteve të Bashkuara me Kënetikët të theksuar
Harta e Shteteve të Bashkuara me Kënetikët të theksuar
VendiShtetet e Bashkuara
Para shtetësisëKolonia e Connecticut
U pranua në Bashkim9 janar 1788 (5-të)
KryeqytetiHartford[2]
Qyteti më i madhBridgeport
Metroja më e madhe dhe zonat urbaneNju Jorku i Madh (kombinuar)
Hartfordi i Madh (metro dhe urban)
Qeverisja
  GuvernatoriNed Lamont (D)
  Guvernatori togerSusan Bysiewicz (D)
LegjislaturaAsambleja e Përgjithshme e Connecticut
  Dhoma e sipërmeSenati i Connecticut
  Dhoma e ulëtDhoma e Përfaqësuesve të Connecticut
GjyqësoriGjykata e Lartë e Connecticut
Senatorët amerikanRichard Blumenthal (D)
Chris Murphy (D)
Delegacioni i Dhomës së Përfaqësuesve të SHBA5 Demokratë (lista)
Sipërfaqja
  Total
5.567 sq mi (14.357 km2)
  Land4.849 sq mi (12.559 km2)
  Water698 sq mi (1.809 km2)  12.6%
  Rank48-të
Dimensions
  Length70 mi (113 km)
  Width110 mi (177 km)
Lartësia
500 ft (150 m)
Highest elevation
(Kufiri i Massachusetts në shpatin jugor të Malit Frissell[3])
2.379 ft (725 m)
Lowest elevation0 ft (0 m)
Popullsia
 (2020)
  Total
3.605.944[4]
  Rank29-të
  Dendësia739/sq mi (285/km2)
   Rank4-të
  Të ardhurat mesatare shtëpiake
$79,900[5]
  Të ardhurat vendi
6-të
Emërtimet e banorëve
(colloquial)
Gjuha
  Gjuha zyrtareS'ka
Zona kohoreUTC– 05:00 (Lindore)
  Verë (DST)UTC– 04:00 (EDT)
Shkurtesa USPS
CT
Kodi ISO 3166US-CT
Shkurtesa tradicionaleConn.
Gjerësia gjeografike40°58′ N to 42°03′ N
Gjatësia gjeografike71°47′ W to 73°44′ W
Faqja zyrtareportal.ct.gov

Connecticut (shqiptimi: Kënetikët; në shqip shpesh: Keneriket) është një nga 50 shtetet e Shteteve të Bashkuara të Amerikës që ndodhet në rajonin e Anglisë së Re. Ai kufizohet nga Rhode Island në lindje, Massachusetts në veri dhe shtetin e Nju Jork-ut në perëndim dhe në jug. Kryeqyteti i Kënetikëtit është Hartford.

Connecticut është shteti i tretë më i vogël për nga sipërfaqja dhe i 29-ti për nga popullsia ndër 50 shtetet e SHBA-së. Ai ishte me ndikim në zhvillimin e qeverisë federale të Shteteve të Bashkuara.

Banorët e parë të Konektikatit ishin holandezë. Ata krijuan një vendbanim të përkohshëm në Hartfordin e sotëm, në bashkimin e lumenjve Park dhe Connecticut. Ky vendbanim u quajt Huys de Goede Hoop. Fillimisht, gjysma e Konektikatit ishte pjesë e kolonisë holandeze Holanda e Re, e cila përfshinte pjesën më të madhe të tokës midis lumenjve të Konektikatit dhe Delauerës. Vendbanimet e para të mëdha u krijuan në vitet 1630 nga Anglia. Thomas Hooker udhëhoqi një grup pasuesish të tij nga Kolonia e Gjirit të Massachusetts dhe themeloi atë që u bë Kolonia e Konektikatit. Kolonë të tjerë nga Massachusetts krijuan koloninë Saybrook dhe New Haven. Kolonitë Connecticut dhe New Haven krijuan dokumente të Ligjeve Bazë, të konsideruara si kushtetutat e para në Amerikën e Veriut. Në vitin 1662, të tre kolonitë u bashkuan nën një kartë mbretërore, duke e bërë Konektikatin një koloni të kurorës. Kjo koloni ishte një nga 13 kolonitë që u revoltuan kundër sundimit britanik në Revolucionin Amerikan.

Lumi i Konektikatit, lumi Thames dhe portet përgjatë Long Island Sound i kanë dhënë Konektikatit një traditë të fortë detare e cila vazhdon edhe sot. Shteti gjithashtu ka një histori të gjatë të pranisë së industrisë së shërbimeve financiare, duke përfshirë kompanitë e sigurimeve në Hartford dhe fondacionet finabciare në Qarkun Fairfield.

  1. 1 2 "Sites, Seals & Symbols". Secretary of the State (në anglisht). State of Connecticut. 28 gusht 2015. Arkivuar nga origjinali më 31 korrik 2008. Marrë më 25 tetor 2015.
  2. "General Description and Facts" (në anglisht). State of Connecticut. Arkivuar nga origjinali më 16 tetor 2015. Marrë më 6 qershor 2016.
  3. 1 2 "Highest and Lowest Elevations". Elevations and Distances in the United States (në anglisht). Shërbimi Gjeologjik i Shteteve të Bashkuara. 2001. Arkivuar nga origjinali më 9 nëntor 2013. Marrë më 25 tetor 2015.
  4. "US Census Bureau QuickFacts" (në anglisht). Zyra e Regjistrimit të Shteteve të Bashkuara. Marrë më 30 prill 2022.
  5. "Median Annual Household Income". The US Census Bureau (në anglisht). Arkivuar nga origjinali më 28 janar 2020. Marrë më 28 janar 2020.
  6. "Style Manual". U.S. Government Printing Office (në anglisht). §5.23. 2000. Arkivuar nga origjinali më 31 gusht 2008.
  7. "Connecticutian". Merriam-Webster Online (në anglisht). Arkivuar nga origjinali më 31 dhjetor 2015. Marrë më 25 tetor 2015.
  8. "State Resident's Names". eReference Desk (në anglisht). Arkivuar nga origjinali më 17 nëntor 2015. Marrë më 25 tetor 2015.