Jump to content

Dallime mes rishikimeve të "Ahqami"

435 bytes added ,  3 vjet më parë
v
ska përmbledhje të redaktimeve
[Redaktim i kontrolluar][Redaktim i kontrolluar]
v (Gelaaden zhvendosi faqen Obligimet, lejimet dhe ndalimet sipas sheriatit tek Ahqami: shqiptimi licodu.cois.it/?p=212&lang=en)
vNo edit summary
{{Islam}}
'''Ahqame''' janë obligimet, lejimet dhe ndalimet sipas [[sheriati]]t. Sheriati Islam që është ligj jete për çdo mysliman përqendrohet në përcaktimin e rregullit jetësorë jo vetëm të myslimanëve por të gjithë njerëzimit në përgjithësi. Ligjet e qarta dhe direkte të paraqitura në [[Kurani|Kur'an]] dhe [[Sunneti|SunnetSynnet]] janë universale për tëgjitha vendet dhe kohërat, kurse të tjerat janë ato që janë të tërthorta, të përgjithshme përmes të cilave duhet nxjerr ligjet për kohën përkatëse
 
Obligimet, ndalimet e veprave të individëve sipas sheriatit, ndahen në këto lloje :
#'''FARZ''': është ajo vepër që rreptësisht e urdhëroi [[All-llahu]] xh.sh. të punohet, dhe dihet saktësisht se është urdhër i All-llahut xh.sh. siç janë: falja e namazit[[namazi]]t, dhënia e zeqatit, etj. Ai njeri që e rrefuzon këtë nuk është mysliman , por hynë në grupin e qafirëve. Farzi është dy lloje: Farzi-ajn dhe farzi-kifaje.
*#FARZI - AJN: është obligim për secilin mysliman që ta kryejë individualisht, p.sh. falja e pesë kohëve të namazeve, agjërimi i Ramazanit, etj.
*#FARZI - KIFAJE: është obligim për tërë shoqërinë, bashkësinë myslimane, e nëse njëri prej atyre e kryen këtë obligim të tjerët lirohen nga kjo detyrë, por në qoftë se asnjëri nuk e kryen, atëherë të gjithë janë mëkatarë e do të përgjigjen para Zotit të Madhëruar, p.sh. falja e namazit të xhenazes.
#'''VAXHIB''': është ajo vepër që All-llahu xh.sh. urdhëroi të punohet, mirëpo nuk jemi gjithaqë të sigurtë se urdhëri i All-llahut xh.sh. ka të bëjë me të apo me ndonjë vepër tjetër, p.sh. namazi i vitrit. Mohuesi i vaxhibit nuk del prej imanit por është mëkatar, do të dënohet.
#'''SUNNETSYNNET''': është çdo gjë që e ka punuar [[Muhammedi]] a.s. ka porositur ose ka lejuar të punohet. SunnetetSynnetet janë dy llojesh: sunnetesynnete muekkede dhe sunetesynete gajri-muekkede.
*#SUNNETISYNNETI MUEKKEDE: janë veprat e Pejgamerit a.s. që i ka punuar vazhdimisht, dhe ka urdhëruar të punohen , jashtë farzeve. P.sh. dy sunetetsynetet e [[Namazi i Sabahut|sabahut]], falja e namazit me xhematë.
*#SUNNETISYNNETI GAJRIMUEKEDE: janë veprat e Pejgamerit a.s. që nuk i ka punuar vazhdimisht, por i ka lënë disa herë, p.sh. sunnetetsynnetet e [[Namazi i Iqindisë|iqindisë]]. Mohuesi i synnetit nuk dënohet por, është i larguar nga mëshira e Pejgamerit a.s.
#'''MUSTEHAB''': janë veprat të cilat janë të lavdishme të punohen, që rrjedhin nga [[Pejgamberi]] a.s., mirëpo rallë herë i ka punuar, ose ka folur se është mirë të punohen, p.sh. të shpejtuarit [[Yftari|iftarin]] në Ramazan, ose të vonuarit syfirin.
#'''MUBAH''': janë veprat të cilat nuk janë urdhëruar të punohen, por as nuk janë të ndaluara të punohen; njeriu është i lirë t'i punojë apo mos t'i punojë, p.sh. llojin e ushqimit që e preferon për të ngrënë, apo sjelljet e lira me kushtë që të mos u pengojmë të tjerëve.
#'''HARAM''': është çdo vepër që rreptësisht e ndaloi All-llahu xh.sh., p.sh. alkoholi, ngrënia e mishit të derrit, dhe të gjitha veprat e shëmtuara.
#'''MEKRUH''': janë ato vepra që nuk është mirë të punohen, por që nuk janë të ndaluara rreptësisht. Mekruhi ndahet në dy lloje : Mekruh-tahrimen dhe Mekruh-tenzihen.
*#MEKRUH TAHRIMEN: janë veprat të cilat janë të ndaluara të punohen, por jo rreptësisht. Këto vepra janë afër haramit. P.sh. veshja e rrobave të mëndafshit dhe e arit për burrat. Duhet ditur se në këtë lloj të mekruhit hyjnë edhe lënia e vaxhibit.
*#MEKRUH TENZIHEN: janë veprat të cilat nuk janë të pëlqyera të punohen, që nuk janë aq të shëmtuara. P.sh. lënia e sunnetitsynnetit të iqindisë. Në këtë lloj të mekruhit hyjnë edhe lënia e sunnetevesynneteve gajri-muekkede.
#'''MUFSID''': janë ato vepra të cilat i prishin aktet fetare.
 
Udhëzim: Nga [[All-llah]]u i Madhërueshëm do ta fitojmë shpërblimin (thevabin) poqëse i zbatojmë urdhërat dhe obligimet e Tij si dhe me jetësimin e këshillave e porosive të [[Pejgamber]]it a.s. Për moskryerjen e urdhërave të All-llahut xh.sh. dhe për bërjen e veprave të shumtuara (të këqija), do ta meritojmë dënimin e All-llahut xh.sh.(ikabin). Për kryerjen e veprave që janë mekruh, mund të kemi qortim, e për disa mekruhe mund të marrim edhe dënim të lehtë nga All-llahu i Mëshirshëm. Kryerja dhe zbatimi i urdhërave të All-llahut xh.sh. njerëzimit i sjell dobi dhe harmoni, ndërsa kryerja e veprave të ndaluara njerëzimit i sjellin dëme e fatkeqësi në këtë jetë po ashtu në jetën tjetër.
 
== Burime ==
* [http://www.academia.edu/16942183/%CE%98%CF%81%CE%B7%CF%83%CE%BA%CE%B5%CE%B9%CE%BF%CE%BB%CE%BF%CE%B3%CE%B9%CE%BA%CF%8C_%CE%9B%CE%B5%CE%BE%CE%B9%CE%BA%CF%8C_%CE%9B%CE%AE%CE%BC%CE%BC%CE%B1%CF%84%CE%B1 Θρησκειολογικό Λεξικό: Λήμματα] σελ. 482, academia.edu
 
[[Kategoria:Sheriati]]
726

edits