Lamberto Dini
Lamberto Dini | |
|---|---|
Dini në vitin 1995 | |
| Kryeministër i Italisë | |
| Në detyrë 17 janar 1995 – 16 maj 1996 | |
| Presidenti | Oscar Luigi Scalfaro |
| Paraprirë nga | Silvio Berlusconi |
| Pasuar nga | Romano Prodi |
| Ministër i Punëve të Jashtme i Italisë | |
| Në detyrë 17 maj 1996 – 6 qershor 2001 | |
| Kryeministri | Romano Prodi Massimo D'Alema Giuliano Amato |
| Paraprirë nga | Susanna Agnelli |
| Pasuar nga | Renato Ruggiero |
| Nënkryetar i Senatit të Republikës | |
| Në detyrë 6 qershor 2001 – 27 prill 2006 | |
| Drejtor i përgjithshëm i Bankës së Italisë | |
| Në detyrë 8 tetor 1979 – 11 maj 1994 | |
| Paraprirë nga | Carlo Azeglio Ciampi |
| Pasuar nga | Vincenzo Desario |
| Të dhëna vetjake | |
| U lind më | 1 mars 1931 (95 vjeç) Firence, Itali |
| Partia politike | Rinnovamento Italiano La Margherita |
| Profesioni | ekonomist, politikan |
| Nënshkrimi | |
Lamberto Dini (lindur më 1 mars 1931 në Firence) është ekonomist dhe politikan italian. Ai ishte kryeministër i Italisë nga 17 janari 1995 deri më 16 maj 1996 dhe ministër i Punëve të Jashtme nga 17 maji 1996 deri më 6 qershor 2001.[1][2] Më pas ishte nënkryetar i Senatit të Republikës nga viti 2001 deri në vitin 2006 dhe senator deri në vitin 2013.[3][4]
Jeta dhe formimi
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Dini lindi në Firence më 1 mars 1931. Ai u diplomua në ekonomi dhe tregti.[1] Në vitin 1959 hyri në Fondin Monetar Ndërkombëtar, ku përshkoi të gjitha shkallët e karrierës deri në postin e bashkëdrejtorit qendror. Nga viti 1976 deri në vitin 1979 ishte drejtor ekzekutiv i këtij institucioni, duke përfaqësuar Italinë, Greqinë, Portugalinë dhe Maltën.[1]
Banka e Italisë
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Në vitin 1979 Dini hyri në drejtuesit e Bankës së Italisë. Nga 8 tetori 1979 deri më 11 maj 1994 ishte drejtor i përgjithshëm i saj.[5] Në këtë periudhë mbajti edhe poste të rëndësishme në organizma financiarë ndërkombëtarë.[1]
Ministër i Thesarit dhe kryeministër
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Pas fitores së qendrës së djathtë në zgjedhjet e vitit 1994, Dini u thirr në qeverinë e parë të Silvio Berlusconi-t si ministër i Thesarit.[1] Pas rënies së asaj qeverie, ai mori detyrën për të formuar një ekzekutiv teknik dhe më 17 janar 1995 u bë kryeministër i Italisë, duke mbajtur njëkohësisht edhe postin e ministrit të Thesarit. Qeveria e tij, e përbërë tërësisht nga figura jo parlamentare, qëndroi në detyrë deri më 16 maj 1996.[1][6][2]
Ministër i Punëve të Jashtme
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Pas zgjedhjeve të vitit 1996, Dini themeloi Rinnovamento Italiano, një formacion politik i frymëzimit të moderuar dhe liberal, i cili u paraqit në zgjedhje si RI-Lista Dini dhe më vonë mori pjesë në lindjen e La Margherita-s.[7] Në qeverinë e parë të Romano Prodi-t u emërua ministër i Punëve të Jashtme, detyrë në të cilën u konfirmua edhe në qeveritë e Massimo D'Alema-s dhe të Giuliano Amato-s, duke qëndruar në këtë post deri më 6 qershor 2001.[1][2]
Gjatë kësaj periudhe ai u mor me disa zhvillime të rëndësishme të politikës së jashtme italiane dhe evropiane, ndër to presidencën italiane të Bashkimit Evropian në gjysmën e parë të vitit 1996, Traktatin e Amsterdamit, rikthimin e lirës në Sistemin Monetar Evropian dhe hyrjen operative të Italisë në sistemin Schengen.[1]
Senati dhe veprimtaria e mëvonshme
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Në vitin 2001 Dini u zgjodh senator. Më 6 qershor 2001 u bë nënkryetar i Senatit të Republikës, detyrë që e mbajti deri më 27 prill 2006.[3] Më pas u rizgjodh senator edhe në legjislaturat pasuese dhe mbeti anëtar i Senatit deri në vitin 2013.[8][4]
Marrëdhëniet me Shqipërinë dhe Kosovën
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Si ministër i Punëve të Jashtme, Dini u përball drejtpërdrejt me krizën ballkanike të fundviteve 1990. Në Shqipëri, politika italiane kishte si synim nxitjen e pajtimit kombëtar dhe të normalizimit demokratik, si premisë për rivendosjen e rendit publik dhe të rimëkëmbjes ekonomike e financiare të vendit.[1] Në të njëjtën kohë, përkeqësimi i krizës në Kosovë dhe fillimi i operacioneve ajrore të NATO-s në mars 1999 e panë Italinë të përfshirë për herë të parë që nga paslufta në operacione ushtarake në një teatër evropian, të shoqëruara që në fillim me angazhim humanitar.[1]
Lidhje të jashtme
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Referime
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 "Lamberto Dini". Ministero degli Affari Esteri e della Cooperazione Internazionale (në italisht). Marrë më 2026-04-20.
- 1 2 3 "Scheda di attività di Lamberto DINI - XIII Legislatura". Senato della Repubblica (në italisht). Marrë më 2026-04-20.
- 1 2 "Scheda di attività di Lamberto DINI - XIV Legislatura". Senato della Repubblica (në italisht). Marrë më 2026-04-20.
- 1 2 "Scheda di attività di Lamberto DINI - XVI Legislatura". Senato della Repubblica (në italisht). Marrë më 2026-04-20.
- ↑ "Governors and Directors General". Banca d'Italia (në anglisht). Marrë më 2026-04-20.
- ↑ "Governo Dini". Presidenza del Consiglio dei Ministri (në italisht). Marrë më 2026-04-20.
- ↑ "Rinnovamento italiano". Treccani (në italisht). Marrë më 2026-04-20.
- ↑ "Scheda di attività di Lamberto DINI - XV Legislatura". Senato della Repubblica (në italisht). Marrë më 2026-04-20.