Shko te përmbajtja

Kupa e Kampionëve të Klubeve Arabe

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Kupa e Kampionëve të Klubeve Arabe
Arab Club Champions Cup logo.png
Themeluar1981; 44 vite më parë (1981)
Organi organizativUAFA
RajoniBota arabe
Numri i skuadrave37
Kampioni aktualArabia Saudite Al-Nassr
(titulli i 1rë)
Skuadra më e suksesshmeIraku Al-Rasheed
Tunizia Espérance de Tunis
(3 tituj secili)
Uebfaqjauafa-ac.com
Kupa e Kampionëve të Klubeve Arabe 2023

Kupa e Kampionëve të Klubeve Arabe është një kompeticion futbollistik për klube që organizohet nga Unioni i Shoqatave Arabe të Futbollit (UAFA) dhe në të cilën marrin pjesë klubet kryesore nga bota arabe. Në turne marrin pjesë gjithsej 37 ekipe nga Azia dhe Afrika.[1]

Turnamenti u themelua në vitin 1981 dhe u mbajt së bashku me Kupën e Fituesve të Kupave Arabe dhe Superkupën Arabe gjatë viteve 1990' dhe fillimit të viteve 2000', derisa Kupa e Fituesve të Kupave dhe Superkupa u bashkuan me Kupën e Kampionëve në vitin 2002. Kampionët e parë të turneut ishin klubi irakian Al-Shorta, i cili mundi ekipin libanez Nejmeh në finalen me dy ndeshje në vitin 1982.[2]

Klubet e Arabisë Saudite kanë grumbulluar më shumë fitore, me nëntë fitore. Titulli është fituar nga 20 klube, tetë prej të cilave e kanë fituar titullin më shumë se një herë. Që kur turnamenti u bashkua me Kupën e Fituesve të Kupave, vetëm ES Sétif i Algjerisë ka arritur fitore radhazi, duke mbrojtur me sukses titullin e tyre në vitin 2008. Klubi irakian Al-Rasheed dhe skuadra tuniziane Espérance de Tunis ndajnë rekordin për më shumë tituj, me nga tre secila. Kampionët në fuqi janë Al-Nassr i Arabisë Saudite, i cili fitoi titullin e tij të parë në vitin 2023.

Lista e fituesve
SezoniFituesi
Kupa e Kampionëve të Klubeve Arabe
1981–82 Iraku Al-Shorta
1984 Arabia Saudite Al-Ettifaq
1985 Iraku Al-Rasheed
1986 Iraku Al-Rasheed (2)
1987 Iraku Al-Rasheed (3)
1988 Arabia Saudite Al-Ettifaq (2)
1989 Maroku Wydad Casablanca
1990 Anulluar
1992 Arabia Saudite Al-Shabab
1993 Tunizia Espérance de Tunis
1994 Arabia Saudite Al-Hilal
1995 Arabia Saudite Al-Hilal (2)
1996 Egjipti Al Ahly
1997 Tunizia Club Africain
1998 Algjeria WA Tlemcen
1999 Arabia Saudite Al-Shabab (2)
2000 Tunizia Club Sfaxien
2001 Katari Al-Sadd
Kampionati i Bashkuar i Klubeve Arabe
2002 Arabia Saudite Al-Ahli Saudi
2003 Egjipti Zamalek
Liga e Kampionëve Arabe
2003–04 Tunizia Club Sfaxien (2)
2004–05 Arabia Saudite Al-Ittihad Jeddah
2005–06 Maroku Raja Casablanca
2006–07 Algjeria ES Sétif
2007–08 Algjeria ES Sétif (2)
2008–09 Tunizia Espérance de Tunis (2)
UAFA Kupa e Klubeve
2012–13 Algjeria USM Alger
Kampionati i Klubeve Arabe
2017 Tunizia Espérance de Tunis (3)
Kupa e Kampionëve të Klubeve Arabe
2018–19 Tunizia Étoile du Sahel
2019–20 Maroku Raja Casablanca (2)
2023 Arabia Saudite Al-Nassr

