Përpunimi i të dhënave
Përpunimi i të dhënave është, në përgjithësi, "grumbullimi dhe manipulimi i të dhënave për të prodhuar informacione kuptimplotë."[1] Në këtë kuptim mund të konsiderohet si një nëngrup i përpunimit të informacionit, "ndryshimi (përpunimi) i informacioneve në ndonjë mënyrë të dallueshme nga një vëzhgues." [note 1]
Termi është përdorur shpesh në mënyrë më specifike në kontekst të një biznesi ose të organizatave të tjera për t'iu referuar klasës së aplikimit të përpunimit të të dhënave komerciale.[2]
Funksionet e përpunimit të të dhënave
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Përpunimi i të dhënave mund të përfshijë procese të ndryshme, duke përfshirë:
- Validimi – duke siguruar që rrjedha e të dhënave është e "pastër, korrekte dhe e dobishme"
- Rënditja – "rënditja e të dhënave në disa sekuenca dhe/ose në grupe të ndryshme."
- Përmbledhja – reduktimi i detajeve të të dhënave me pikat e saj kryesore.
- Bashkimi – kombinimi i më shumë pjesëve të të dhënave.
- Analiza – "mbledhja, organizimi, analiza, interpretimi dhe prezantimi i të dhënave.".
- Raportimi – liston detaje ose përmbledhje të të dhënave ose informacione të përpunuara.
- Klasifikimi – ndan të dhënat në kategori të ndryshme.
Histori
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Byroja e Regjistrimit në Shtetet e Bashkuara ilustron evoluimin e përpunimit të të dhënave nga procedura manual e deri në procedurat elektronike.
Përpunimi manual i të dhënave
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Edhe pse shfrytëzimi i gjerë i përpunimit të përpunimit të të dhënave daton nga vitet e pesëdhjeta të shekullit XIX[3] funksionet për përpunimin e të dhënave janë kryer me dorë për një mijëvjeçar. Për shembull, kontabiliteti përfshin funksione të tilla si afishimi i transaksioneve dhe prodhimi i raporteve, si bilanci dhe pasqyra e rrjedhës së parave. Metodat plotësisht manuale ishin shtuar me aplikimin kalkulatorëve mekanik apo elektronik. Një person, puna e të cilit ishte të krye llogaritjet me dorë ose duke përdorur një makinë llogaritëse, quhej "kompjuter".
Procesimi automatik i të dhënave
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Përpunimi elektronik i të dhënave
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Evoluimi i mëtejshëm
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Aplikimet
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Përpunimi i të dhënave për qëllim komercial
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Përpunimi të të dhënave për qëllime komerciale përfshin futjen e të dhënave me vëllim të madh, relativisht me pak operacione kompjuterike, duke nxjerrë një vëllim të madh sasior. Për shembull, një kompani e sigurimit duhet të mbajnë evidencë për dhjetëra apo qindra e mijëra të rregulla, fatura të shtypura dhe të dërguar me postë, të marrë dhe japë pagesa.
Analiza e të dhënave
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Në një fushë shkencore apo inxhinieri, emërtimet përpunimi i të dhënave dhe sistemet e informacionit janë konsideruar si shumë të gjera dhe zakonisht më shumë përdoret termi më i specializuar analiza e të dhënave. Analiza e të dhënave e bën përdorimin e algoritmeve të specializuara dhe shumë të saktë për llogaritjet e statistikave që janë më pak të dallueshme në një mjedis të biznesit.
Shënime
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]- ↑ Data processing is distinct from word processing, which manipulates text rather than data."data processing". Webopedia. Marrë më 24 qershor 2013.
{{cite web}}: Mungon ose është bosh parametri|language=(Ndihmë!)
Referime
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]- ↑ French, Carl (1996). Data Processing and Information Technology (10th ed.). Thomson. fq. 2. ISBN 1844801004.
{{cite book}}: Mungon ose është bosh parametri|language=(Ndihmë!) - ↑ Illingworth, Valerie (11 dhjetor 1997). Dictionary of Computing. Oxford Paperback Reference (bot. 4th). Oxford University Press. fq. 125. ISBN 9780192800466.
{{cite book}}: Mungon ose është bosh parametri|language=(Ndihmë!) - ↑ Google Ngram viewer. Marrë më 26 qershor 2013.
{{cite book}}: Mungon ose është bosh parametri|language=(Ndihmë!)