Përpunimi i të dhënave

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Shko te: navigacion, kërko

Përpunimi i të dhënave është, në përgjithësi, "grumbullimi dhe manipulimi i të dhënave për të prodhuar informacione kuptimplotë."[1] Në këtë kuptim mund të konsiderohet si një nëngrup i përpunimit të informacionit, "ndryshimi (përpunimi) i informacioneve në ndonjë mënyrë të dallueshme nga një vëzhgues." [note 1]

Termi është përdorur shpesh në mënyrë më specifike në kontekst të një biznesi ose të organizatave të tjera ër t'iu referuar klasës së aplikimit të përpunimit të të dhënave komerciale.[2]

Funksionet e përpunimit të të dhënave[redakto | redakto tekstin burimor]

Përpunimi i të dhënave mund të përfshijë procese të ndryshme, duke përfshirë:

  • Validimi – duke siguruar që rrjedha e të dhënave është e "pastër, korrekte dhe e dobishme"
  • Rënditja – "rënditja e të dhënave në disa sekuenca dhe/ose në grupe të ndryshme."
  • Përmbledhja – reduktimi i detajeve të të dhënave me pikat e saj kryesore.
  • Bashkimi – kombinimi i më shumë pjesëve të të dhënave.
  • Analiza – "mbledhja, organizimi, analiza, interpretimi dhe prezantimi i të dhënave.".
  • Raportimi – liston detaje ose përmbledhje të të dhënave ose informacione të përpunuara.
  • Klasifikimi – ndan të dhënat në kategori të ndryshme.

Histori[redakto | redakto tekstin burimor]

Byroja e Regjistrimit në Shtetet e Bashkuara ilustron evoluimin e përpunimit të të dhënave nga procedura manual e deri në procedurat elektronike.

Përpunimi manual i të dhënave[redakto | redakto tekstin burimor]

Edhe pse shfrytëzimi i gjerë i përpunimit të përpunimit të të dhënave daton nga vitet e pesëdhjeta të shekullit XIX[3] funksionet për përpunimin e të dhënave janë kryer me dorë për një mijëvjeçar. Për shembull, kontabiliteti përfshin funksione të tilla si afishimi i transaksioneve dhe prodhimi i raporteve, si bilanci dhe pasqyra e rrjedhës së parave. Metodat plotësisht manuale ishin shtuar me aplikimin kalkulatorëve mekanik apo elektronik. Një person, puna e të cilit ishte të krye llogaritjet me dorë ose duke përdorur një makinë llogaritëse, quhej "kompjuter".

Procesimi automatik i të dhënave[redakto | redakto tekstin burimor]

Përpunimi elektronik i të dhënave[redakto | redakto tekstin burimor]

Evoluimi i mëtejshëm[redakto | redakto tekstin burimor]

Aplikimet[redakto | redakto tekstin burimor]

Përpunimi i të dhënave për qëllim komercial[redakto | redakto tekstin burimor]

Përpunimi të të dhënave për qëllime komerciale përfshin futjen e të dhënave me vëllim të madh, relativisht me pak operacione kompjuterike, duke nxjerrë një vëllim të madh sasior. Për shembull, një kompani e sigurimit duhet të mbajnë evidencë për dhjetëra apo qindra e mijëra të rregulla, fatura të shtypura dhe të dërguar me postë, të marrë dhe japë pagesa.

Analiza e të dhënave[redakto | redakto tekstin burimor]

Në një fushë shkencore apo inxhinieri, emërtimet përpunimi i të dhënave dhe sistemet e informacionit janë konsideruar si shumë të gjera dhe zakonisht më shumë përdoret termi më i specializuar analiza e të dhënave. Analiza e të dhënave e bën përdorimin e algoritmeve të specializuara dhe shumë të saktë për llogaritjet e statistikave që janë më pak të dallueshme në një mjedis të biznesit.

Shënime[redakto | redakto tekstin burimor]

  1. ^ Data processing is distinct from word processing, which manipulates text rather than data."data processing". Webopedia. Marrë më June 24, 2013. 

Referencat[redakto | redakto tekstin burimor]

  1. ^ French, Carl (1996). Data Processing and Information Technology (10th ed.). Thomson. p. 2. ISBN 1844801004. 
  2. ^ Illingworth, Valerie (11 December 1997). Dictionary of Computing. Oxford Paperback Reference (4th ed.). Oxford University Press. p. 125. ISBN 9780192800466. 
  3. ^ Google Ngram viewer. Marrë më June 26, 2013.