Unioni i Shoqatave Arabe të Futbollit (UAFA) vendosi të krijonte një kompeticion për kampionët e vendeve arabe pas përfundimit të sezonit 1979–80.[3] Kampionët vendas nga vendet anëtare të UAFA-s u ftuan të merrnin pjesë, por pas disa tërheqjeve, vetëm tre ekipe nga Iraku, Libani dhe Jordania përfunduan duke marrë pjesë.[4] Turnamenti i parë filloi më 19 qershor 1981 me kampionët libanezë Nejmeh që mposhtën kampionët jordanezë Al-Ahli 2–1. Jamal Al-Khatib i Nejmeh ishte golashënuesi i parë i Kupës së Kampionëve të Klubeve Arabe.[5] Nejmeh dhe Al-Shorta morën pjesë në finalen e parë në shkurt 1982, me Al-Shorta që fitoi me rezultatin e përgjithshëm 4–2 në stadiumin Al-Shaab në Bagdad për t'u kurorëzuar kampionët e parë të botës arabe.[6]

Turnamenti nuk u mbajt vitin pasardhës, por u rikthye në vitin 1984 në një format kampionati, aty ku Al-Ettifaq u bë klubi i parë nga Arabia Saudite që shpallej kampion.[7] Me numrin e pjesëmarrësve që rritej çdo vit, UAFA prezantoi raunde paraprake kualifikuese që i paraprinin fillimit të turnamentit, përpara se formati të ndryshoj sërisht në vitin 1987.[8] Edicioni i atij viti u zhvillua me fazë grupesh e ndjekur një fazë eliminimi. UAFA gjithashtu filloi t'u lejonte vendeve të kishin më shumë se një pjesëmarrës në vitin 1987, me dy klube të Arabisë Saudite (Al-Ittihad dhe Al-Hilal) dhe dy klube irakiane (Al-Rasheed dhe Al-Jaish) që garonin.[9] Al-Rasheed i Irakut dominoi kompeticionin gjatë këtyre viteve, duke u bërë skuadra e parë që fiton tre edicione radhazi në vitet 1985, 1986 dhe 1987, ndërsa Al-Ettifaq fitoi titullin e tyre të dytë në vitin 1988.[10] Nga viti 1981 deri në vitin 1988, asnjë ekip nga Konfederata e Futbollit Afrikan (CAF) nuk arriti ta fitonte turneun dhe të gjithë fituesit ishin nga Konfederata Aziatike e Futbollit (AFC).[11]

Një klub afrikan u bë kampion i botës arabe për herë të parë në vitin 1989, pasi Wydad Casablanca i Marokut mundi Al-Hilal të Arabisë Saudite në finale.[12] Po atë vit, UAFA themeloi një kompeticion të ri vjetor që do të mbahej së bashku me Kupën e Kampionëve të Klubeve Arabe; ajo u quajt Kupa e Fituesve të Kupave Arabe dhe ishte një kompeticion për fituesit e kupave të vendeve arabe, me një format të ngjashëm me atë të Kupës së Kampionëve.[13] Në vitin 1992, UAFA prezantoi Superkupën Arabe, e cila ishte një kompeticion vjetor me raunde midis fituesve dhe nënkampionëve të Kupës së Kampionëve dhe Kupës së Fituesve të Kupave.[14] Nga viti 1989 deri në vitin 2001, pati gjashtë fitues nga CAF dhe pesë nga AFC.[15] Katër nga njëmbëdhjetë fituesit gjatë kësaj kohe ishin nga Arabia Saudite, ndërsa Espérance de Tunis fitoi fitoren e parë për një ekip tunizian në vitin 1993, Al-Ahly u bë kampioni i parë egjiptian në vitin 1995, WA Tlemcen fitoi titullin e parë të Algjerisë në vitin 1998 dhe Al-Sadd fitoi titullin e parë për një klub nga Katari në vitin 2001.[16]

