Pia Cramling
 Cramling më 2023 |
Pia Ann Rosa-Della Cramling (lindi më 23 prill 1963) është një mjeshtre e madhe shahu suedeze. Që nga fillimi i viteve 1980, ajo ka qenë një nga lojtaret më të forta femra në botë, si dhe gruaja me vlerësimin më të lartë në Renditjen Botërore të FIDE-s në tre raste. Ajo ishte gruaja me vlerësimin numër një në listën e vlerësimit të janarit 1984 dhe gruaja me vlerësimin numër një në listat e janarit 1983 dhe korrikut 1984.[1][2] Në vitin 1992, ajo u bë gruaja e pestë që fitoi titullin FIDE të Mjeshtres së madhe.
Karriera
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Cramling, përveç Judit Polgar (e cila zgjodhi të mos luante në garat e grave), është e vetmja grua që ka fituar titullin mjeshtër i madh para vitit 2000, e cila nuk e ka fituar kurrë kurorën e Kampiones së Botës për Femra. Sipas Cramling, një shpjegim për këtë është se Kampionati Botëror është një përpjekje ekipore dhe kombet më të shquara të shahut janë në gjendje t'u japin lojtareve të tyre mbështetje më të mirë në ngjarje të rëndësishme.[3] Megjithatë, Cramling ka qenë në një garë mjaft të ngushtë për kurorën në katër raste (të gjitha në dekada të ndryshme). Në ciklin e kandidatëve të viteve 1986 dhe 1996, ajo u rendit përkatësisht në vendin e katërt dhe të tretë. Meqenëse Kampionati Botëror për Femra është mbajtur me formatin eliminator, ajo arriti në gjysmëfinale në vitet 2008 dhe 2015. Këto rezultate të fundit e kualifikuan atë për të luajtur në serinë FIDE Grand Prix për Femra në vitet 2009–11 dhe 2015–16, përkatësisht. Ajo ka pasur sukses më të madh në Evropë, ku fitoi Kampionatin Evropian Individual të Shahut për Femra në vitet 2003 dhe 2010.[4] Në vitin 2006, ajo fitoi Turneun e Zonjave Accentus në Biel.[5]
Në garat ekipore, Cramling përfaqësoi Suedinë në Olimpiadën e Shahut si në garat e hapura ashtu edhe në ato të grave, në Kampionatin Evropian të Shahut për Ekipet në seksionet e hapura dhe të grave, në Olimpiadën Teleshah dhe në Kupën Nordike. Në Olimpiadën e Shahut për Femra, ajo ka fituar medaljen e artë individuale si lojtarja më e mirë në tabelën 1 (sipas performancës së vlerësimit) në vitet 1984, 1988 dhe 2022. Në Kupa Evropiane e Klubeve të Shahut|Kupën Evropiane të Klubeve të Shahut për Femra, Cramling ka fituar medaljen e artë ekipore në vitet 2007, 2008, 2010, 2012, 2013 dhe 2016 duke luajtur për ekipin Cercle d'Echecs Monte Carlo.
Cramling fitoi titullin Mjeshtër Ndërkombëtar (IM) në vitin 1983 dhe titullin Mjeshtër i madh (GM) në vitin 1992. Ajo mundi Raymond Keene në turne ku fitoi normën e saj të parë të IM. Ajo fitoi tre normat e saj të GM në Itali në vitin 1989, në Las Palmas në vitin 1990 dhe në Bernë në vitin 1992.[6]
Jeta personale
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Cramling është e martuar me mjeshtrin e madh spanjoll Juan Manuel Bellón López. Të dy u takuan në Cyrih, në vitin 1984, dhe u martuan katër vjet më vonë; që nga promovimi i Cramling në mjeshtër të madh në vitin 1992, ata u bënë çifti i parë i shahut që të dy mbajnë titullin më të lartë në shah.[7] Bellón dhe Cramling jetuan në Spanjë për disa vite, por më vonë u kthyen në Suedi.
Vajza e tyre, Anna Cramling Bellón, është një Mjeshtre Femër e FIDE-s dhe një YouTubere shahu dhe transmetuese në Twitch. Në Olimpiadën e 42-të dhe të 44-të të Shahut, nëna dhe vajza luajtën të dyja për Suedinë, Pia ishte kapitenia e ekipit në tabelën 1 dhe Anna luajti përkatësisht në tabelën 5[8][9] dhe 3.
Referime
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]- ↑ "FIDE Rating List January 1984". OlimpBase (në anglisht). Marrë më 28 mars 2015.
- ↑ "FIDE Rating List July 1984". OlimpBase (në anglisht). Marrë më 28 mars 2015.
- ↑ "Nära toppen i Naltjik" (PDF) (në suedisht). Tidskrift för Schack. 1 korrik 2008. Arkivuar nga origjinali (PDF) më 4 mars 2016. Marrë më 28 mars 2015.
- ↑ "Rijeka: Nepomniachtchi, Cramling European champions" (në anglisht). ChessBase. 18 mars 2010. Arkivuar nga origjinali më 9 nëntor 2012. Marrë më 18 mars 2010.
- ↑ "The remarkable Alexander Morozevich wins Biel" (në anglisht). ChessBase. 4 gusht 2006. Marrë më 6 nëntor 2015.
- ↑ Träff, Pär. "Pia Cramling". Limhamns SK (në suedisht). Marrë më 20 gusht 2022.
- ↑ Frey, Eduard (23 prill 2023). "Ten Highlights in the Life and Career of Chess Grandmaster Pia Cramling". chessbase.com (në anglisht). Marrë më 18 janar 2024.
- ↑ "The Family Team of Sweden". ChessHive.com (në anglisht). 6 shtator 2016.
- ↑ "42nd Olympiad Baku 2016 Women". chess-results.com (në anglisht).
Lidhje të jashtme
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]- Pia Cramling në FIDE
- Pia Cramling lojërat e shahut në 365Chess.com
- Pia Cramling në Chessgames.com