LGM-30 Minuteman
LGM-30 Minuteman është një raketë balistike ndërkontinentale amerikane me bazë tokësore (ICBM) në shërbim të Komandës së Goditjes Globale të Forcave Ajrore. Që nga viti 2024, LGM-30G (Versioni 3) është i vetmi ICBM me bazë tokësore në shërbim në Shtetet e Bashkuara dhe përfaqëson pjesën tokësore të treshes bërthamore të SHBA-së, së bashku me raketën balistike të lëshuar nga nëndetësja Trident II (SLBM) dhe armët bërthamore të bartura nga bombardues strategjikë me rreze të gjatë.
Zhvillimi i Minuteman-it filloi në mesin e viteve 1950, kur kërkimet bazë treguan se një motor rakete me lëndë djegëse të ngurtë mund të qëndronte gati për t'u lëshuar për periudha të gjata kohore, në kontrast me raketat me karburant të lëngshëm që kërkonin karburant përpara nisjes dhe kështu mund të shkatërroheshin në një sulm të befasishëm.[1] Raketa u emërua për ministrat kolonialë të Luftës Revolucionare Amerikane, të cilët mund të ishin gati për të luftuar në një njoftim të shkurtër.
Minuteman hyri në shërbim në 1962 si një armë parandaluese që mund të godiste qytetet sovjetike me një goditje të dytë dhe kundërsulm kundërvlerë nëse SHBA-ja sulmohej. Megjithatë, zhvillimi i UGM-27 Polaris nga Marina e SHBA-ve, i cili trajtoi të njëjtin rol, i lejoi Forcave Ajrore të modifikonte Minuteman, duke rritur saktësinë e tij mjaftueshëm për të sulmuar objektivat e ngurtësuar ushtarakë, përfshirë kapanonet e raketave sovjetike. Minuteman II hyri në shërbim në vitin 1965 me një mori përmirësimesh për të përmirësuar saktësinë dhe mbijetesën e tij përballë një sistemi raketash anti-balistike (ABM) që dihej se po zhvillonin sovjetikët. Në vitin 1970, Minuteman III u bë ICBM-ja e parë e dislokuar me shumë automjete rihyrjeje në mënyrë të pavarur (MIRV): tre koka më të vogla që përmirësonin aftësinë e raketës për të goditur objektivat e mbrojtura nga ABM. Megjithatë, raketat Minutemen III më vonë u "de-MIRVed"; që nga viti 2016 ata kanë pasur vetëm një kokë lufte për raketë, ose një W78 (335 kT) ose W87 (300 kT).[2]
Deri në vitet 1970, u vendosën 1000 raketa Minuteman. Kjo forcë është zvogëluar në 400 raketa Minuteman III që nga shtatori 2017, të vendosura në kapanone raketash rreth Malmstrom AFB, Montana; Minot AFB, Dakota e Veriut; dhe Francis E. Warren AFB, Wyoming. Minuteman III do të zëvendësohet në mënyrë progresive nga LGM-35 Sentinel ICBM i ri, që do të ndërtohet nga Northrop Grumman, duke filluar nga viti 2030.[3]
Shiko edhe
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Referime
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]- ↑ "Understanding Missiles". Nuclear Threat Initiative (në anglisht). 2023.
- ↑ "Minuteman III". Missile Threat (në anglishte amerikane). Marrë më 2025-03-18.
- ↑ "W87-1 Modification Program" (PDF). National Nuclear Security Administration (në anglisht).