Në vitin 2002, UAFA mori një vendim që ndryshoi pamjen e futbollit arab të klubeve.[3] Me rritjen e numrit të angazhimeve me të cilat përballen klubet arabe në epokën moderne, UAFA vendosi të bashkojë Kupën e Fituesve të Kupave dhe Superkupën me Kupën e Kampionëve për të formuar Kampionatin e Unifikuar Arab të Klubeve, i cili do të ishte i vetmi turne për klube i UAFA-s.[15] Dy edicione të turneut u luajtën nën këtë emër, me Al-Ahli të Arabisë Saudite që fitoi në vitin 2002 dhe Zamalek që fitoi në vitin 2003.[17] Pas edicionit të vitit 2003, ART u bë sponsori i turneut dhe UAFA më pas ndryshoi emrin e turneut në Liga e Kampionëve Arabe në mënyrë që emri i tij të ishte i ngjashëm me turne të tjerë elitarë të klubeve si UEFA Liga e Kampionëve, CAF Liga e Kampionëve, AFC Liga e Kampionëve dhe OFC Liga e Kampionëve.[11] Club Sfaxien i Tunizisë u bë fituesi i parë i epokës së Ligës së Kampionëve.[18] Nga edicioni 2004–05 e më tej, UAFA riprezantoi finalet me dy ndeshje, të cilat nuk ishin përdorur që nga edicioni i parë i turneut.[4]

Pas fitores së titujve për Al-Ittihad të Arabisë Saudite dhe Raja Casablanca të Marokut, ES Sétif i Algjerisë u bë fituesi i parë radhazi në epokën e Ligës së Kampionëve duke fituar të dy titujt në sezonet 2006–07 dhe 2007–08.[7] Pas edicionit 2008–09 të fituar nga Espérance de Tunis i Tunizisë, UAFA hasi probleme organizative për shkak të problemeve me sponsorin e ri të turneut.[11] Kjo bëri që kompeticioni të mos zhvillohej për katër vite deri sa u rikthye në sezonin 2012–13 nën emrin e ri Kupa e Klubeve UAFA, me USM Alger të Algjerisë që fitoi titullin e tyre të parë.[19] Megjithatë, UAFA më pas hasi të njëjtat probleme si më parë, të cilat çuan në një tjetër ndërprerje katërvjeçare.[7] Kompeticioni u mbajt përsëri në vitin 2017 nën emrin Kampionati Arab i Klubeve me 20 ekipe pjesëmarrëse; faza e grupeve dhe faza eliminatore u mbajtën në Egjipt dhe finalja u mbajt si një ndeshje e vetme.[20] Espérance de Tunis u kurorëzua kampion, duke i bërë ato ekipin më të suksesshëm në historinë e këtij kompeticioni.[11]

Numri i ekipeve u dyfishua në 40 për sezonin 2018–19 ku kompeticioni u riemërua në Kupa e Kampionëve të Klubeve Arabe dhe formati u ndryshua sërisht.[21] Edicioni i vitit 2023 i turneut u mbulua gjerësisht nga media ndërkombëtare për shkak të pjesëmarrjes së një numri lojtarësh të profilit të lartë si Cristiano Ronaldo, Karim Benzema dhe N'Golo Kanté pas transferimeve të tyre në klubet e Ligës Profesionale Saudite.[22] Nga trembëdhjetë kampionët e kurorëzuar nga viti 2002 deri në vitin 2023, dhjetë prej tyre ishin nga Afrika dhe vetëm tre ishin nga Azia.[7]

Që nga sezoni 2018–19, kompeticioni është quajtur Kupa e Kampionëve të Klubeve Arabe, ndërsa çdo edicion i turneut ka edhe emrin e vet të veçantë bazuar në vendin pritës të turneut ose të ndeshjes finale. Finalja e vitit 2019 u zhvillua në Emiratet e Bashkuara Arabe, duke bërë që edicioni 2018–19 të quhej Kupa e Kampionëve Zayed për të shënuar 100 vjetorin e lindjes së të ndjerit Sheikh Zayed bin Sultan Al Nahyan, themeluesit të Emirateve të Bashkuara Arabe.[23] Finalja e vitit 2020 u zhvillua në Marok dhe edicioni 2019–20 u quajt Kupa e Kampionëve Mohammed VI sipas Mohammed VI të Marokut.[24] Edicioni i vitit 2023 i turneut u zhvillua në Arabinë Saudite që nga faza e grupeve e tutje, dhe kështu u quajt Kupa e Klubit Mbreti Salman sipas Salmanit të Arabisë Saudite.[25]

