Vestmanna

Vestmanna
Fshat
Vestmanna në vitin 2002.
Koordinatat: 62°9′23″N 7°9′59″W
Shteti	Danimarka
Vendi përbërës	Ishujt Faroe
Komuna	Vestmanna
Popullsia  (2025)
• Total	1.260
Kodi postar	FO-350
Klima	Cfc
Faqja zyrtare	www.vestmanna.fo

Vestmanna (Danimarkisht: Vestmannahavn) është qyteti i dytë më i madh në Streymoy, ishulli kryesor i Ishujve Faroe, pas Tórshavn.

Origjina e emrit

Emri Vestmanna shfaqet për herë të parë në dokumente të shkruara rreth viteve 1350–1400 në formën e gjuhës së vjetër norvegjeze í Vestmannahøfn. Emri sugjeron se vendi ishte i banuar nga kolonë që vinin nga perëndimi, që do të thotë Burrat e Perëndimit (vestmenn). Termi vestmenn nuk ishte rreptësisht i përcaktuar gjatë epokës së vikingëve; ishte një emërtim i përgjithshëm për njerëzit nga rajonet perëndimore. Kjo mund t’u referohet irlandezëve, të cilët thuhet se kanë kolonizuar të parët Ishujt Faroe, ose atyre vikingëve që tashmë ishin vendosur në Irlandë dhe Skoci dhe më pas u tërhoqën drejt Ishujve Faroe në valën e dytë të kolonizimit të tokave në fund të shekullit të 10-të. Në librin Jarðarbókin të vitit 1584, vendi renditet me emrin danez Vesmennde Haffnn.

Gjeografia dhe transporti

Vestmanna ndodhet në bregun perëndimor të Streymoy-t dhe ka një port detar që konsiderohet si një nga portet natyrore më optimale në Ishujt Faroe. Për dekada të tëra, skela e zbarkimit për tragetin e makinave drejt Vágar-it ishte e rëndësishme atje. Që nga dhjetori i vitit 2002, ekziston Vágatunnilin (Tuneli i Vágar-it) me pagesë, i cili lidh ishullin kryesor dhe kryeqytetin Tórshavn me aeroportin në Vágar. Për këtë arsye, shërbimi i tragetit u ndërpre.

Historia ekonomike

Vestmanna u bë e rëndësishme në vitin 1839 kur Tregtia e Monopolit Mbretëror Danez hapi një degë atje për t’i shërbyer veriut të Streymoy-t dhe Vágar-it. Në vitin 1897, këtu u ndërtua një kantier detar, kryesisht për të riparuar anijet e peshkimit që bliheshin në Britaninë e Madhe në atë kohë. Në vitin 1950, në Vestmanna u ndërtua hidrocentrali më i madh në Ishujt Faroe. Për këtë qëllim, uji i grumbulluar në male transportohet përmes tubacioneve mbitokësore në turbinat që ndodhen poshtë në Vestmanna. Deri në vitin 1986, 80% e energjisë hidroelektrike të Ishujve Faroe prodhohej këtu.

Pikat turistike

Ture me varkë organizohen nga Vestmanna drejt shkëmbinjve në bregun veriperëndimor të Streymoy-t, të ashtuquajturit shkëmbinjtë e zogjve (Vestmannabjørgini), të cilët popullohen nga miliona zogj folezues në qershor dhe korrik. Përgjatë shkëmbinjve, ka shpella të shumta natyrore në këtë bregdet shkëmbor, në të cilat gjithashtu mund të lundrohet nëse e lejon dallgëzimi. Ofrohen gjithashtu edhe ture peshkimi.

Mbetje të pakta të ndërtesave të epokës së vikingëve u zbuluan në grykën e përroit Gjógvará në qendër të qytetit. Kisha e Vestmanna-s u ndërtua në vitin 1895 nga Petur í Mattalá. Ajo u zgjerua në vitin 2005. Piktura e altarit u krijua nga Astrid Andreasen dhe përshkruan Pemën e Jetës. Në një hapësirë të vogël të gjelbër në jug të qytetit, mund të shihet statuja prej bronzi e gjatë 2.2 metra, Útróðrarmaðurin, e cila u krijua në vitin 1961 nga Janus Kamban.

Një shteg i vështirë historik për ecje të gjata të çon mbi male nga Vestmanna në Saksun (18 km). Në pjesën veriore të qytetit, u krijua një park i vogël me shtigje ecjeje dhe stola përgjatë të njëjtit përrua, ku brinjët e balenave u përdorën për të kufizuar disa nga shtigjet.

Përkthim

Ky artikull bazohet pjesërisht ose plotësisht në përkthimin e këtij versioni të artikullit Vestmanna në Wikipedia gjermane.