Presidenti i Këshillit Evropian
| Presidenti i Këshillit Evropian i Këshilli Evropian | |
|---|---|
 Logoja e Këshillit Evropian | |
 | |
| Stili | President |
| Anëtar/e i | Këshilli Evropian |
| Selia | Bruksel, Belgjika |
| Nominues | Këshilli Evropian |
| Emërues | Këshilli Evropian |
| Kohëzgjatja e detyrës | 2 vjet e gjysmë, i rinovueshëm një herë |
| Themelimi | 1 dhjetor 2009 |
| Mbajtësi i parë | Herman Van Rompuy |
| Faqja zyrtare | www |
Presidenti i Këshillit Evropian është kreu i përhershëm i Këshillit Evropian dhe një nga postet më të larta institucionale të Bashkimit Evropian. Ai kryeson mbledhjet e Këshillit Evropian, shtyn përpara punën e tij, ndihmon në përgatitjen dhe vazhdimësinë e saj dhe përfaqëson Bashkimin Evropian në nivelin e tij në çështjet që lidhen me politikën e jashtme dhe të sigurisë, si dhe në samite ndërkombëtare.[1]
Presidenti aktual është António Costa, i zgjedhur nga liderët e Bashkimit Evropian më 27 qershor 2024 dhe në detyrë që nga 1 dhjetori 2024.[2][3]
Historia
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Posti i presidentit të përhershëm të Këshillit Evropian u krijua me hyrjen në fuqi të Traktatit të Lisbonës më 1 dhjetor 2009. Para kësaj date, Këshilli Evropian nuk kishte një president të përhershëm: mbledhjet e tij drejtoheshin nga kreu i shtetit ose i qeverisë së vendit që mbante presidencën rrotulluese të Këshillit të Bashkimit Evropian.[1]
Krijimi i këtij posti synonte t’i jepte më shumë vazhdimësi dhe koherencë punës së Këshillit Evropian, sidomos pas zgjerimit të Bashkimit Evropian dhe rritjes së peshës së samiteve të liderëve në përcaktimin e drejtimit politik të unionit.[1][4]
Presidenti i parë i përhershëm i Këshillit Evropian ishte Herman Van Rompuy, i cili mori detyrën më 1 dhjetor 2009.[4]
Zgjedhja dhe mandati
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Presidenti i Këshillit Evropian zgjidhet nga vetë Këshilli Evropian me shumicë të cilësuar të përforcuar. Mandati i tij zgjat dy vjet e gjysmë dhe mund të rinovohet një herë.[3][1]
Gjatë mbledhjes së Këshillit Evropian në të cilën diskutohet zgjedhja e presidentit, pjesa përkatëse e mbledhjes drejtohet nga kreu i shtetit ose i qeverisë së vendit që ushtron presidencën rrotulluese të Këshillit të Bashkimit Evropian.[1]
Kompetencat dhe funksionet
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Sipas nenit 15 të Traktatit mbi Bashkimin Evropian, presidenti ka një sërë përgjegjësish kryesore. Ai kryeson mbledhjet e Këshillit Evropian dhe shtyn përpara punën e tij. Ai siguron gjithashtu përgatitjen dhe vazhdimësinë e punës së Këshillit Evropian, në bashkëpunim me presidentin e Komisionit Evropian dhe mbi bazën e punës së konfigurimit të Çështjeve të Përgjithshme të Këshillit të Bashkimit Evropian.[1]
Presidenti ndihmon në lehtësimin e kohezionit dhe të konsensusit ndërmjet anëtarëve të Këshillit Evropian. Pas çdo mbledhjeje të Këshillit Evropian, ai paraqet një raport përpara Parlamentit Evropian.[1]
Ai siguron gjithashtu përfaqësimin e jashtëm të Bashkimit Evropian, në nivelin e tij, për çështjet që lidhen me politikën e përbashkët të jashtme dhe të sigurisë, së bashku me Përfaqësuesin e Lartë të Bashkimit për Punët e Jashtme dhe Politikën e Sigurisë. Në praktikë, ai përfaqëson Bashkimin Evropian në samite dypalëshe me partnerë strategjikë, në samite shumëpalëshe si G7, G20 dhe Asambleja e Përgjithshme e Kombeve të Bashkuara, si dhe në samite me organizata rajonale e me partnerë të tillë si vendet e Ballkanit Perëndimor.[1]
Presidentët
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Që nga krijimi i postit të përhershëm në vitin 2009, Këshilli Evropian është drejtuar nga këta presidentë:[4]
| Foto | Nr. | Emri | Shtetësia | Mandati |
|---|---|---|---|---|
.jpg) |
1 | Herman Van Rompuy |  Belgjika |
1 dhjetor 2009 – 30 nëntor 2014 |
.jpg) |
2 | Donald Tusk |  Polonia |
1 dhjetor 2014 – 30 nëntor 2019 |
.jpg) |
3 | Charles Michel | Belgjika |
1 dhjetor 2019 – 30 nëntor 2024 |
.jpg) |
4 | António Costa |  Portugalia |
1 dhjetor 2024 – |
Rëndësia institucionale
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Presidenti i Këshillit Evropian nuk duhet ngatërruar me presidentin e Këshillit të Bashkimit Evropian në kuptimin e presidencës rrotulluese gjashtëmujore të këtij institucioni, dhe as me presidentin e Komisionit Evropian. Ndryshe nga presidenca rrotulluese e Këshillit të Bashkimit Evropian, posti i presidentit të Këshillit Evropian është i përhershëm dhe i pavarur nga presidenca gjashtëmujore e shteteve anëtare.[1]
Shiko edhe
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Referime
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 "The President's role". Consilium (në anglisht). Marrë më 21 prill 2026.
- ↑ "Biography of António Costa, President of the European Council". Consilium (në anglisht). Marrë më 21 prill 2026.
- 1 2 "The role of the European Council in nominations and appointments". Consilium (në anglisht). Marrë më 21 prill 2026.
- 1 2 3 "Former Presidents of the European Council". Consilium (në anglisht). Marrë më 21 prill 2026.