Logoja e Kupës së Kampionëve të Klubeve Arabe është një rreth i bardhë me një kontur gri, me modele blu të errët, të kuqe, vjollcë dhe jeshile me një diamant blu të errët në qendër që mban fjalët Kampionë Arabë në arabisht. Emri i garës në anglisht dhe arabisht ndodhet poshtë logos. Logoja përshtatet paksa për secilin edicion të turneut për të pasqyruar emrin dhe kombin pritës të atij edicioni specifik.[26]

Që nga viti 2023, shuma fikse e çmimeve të paguara ndaj klubeve pjesëmarrëse është si më poshtë:[27]

Shpërblimet
Fituesi6,000,000 $
Finalisti2,500,000 $
Gjysëm-finalisti200,000 $
Çerek-finalisti150,000 $
Faza e grupeve100,000 $
Raundet kualifikuese20,000 $

Lista e rekordeve dhe statistikave

[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Performanca e klubeve

[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]
Performanca në Kupën e Kampionëve të Klubeve Arabe sipas klubit
Klubi Tituj Finalist Sezone të fituara Sezone si finalist
Tunizia Espérance de Tunis 3 2 1993, 2009, 2017 1986, 1995
Iraku Al-Rasheed 3 0 1985, 1986, 1987
Arabia Saudite Al-Hilal 2 3 1994, 1995 1989, 2019, 2023
Arabia Saudite Al-Shabab 2 1 1992, 1999 1998
Tunizia Club Sfaxien 2 1 2000, 2004 2005
Maroku Raja Casablanca 2 1 2006, 2020 1996
Arabia Saudite Al-Ettifaq 2 0 1984, 1988 No
Algjeria ES Sétif 2 0 2007, 2008 No
Arabia Saudite Al-Ittihad 1 3 2005 1987, 1994, 2020
Maroku Wydad Casablanca 1 2 1989 2008, 2009
Tunizia Club Africain 1 2 1997 1988, 2002
Egjipti Al Ahly 1 1 1996 1997
Iraku Al-Shorta 1 0 1982 No
Algjeria WA Tlemcen 1 0 1998 No
Katari Al-Sadd 1 0 2001 No
Arabia Saudite Al-Ahli 1 0 2002 No
Egjipti Zamalek 1 0 2003 No
Algjeria USM Alger 1 0 2013 No
Tunizia Étoile du Sahel 1 0 2019 No
Arabia Saudite Al-Nassr 1 0 2023 No
Siria Al-Jaish 0 2 No 1999, 2000
Jordania Al-Faisaly 0 2 No 2007, 2017
Liberia Nejmeh 0 1 No 1982
Maroku KAC Kénitra 0 1 No 1984
Algjeria USM El-Harrach 0 1 No 1985
Flamuri Al-Arabi 0 1 No 1992
Bahrain Al-Muharraq 0 1 No 1993
Algjeria MC Oran 0 1 No 2001
Kuwait Al-Kuwait 0 1 No 2003
Egjipti Al-Ismaily 0 1 No 2004
Egjipti ENPPI Club 0 1 No 2006
Kuwait Al-Arabi 0 1 No 2013
Performanca në finale sipas shtetit
Shteti Tituj Finalist
Arabia Saudite Arabia Saudite 9 7
Tunizia Tunizia 7 5
Algjeria Algjeria 4 2
Iraku Iraku 4 0
Maroku Maroku 3 4
Egjipti Egjipti 2 3
Katari Katari 1 1
Jordania Jordania 0 2
Kuwait Kuvajti 0 2
Siria Siria 0 2
Bahrain Bahreini 0 1
Liberia Liberia 0 1

