Karl Carstens
Karl Carstens | |
|---|---|
.jpg) Karl Carstens në fund të viteve 1970 | |
| President federal i Gjermanisë | |
| Në detyrë 1 korrik 1979 – 30 qershor 1984 | |
| Paraprirë nga | Walter Scheel |
| Pasuar nga | Richard von Weizsäcker |
| President i Bundestagut | |
| Në detyrë 14 dhjetor 1976 – 31 maj 1979 | |
| Paraprirë nga | Annemarie Renger |
| Pasuar nga | Richard Stücklen |
| Kryetar i grupit parlamentar CDU/CSU në Bundestag | |
| Në detyrë 17 maj 1973 – 1 dhjetor 1976 | |
| Paraprirë nga | Kurt Georg Kiesinger (në detyrë) |
| Pasuar nga | Helmut Kohl |
| Shef i Kancelarisë Federale | |
| Në detyrë 1 janar 1968 – 22 tetor 1969 | |
| Paraprirë nga | Werner Knieper |
| Pasuar nga | Horst Ehmke |
| Të dhëna vetjake | |
| U lind më | Karl Walter Carstens 14 dhjetor 1914 Bremen, Perandoria Gjermane |
| Vdiq më | 30 maj 1992 Meckenheim, Gjermania |
| Partia politike | CDU |
| Bashkëshortja/et | Veronica Prior |
| Shkollimi | Universiteti Goethe i Frankfurtit Universiteti Ludwig Maximilian i Mynihut Universiteti i Hamburgut Universiteti Yale |
| Profesioni | Jurist, politikan, profesor |
| Nënshkrimi |  |
Karl Walter Carstens (14 dhjetor 1914 – 30 maj 1992) ishte një jurist, profesor dhe politikan gjerman i CDU-së, i cili shërbeu si president federal i Gjermanisë nga viti 1979 deri në vitin 1984. Ai ishte presidenti i pestë federal i Republikës Federale të Gjermanisë dhe, para presidencës, mbajti edhe poste të rëndësishme parlamentare dhe qeveritare, si president i Bundestagut, kryetar i grupit parlamentar CDU/CSU dhe shef i Kancelarisë Federale.[1][2]
Jeta e hershme dhe arsimi
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Karl Carstens lindi më 14 dhjetor 1914 në Bremen. Ai studioi drejtësi dhe shkenca politike në universitete të ndryshme gjermane dhe evropiane, përfshirë Frankfurtin, Mynihun, Hamburgun dhe Dijonin. Doktoraturën e mori në vitin 1938, ndërsa provimin e dytë shtetëror në drejtësi e përfundoi në vitin 1939. Pas Luftës së Dytë Botërore, ai vazhdoi studimet në Yale, ku mori gradën Master of Laws në vitin 1949.[2][3][1]
Gjatë luftës ai shërbeu si ushtar në njësi kundërajrore. Pas vitit 1945 u shfajësua nga procesi i denazifikimit dhe iu kthye profesionit juridik dhe jetës akademike.[2]
Fillimet profesionale dhe diplomatike
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Pas kthimit në Gjermani, Carstens punoi si avokat në Bremen dhe si këshilltar juridik për institucione të ndryshme. Nga viti 1949 deri më 1954 ai përfaqësoi Bremenin në qeverisjen e re federale. Në vitin 1954 hyri në shërbimin diplomatik të Republikës Federale të Gjermanisë dhe u dërgua në Këshillin e Evropës në Strasburg. Në këtë periudhë u bë një nga figurat që kontribuan në orientimin evropian të Gjermanisë Perëndimore të pasluftës.[2][3]
Në vitet 1950 dhe 1960 ai u ngjit në poste të larta në Ministrinë e Jashtme federale. Sipas Britannica-s, ai ishte ndër figurat që ndihmuan në formësimin e vendit të Gjermanisë Perëndimore në Evropën e pasluftës dhe në proceset që lidhen me integrimin evropian, përfshirë kontekstin që çoi te Traktati i Romës.[2]
Karriera qeveritare dhe parlamentare
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Në vitin 1960 Carstens u bë sekretar shteti në Ministrinë e Jashtme federale. Më pas, gjatë qeverisë së koalicionit të madh të drejtuar nga Kurt Georg Kiesinger, ai shërbeu fillimisht si sekretar shteti në Ministrinë Federale të Mbrojtjes dhe më vonë, nga viti 1968 deri në vitin 1969, si shef i Kancelarisë Federale.[2][4]
