Marta Kos Marko
Marta Kos | |
|---|---|
 Portret zyrtar, 2024 | |
| Komisioner Evropian për Zgjerimin | |
Titullar | |
| Në detyrë 1 Dhjetor 2024 | |
| Presidenti | Ursula von der Leyen |
| Paraprirë nga | Olivér Várhelyi |
| Zevendes President i Lëvizjes së Lirisë | |
| Në detyrë 21 Prill 2022 – 13 Shtator 2022 | |
| Presidenti | Robert Golob |
| Ambasador i Slovenisë ne Zvicër | |
| Në detyrë 12 Shtator 2017 – 30 Qershor 2020 | |
| Paraprirë nga | Franc Mikša |
| Pasuar nga | Iztok Grmek |
| Të dhëna vetjake | |
| U lind më | Marta Kos 28 qershor 1965 (60 vjeçe) Šempeter pri Gorici, RS Slloveni, Jugosllavia |
| Partia politike | I Pavarur (2023–tani) |
| Lidhjet e tjera politike | SKJ (më parë) GS (2022–2023) |
| Bashkëshortja/et |
Aaron Marko
(m. 2002; div. 2018)Henri Gétaz |
| Shkollimi | Fakulteti i Shkencave Sociale, Ljubjanë |
| Profesioni | Gazetare• Diplomate • Politikane |
Marta Kos (shqiptimi sllovenisht [ˈmáːrta ˈkóːs]; e lindur më 28 qershor 1965) është diplomate dhe politikane sllovene. Ajo ka shërbyer si ambasadore në Gjermani nga viti 2013 deri në vitin 2017, dhe, si ambasadore në Zvicër nga viti 2017 deri në vitin 2020.[1] Që nga Dhjetori 2024, ajo mban pozicionin e Komisionerit Evropian për Zgjerimin në Komisionin e dytë të von der Leyen.
Nga Prilli deri në Shtator tëvitit 2022, ajo ishte një nga nënkryetaret e Lëvizjes për Liri.[2] Përpara zgjedhjeve presidenciale të vitit 2022, ajo ishte kandidate e Lëvizjes së Lirisë për presidente të Sllovenisë deri në tërheqjen e saj në gusht.[3] Pas tërheqjes ajo dha dorëheqjen si nënkryetare e Lëvizjes së Lirisë. Pas dorëheqjes së Tatjana Bobnar nga posti i Ministres së Brendshme, ajo dha dorëheqjen edhe nga Lëvizja e Lirisë duke thënë se nuk është më partia e saj.[4]
Jeta e hershme dhe karriera
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]
Në rininë e saj, Kos ishte një kampione jugosllave dhe sllovene e rekordeve të notit.[1] Ajo studioi gazetari dhe iu bashkua divizionit sportiv të RTV, dhe më vonë u transferua në Gjermani ku punoi për Deutsche Welle dhe si korrespondente në Bon për RTV duke filluar nga viti 1993.[1] Nga viti 1997 deri në vitin 1999, ajo shërbeu si drejtore e zyrës së informacionit të qeverisë sllovene dhe si zëdhënëse e qeverisë.[2] Në vitin 2000, ajo u emërua nënkryetare e Dhomës së Tregtisë dhe Industrisë.[1
Në vitin 2013, qeveria e Alenka Bratušek e emëroi ambasadoren e saj në Berlin, Gjermani, si pjesë e një kuote politike (diplomatë pa karrierë). Në vitin 2017 u emërua ambasadore në Bernë të Zvicrës. Në vitin 2020, ajo dha dorëheqjen si ambasadore për shkak të mosmarrëveshjeve me politikën e jashtme të qeverisë, si dhe për akuzat për bullizim në grup (mobbing), dhe për rrjedhojë kontrollin e brendshëm mbi punën e ambasadës.
Në vitin 2022, ajo shpalli kandidaturën e saj për Presidente të Republikës.[5] Në rrethana të pasqaruara, ajo e tërhoqi kandidaturën e saj dhe dha dorëheqjen si nënkryetare e Lëvizjes së Lirisë.[6] Pas dorëheqjes së Tatjana Bobnar si ministre e Brendshme, për shkak të një konflikti me kryeministrin Robert Golob, ajo dha dorëheqjen edhe nga partia Lëvizja e Lirisë në vitin 2023, duke shpjeguar se nuk ishte më partia e saj dhe duke mbështetur kështu Tatjana Bobnar.[4]
Në shtator 2024, ajo u propozua si kandidate për anëtare e Komisionerit Evropian për Zgjerimin, përgjegjëse për mbikëqyrjen e marrëdhënieve me fqinjët lindorë duke zëvendësuar Tomaž Veselin, i cili dha dorëheqjen nga kandidatura për Komisioner Evropian.[7] Më 17 shtator 2024, Ursula von der Leyen njoftoi se Kos do të ishte në krye të Zgjerimit Evropian, në pritje të miratimit nga Parlamenti Evropian, duke vlerësuar kështu kërkesat për anëtarësim të Ukrainës dhe Moldavisë dhe vendeve të tjera për t'u bashkuar me Bashkimin Evropian.[8]
Jeta personale
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Kos është e martuar me Henri Gétaz, i cili është Sekretar i Përgjithshëm i Shoqatës Evropiane të Tregtisë së Lirë.[9]
Referime
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]- ↑ "Marta Kos Freedom Movement's candidate for president". The Slovenia Times. 29 qershor 2022.
{{cite web}}: Mungon ose është bosh parametri|language=(Ndihmë!) - ↑ "Po umiku še odstop: kaj je zapisala Marta Kos in kaj naj bi se dogajalo pred tem" (në sllovenisht). N1. 13 shtator 2022.
- ↑ "Marta Kos se umika iz predsedniške tekme" (në sllovenisht). Radiotelevizija Slovenija. 30 gusht 2022.
- 1 2 S, A. "Marta Kos po dogajanju glede ministrice Tatjane Bobnar izstopila iz Gibanja Svoboda". rtvslo.si (në sllovenisht). Marrë më 2024-09-13. Gabim citimi: Invalid
<ref>tag; name "rtvslo.si" defined multiple times with different content - ↑ "Tudi Marta Kos napoveduje, da bo njeno delovanje drugačno od Pahorjevega". Novice Svet24 (në sllovenisht). Marrë më 2024-09-13.
- ↑ Roglič, Meta (2022-09-13). "Po umiku še odstop: kaj je zapisala Marta Kos in kaj naj bi se dogajalo pred tem". N1 (në sllovenisht). Marrë më 2024-09-13.
- ↑ Wax, Eddy (2024-09-09). "Slovenia chooses new commissioner nominee as von der Leyen pushes for more women". POLITICO (në anglishte britanike). Marrë më 2024-09-09.
- ↑ Vinocur, Nicholas; Hajdari, Una (2024-09-18). "What Europe's new enlargement czar, Marta Kos, means for Ukraine". POLITICO (në anglishte britanike). Marrë më 2024-09-23.
- ↑ Comino, Andreja (30 maj 2022). "Henri je moja skala in največja podpora!". Svet24 (në sllovenisht).