Sipas kontinentit

[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]
Performanca në finale sipas kontinentit
Kontinenti Tituj Finalist
Afrika 16 14
Azia 14 16

Golashënuesit më të mirë

[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]
Sami Al-Jaber është golashënuesi më i mirë i të gjitha kohërave i kompeticionit.
Rend. Shteti Lojtari Gola
1 Arabia Saudite Sami Al-Jaber 26
2 Arabia Saudite Talal Al-Meshal 16
Tunizia Haykel Guemamdia 16
4 Tunizia Zoubair Essafi 14
5 Egjipti Abdel Halim Ali 13
6 Maroku Mustapha Bidoudane 12
Arabia Saudite Saad Al-Harthi 12
Arabia Saudite Hamzah Idris 12
9 Brazili Romarinho 11
10 Algjeria Abdelmalek Ziaya 10
Jordania Hassouneh Al-Sheikh 10
Jordania Mahmoud Shelbaieh 10
Arabia Saudite Essa Al-Mehyani 10
Brazili Sérgio Ricardo 10
Flamuri Mohamed Abdelrahman 10
16 Algjeria Lamouri Djediat 9
Maroku Salaheddine Bassir 9
Maroku Soufiane Alloudi 9
Arabia Saudite Mohammed Noor 9
Arabia Saudite Waleed Al-Gizani 9
Arabia Saudite Yousuf Al-Thunayan 9
Maroku Bouchaib El Moubarki 9
Mali Tenema N'Diaye 9
Senegal Papa Malick Ba 9
Iraku Ahmed Salah Alwan 9
Bahrain Talal Yousef 9
Egjipti Ahmed Abdel Moneim 9
28 Egjipti Gamal Hamza 8
Senegal Issa Aidara 8
Bregu i Fildishtë Rémi Adiko 8
Algjeria Noureddine Daham 8
Iraku Haris Mohammed 8
Iraku Ahmed Radhi 8
Maroku Mohamed Madihi 8
  1. "وقائع المؤتمر الصحفي لمدرب نادي القادسية الكويتي بعد التعادل 0/0 مع الزمالك في البطولة العربية – الاتحاد العربي لكرة القدم" (në arabisht). 11 gusht 2018. Arkivuar nga origjinali më 13 qershor 2021. Marrë më 13 qershor 2021.
  2. "Arab Club Champions Cup" (në anglisht). RSSSF. Arkivuar nga origjinali më 23 shtator 2022. Marrë më 2 shkurt 2023.
  3. 1 2 Abu Baqir Al-Ahmed (6 nëntor 2007). "حصاد الفرق العراقية في بطولات الاندية العربية خلال ربع قرن" (në arabisht). Kooora.com. Arkivuar nga origjinali më 17 shtator 2021. Marrë më 16 prill 2019.
  4. 1 2 "نادي الشرطة سيدا للاندية العربية" (në arabisht). NIIIIS. Arkivuar nga origjinali më 19 maj 2021. Marrë më 16 prill 2019.
  5. Raafat Sarah (8 janar 2017). "يشهد الشهر المقبل أول مشاركة رسمية للاهلي في بطولة كاس الأندية الأسيوية أبطال الكأس" (në arabisht). Arkivuar nga origjinali më 5 mars 2023. Marrë më 16 prill 2019.
  6. "Al-Shorta: Overview of History" (në anglisht). Al-Shorta SC. Arkivuar nga origjinali më 4 tetor 2022. Marrë më 16 prill 2019.
  7. 1 2 3 4 "Arabian Champs. League Winners List" (në anglisht). Goalzz.com. Arkivuar nga origjinali më 10 mars 2022. Marrë më 16 prill 2019.
  8. "5th Arab Club Champions Cup 1987". RSSSF (në anglisht). 13 janar 2011. Arkivuar nga origjinali më 23 shtator 2022. Marrë më 2 shkurt 2023.
  9. "لاول مرة فريقان عراقيان في بطولة الاندية العربية" (në arabisht). NIIIIS. Arkivuar nga origjinali më 22 tetor 2021. Marrë më 16 prill 2019.
