Shko te përmbajtja

Rritja gjithëpërfshirëse

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë

Rritja gjithëpërfshirëse është rritje ekonomike që rrit standardet e jetesës për shtresa të gjera të popullsisë.[1][2] Pranohet gjerësisht se rritja gjithëpërfshirëse është sfiduese për t'u arritur në botën reale. Si paprekshmëria ashtu edhe perspektiva afatgjatë e bëjnë atë më pak të dëshirueshme sesa objektivat e tjerë ekonomikë më të dukshëm për politikëbërësit.

Mungon një sërë standardesh gjithëpërfshirëse dhe të njohura botërisht për të matur sistematikisht përfshirjen e rritjes, gjë që e bën të vështirë mbledhjen e të dhënave dhe vlerësimin e politikave. Mbështetësit e rritjes gjithëpërfshirëse paralajmërojnë se rritja e pabarabartë mund të ketë rezultate të pafavorshme politike.

Përkufizimi i rritjes gjithëpërfshirëse nënkupton lidhje të drejtpërdrejta midis përcaktuesve makroekonomikë dhe mikroekonomikë të ekonomisë dhe rritjes ekonomike. Dimensioni mikroekonomik kap rëndësinë e transformimit strukturor për diversifikimin ekonomik dhe konkurrencën, ndërsa dimensioni makro i referohet ndryshimeve në agregatët ekonomikë siç është produkti kombëtar bruto (PBB) i vendit ose produkti i brendshëm bruto (PBB), produktiviteti total i faktorëve dhe inputet e faktorëve agregatë.

Rritja e qëndrueshme ekonomike kërkon rritje gjithëpërfshirëse. Mbajtja e kësaj nganjëherë është e vështirë sepse rritja ekonomike mund të shkaktojë eksternalitete negative, siç është rritja e korrupsionit, i cili është një problem i madh në vendet në zhvillim. Megjithatë, theksi mbi përfshirjen - veçanërisht mbi barazinë e mundësive në aspektin e aksesit në tregje, burime dhe një mjedis rregullator të paanshëm - është një përbërës thelbësor i rritjes së suksesshme. Qasja e rritjes gjithëpërfshirëse merr një perspektivë afatgjatë, pasi fokusi është në punësimin produktiv si një mjet për rritjen e të ardhurave të grupeve të varfra dhe të përjashtuara dhe për të rritur standardet e tyre të jetesës.

Shumë efekte të jashtme negative të rritjes janë në thelb në kundërshtim me objektivin e përfshirjes, gjë që e bën situatën më komplekse. Në shumë raste të jetës reale, përfshirjet kanë shumë më pak peshë sesa vetë rritja ekonomike, dhe nganjëherë sakrifikohen plotësisht.[3]

  1. (PDF) https://ipcid.org/sites/default/files/pub/en/IPCWorkingPaper104.pdf. {{cite web}}: Mungon ose është bosh |title= (Ndihmë!)
  2. (PDF) https://www.imf.org/external/pubs/ft/wp/2013/wp13135.pdf. {{cite web}}: Mungon ose është bosh |title= (Ndihmë!)
  3. "The case for inclusive growth | McKinsey". www.mckinsey.com. Arkivuar nga origjinali më 9 qershor 2025. Marrë më 2025-06-09. {{cite web}}: Mungon ose është bosh parametri |language= (Ndihmë!)