Në zgjedhjet federale të vitit 1972 ai u zgjodh deputet në Bundestag. Nga viti 1973 deri më 1976 ishte kryetar i grupit parlamentar CDU/CSU. Pas zgjedhjeve federale të vitit 1976, kur CDU/CSU u bë grupi më i madh parlamentar, Carstens u zgjodh president i Bundestagut më 14 dhjetor 1976. Ai e mbajti këtë detyrë deri në maj 1979.[1][3][4]
President federal i Gjermanisë
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Më 23 maj 1979 Bundesversammlung-a e zgjodhi Karl Carstens president federal të Gjermanisë. Ai mori detyrën më 1 korrik 1979 dhe e mbajti postin deri më 30 qershor 1984. Ai ishte presidenti i pestë federal i Republikës Federale të Gjermanisë.[1][3]
Gjatë presidencës së tij ai fitoi popullaritet të veçantë për stilin e tij të afërt me qytetarët. U bë i njohur sidomos për ecjet e gjata nëpër Gjermani, me të cilat synonte të zvogëlonte distancën midis politikës dhe shoqërisë. Kjo veçori e mandatit të tij e dalloi nga shumë prej paraardhësve dhe pasardhësve të tij në presidencën federale.[2][5]
Një nga aktet më të rëndësishme kushtetuese të presidencës së tij ndodhi në fillim të vitit 1983. Pas votëbesimit të humbur qëllimisht nga kancelari Helmut Kohl për të hapur rrugën e zgjedhjeve të parakohshme, Carstens vendosi shpërndarjen e Bundestagut më 7 janar 1983. Zgjedhjet federale u zhvilluan më 6 mars 1983. Kjo lëvizje shkaktoi debat të gjerë juridik dhe politik, por u bë një nga momentet më të rëndësishme kushtetuese të mandatit të tij presidencial.[6][7]
Në vitin 1984 Carstens vendosi të mos kandidonte për një mandat të dytë, kryesisht për shkak të moshës. Më 30 qershor 1984 ai u largua nga presidenca dhe u pasua nga Richard von Weizsäcker.[2][1]
Jeta personale dhe vdekja
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Karl Carstens ishte i martuar me Veronica Prior, e cila më vonë u bë mjeke interniste dhe figurë e njohur publike në Gjermani. Në jetën private ai njihej për interesin ndaj kulturës, poezisë dhe natyrës.[8]
Ai vdiq më 30 maj 1992 në Meckenheim, pranë Bonit, në moshën 77-vjeçare.[2]
Referime
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]- 1 2 3 4 5 "Karl Carstens 1979–1984". Der Bundespräsident (në anglisht). Office of the Federal President. Marrë më 24 prill 2026.
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 "Karl Carstens". Encyclopaedia Britannica (në anglisht). Encyclopaedia Britannica. Marrë më 24 prill 2026.
- 1 2 3 4 "Federal President Prof. Dr. Karl Carstens". City of Wiesbaden (në anglisht). City of Wiesbaden. Marrë më 24 prill 2026.
- 1 2 "Karl Carstens". Konrad-Adenauer-Stiftung (në gjermanisht). Konrad-Adenauer-Stiftung. Marrë më 24 prill 2026.
- ↑ "Karl Carstens - Interview zur Deutschlandwanderung Bonn, Palais Schaumburg". TIB AV-Portal (në gjermanisht). TIB AV-Portal. Marrë më 24 prill 2026.
- ↑ "Judgment of 16 February 1983". Bundesverfassungsgericht (në anglisht). Federal Constitutional Court. 16 shkurt 1983. Marrë më 24 prill 2026.
- ↑ "Karl Carstens". Encyclopaedia Britannica (në anglisht). Encyclopaedia Britannica. Marrë më 24 prill 2026.
- ↑ "Karl Carstens". Encyclopaedia Britannica (në anglisht). Encyclopaedia Britannica. Marrë më 24 prill 2026.