  10. "6th Arab Club Champions Cup 1988". RSSSF (në anglisht). 6 janar 2003. Arkivuar nga origjinali më 23 shtator 2022. Marrë më 2 shkurt 2023.
  11. 1 2 3 4 "Arab Club Champions Cup". RSSSF (në anglisht). 7 mars 2019. Arkivuar nga origjinali më 23 shtator 2022. Marrë më 2 shkurt 2023.
  12. "Arab Clubs League Championship - Casablanca 1989" (në anglisht). Goalzz.com. Arkivuar nga origjinali më 10 mars 2022. Marrë më 16 prill 2019.
  13. "Arab Cup Winners' Cup". RSSSF (në anglisht). 11 mars 2002. Arkivuar nga origjinali më 23 shtator 2022. Marrë më 2 shkurt 2023.
  14. "Arab Super Cup". RSSSF (në anglisht). 11 prill 2001. Arkivuar nga origjinali më 20 shtator 2022. Marrë më 2 shkurt 2023.
  15. 1 2 "بطولات الأندية العربية أبطال الدوري" (në arabisht). Unioni i Shoqatave Arabe të Futbollit. Arkivuar nga origjinali më 11 korrik 2017. Marrë më 11 korrik 2017.
  16. "Arab Clubs League Championship 17 - 2001" (në anglisht). Goalzz.com. Arkivuar nga origjinali më 10 mars 2022. Marrë më 16 prill 2019.
  17. "Arab Merged Clubs Championship 2003" (në anglisht). Goalzz.com. Arkivuar nga origjinali më 10 mars 2022. Marrë më 16 prill 2019.
  18. "Arabian Champions League 2004" (në anglisht). Goalzz.com. Arkivuar nga origjinali më 10 mars 2022. Marrë më 16 prill 2019.
  19. "Arab Cup of Club 2012/2013" (në anglisht). Goalzz.com. Arkivuar nga origjinali më 10 mars 2022. Marrë më 16 prill 2019.
  20. "Arab Championship League 2017/2016" (në anglisht). Goalzz.com. Arkivuar nga origjinali më 10 mars 2022. Marrë më 16 prill 2019.
  21. "Zayed Cup Championship League 2018" (në anglisht). Goalzz.com. Arkivuar nga origjinali më 10 mars 2022. Marrë më 16 prill 2019.
  22. "Cristiano Ronaldo scores twice as Al-Nassr win first Arab Club Champions Cup title" (në anglisht). BBC Sport. 12 gusht 2023. Arkivuar nga origjinali më 1 janar 2024. Marrë më 1 janar 2024.
  23. "Al Hilal reach Zayed Champions Cup Final" (në anglisht). Egypt Today. 16 prill 2019. Arkivuar nga origjinali më 1 janar 2024. Marrë më 1 janar 2024.
  24. "Second Arab Club Champions Cup to bear the name of King Mohammed VI, announces Turki Al-Sheikh" (në anglisht). North Africa Post. 17 prill 2019. Arkivuar nga origjinali më 1 janar 2024. Marrë më 1 janar 2024.
  25. "New trophy unveiled for 2023 King Salman Club Cup" (në anglisht). Arab News. 11 gusht 2023. Arkivuar nga origjinali më 1 janar 2024. Marrë më 1 janar 2024.
  26. "صورة: مواعيد مباريات كأس الملك سلمان للأندية العربية" (në arabisht). Kooora. 22 qershor 2023. Arkivuar nga origjinali më 1 janar 2024. Marrë më 1 janar 2024.
  27. "تفاصيل الجوائز المالية لمسابقة كأس الملك سلمان للأندية العربية". nessma.tv (në arabisht). Nessma TV. 15 shkurt 2023. Arkivuar nga origjinali më 23 maj 2023. Marrë më 3 mars 2023.

Lidhje të jashtme

[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]