Shko te përmbajtja

Rabiga Kushaeva

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë

Rabiga Jangulowna Kushaeva (rusisht: Рабига Янгуловна Кушаева; 1901–1937) ishte një aktiviste sovjetike për të drejtat e grave me origjinë bashkire.[1][2]

Rabiga Kushaeva Jangulowna lindi në vitin 1901 në fshatin Khassyanovo në Zonën Administrative të Samaras, tani Krahina e Bolshechernigovsky e Oblastit (zonë) të Samaras .

Në vitin 1916, Rabiga Jangulowna u bë mësuese e shkollës së fshatit Burzyan në Zonën Administrative të Samaras. Vëllai i saj më i madh, Kharis Jumagulovich Jumagulov (1891–1937), ishte një nga udhëheqësit e lëvizjes bashkire për pavarësi.

Në vitin 1917, Rabiga Jangulowna mori pjesë në punimet e këshillit bashkir (Kurultai)Orenburg si delegate e bashkirëve të Pugachyov Uyezd.[2] Në këtë asamble, ajo avokoi për barazinë e grave bashkire. Ajo kërkoi të drejta të plota civile dhe politike për gratë, të barabarta me ato të burrave dhe propozoi masa specifike për realizimin e këtyre kërkesave. Dhjetë pikat e saj për barazinë gjinore u përfshinë në rezolutën e Kurultait.[3]

Në vitin 1919, Rabiga Jangulowna u bë kreu i Departamentit të Çështjeve të Grave të Komitetit Rajonal Bashkir të CPSU. Së bashku me të tjerët, ajo organizoi Konferencën Gjith-Bashkire të Grave Punëtore dhe Fshatare, e cila u zhvillua në Sterlitamak në Shtator 1920. Në nëntor 1921, ajo mori pjesë në seancën e IX të Kongresit Gjith-Rus të Sovjetikëve në Moskë. Ajo ishte e përfshirë në organizimin dhe përgatitjen e Kongresit I Gjith-Bashkir të Grave Punëtore dhe Fshatare, i cili u zhvillua në nëntor 1924, dhe Kongresit Gjith-Bashkir të Grave në Sovjet, të mbajtur në Tetor 1927.

Rabiga Jangulowna u martua me Khafis Kuschayevich Kuschayev (1888–1937) në vitin1922, i cili kishte qenë ushtar në Ushtrinë Perandorake Ruse dhe mori pjesë në lëvizjen bashkire për pavarësi pas Revolucionit të Tetorit.[4]

Në vitin 1927, Kuschajewa u bë drejtor i Shtëpisë së Fëmijëve Khudaiberdin në Ufa. Në vitin 1929, ajo u bë inspektore e Departamentit të Shtëpive të Fëmijëve të Komisariatit Popullor për Arsimin e RSFSR në Moskë.

Në verën e vitit 1937, Kuschajewa vdiq në një aksident ndërsa kthehej në shtëpi me tren elektrik. Në të njëjtin vit, gjatë Spastrimit të Madh, burri i saj u ekzekutua si nacionalist bashkir më 27 Shtator (i rehabilituar në vitin 1957) dhe vëllai i saj u pushkatua në Dhjetor (i rehabilituar në vitin1959).

Kuschajewa kishte tre fëmijë. Vajza e saj e parë, Minsylu, vdiq nga difteria në vitin 1923. Vajza e saj e dytë, Tansylu (Dina) (1925–1996), u bë balerinë në Perm. Pas vdekjes së prindërve të tyre, djali i tyre pesëvjeçar, Ireku, u dërgua në një jetimore.

  1. Сулейманова Р. Н. (2019), "Кушаева, Рабига Янгуловна", Башкирская энциклопедия, Ufa: ГАУН «Башкирская энциклопедия», ISBN 9785881853068 {{citation}}: Mungon ose është bosh parametri |language= (Ndihmë!)Mirëmbajtja CS1: Parametri work me ISBN (lidhja)
  2. 1 2 Yulia Gradskova (2018), Soviet Politics of Emancipation of Ethnic Minority Woman, Springer, fq. 56, ISBN 9783319991993 {{citation}}: Mungon ose është bosh parametri |language= (Ndihmë!) Gabim citimi: Invalid <ref> tag; name "grad" defined multiple times with different content.
  3. М. М. Кульшарипов, red. (2010), История башкирского народа: в 7 т. Т. V., Ufa: Гилем, fq. 119 {{citation}}: Mungon ose është bosh parametri |language= (Ndihmë!)
  4. Сулейманова Р. (2011), "Мать нации или слово о Рабиге Кушаевой", Киске Өфө, nr. 46, fq. 7 {{citation}}: Mungon ose është bosh parametri |language= (Ndihmë!)