Shko te përmbajtja

Lamberto Dini

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Lamberto Dini
Dini në vitin 1995
Kryeministër i Italisë
Në detyrë
17 janar 1995  16 maj 1996
PresidentiOscar Luigi Scalfaro
Paraprirë ngaSilvio Berlusconi
Pasuar ngaRomano Prodi
Ministër i Punëve të Jashtme i Italisë
Në detyrë
17 maj 1996  6 qershor 2001
KryeministriRomano Prodi
Massimo D'Alema
Giuliano Amato
Paraprirë ngaSusanna Agnelli
Pasuar ngaRenato Ruggiero
Nënkryetar i Senatit të Republikës
Në detyrë
6 qershor 2001  27 prill 2006
Drejtor i përgjithshëm i Bankës së Italisë
Në detyrë
8 tetor 1979  11 maj 1994
Paraprirë ngaCarlo Azeglio Ciampi
Pasuar ngaVincenzo Desario
Të dhëna vetjake
U lind më1 mars 1931 (95 vjeç)
Firence, Itali
Partia politikeRinnovamento Italiano
La Margherita
Profesioniekonomist, politikan
Nënshkrimi

Lamberto Dini (lindur më 1 mars 1931 në Firence) është ekonomist dhe politikan italian. Ai ishte kryeministër i Italisë nga 17 janari 1995 deri më 16 maj 1996 dhe ministër i Punëve të Jashtme nga 17 maji 1996 deri më 6 qershor 2001.[1][2] Më pas ishte nënkryetar i Senatit të Republikës nga viti 2001 deri në vitin 2006 dhe senator deri në vitin 2013.[3][4]

Dini lindi në Firence më 1 mars 1931. Ai u diplomua në ekonomi dhe tregti.[1] Në vitin 1959 hyri në Fondin Monetar Ndërkombëtar, ku përshkoi të gjitha shkallët e karrierës deri në postin e bashkëdrejtorit qendror. Nga viti 1976 deri në vitin 1979 ishte drejtor ekzekutiv i këtij institucioni, duke përfaqësuar Italinë, Greqinë, Portugalinë dhe Maltën.[1]

Në vitin 1979 Dini hyri në drejtuesit e Bankës së Italisë. Nga 8 tetori 1979 deri më 11 maj 1994 ishte drejtor i përgjithshëm i saj.[5] Në këtë periudhë mbajti edhe poste të rëndësishme në organizma financiarë ndërkombëtarë.[1]

Ministër i Thesarit dhe kryeministër

[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Pas fitores së qendrës së djathtë në zgjedhjet e vitit 1994, Dini u thirr në qeverinë e parë të Silvio Berlusconi-t si ministër i Thesarit.[1] Pas rënies së asaj qeverie, ai mori detyrën për të formuar një ekzekutiv teknik dhe më 17 janar 1995 u bë kryeministër i Italisë, duke mbajtur njëkohësisht edhe postin e ministrit të Thesarit. Qeveria e tij, e përbërë tërësisht nga figura jo parlamentare, qëndroi në detyrë deri më 16 maj 1996.[1][6][2]

Ministër i Punëve të Jashtme

[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Pas zgjedhjeve të vitit 1996, Dini themeloi Rinnovamento Italiano, një formacion politik i frymëzimit të moderuar dhe liberal, i cili u paraqit në zgjedhje si RI-Lista Dini dhe më vonë mori pjesë në lindjen e La Margherita-s.[7] Në qeverinë e parë të Romano Prodi-t u emërua ministër i Punëve të Jashtme, detyrë në të cilën u konfirmua edhe në qeveritë e Massimo D'Alema-s dhe të Giuliano Amato-s, duke qëndruar në këtë post deri më 6 qershor 2001.[1][2]

Gjatë kësaj periudhe ai u mor me disa zhvillime të rëndësishme të politikës së jashtme italiane dhe evropiane, ndër to presidencën italiane të Bashkimit Evropian në gjysmën e parë të vitit 1996, Traktatin e Amsterdamit, rikthimin e lirës në Sistemin Monetar Evropian dhe hyrjen operative të Italisë në sistemin Schengen.[1]

Senati dhe veprimtaria e mëvonshme

[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Në vitin 2001 Dini u zgjodh senator. Më 6 qershor 2001 u bë nënkryetar i Senatit të Republikës, detyrë që e mbajti deri më 27 prill 2006.[3] Më pas u rizgjodh senator edhe në legjislaturat pasuese dhe mbeti anëtar i Senatit deri në vitin 2013.[8][4]

Marrëdhëniet me Shqipërinë dhe Kosovën

[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Si ministër i Punëve të Jashtme, Dini u përball drejtpërdrejt me krizën ballkanike të fundviteve 1990. Në Shqipëri, politika italiane kishte si synim nxitjen e pajtimit kombëtar dhe të normalizimit demokratik, si premisë për rivendosjen e rendit publik dhe të rimëkëmbjes ekonomike e financiare të vendit.[1] Në të njëjtën kohë, përkeqësimi i krizës në Kosovë dhe fillimi i operacioneve ajrore të NATO-s në mars 1999 e panë Italinë të përfshirë për herë të parë që nga paslufta në operacione ushtarake në një teatër evropian, të shoqëruara që në fillim me angazhim humanitar.[1]

Lidhje të jashtme

[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]
  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 "Lamberto Dini". Ministero degli Affari Esteri e della Cooperazione Internazionale (në italisht). Marrë më 2026-04-20.
  2. 1 2 3 "Scheda di attività di Lamberto DINI - XIII Legislatura". Senato della Repubblica (në italisht). Marrë më 2026-04-20.
  3. 1 2 "Scheda di attività di Lamberto DINI - XIV Legislatura". Senato della Repubblica (në italisht). Marrë më 2026-04-20.
  4. 1 2 "Scheda di attività di Lamberto DINI - XVI Legislatura". Senato della Repubblica (në italisht). Marrë më 2026-04-20.
  5. "Governors and Directors General". Banca d'Italia (në anglisht). Marrë më 2026-04-20.
  6. "Governo Dini". Presidenza del Consiglio dei Ministri (në italisht). Marrë më 2026-04-20.
  7. "Rinnovamento italiano". Treccani (në italisht). Marrë më 2026-04-20.
  8. "Scheda di attività di Lamberto DINI - XV Legislatura". Senato della Repubblica (në italisht). Marrë më 2026-04-20.