World Wide Web

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Shko te: navigacion, kërko
Një hartë globale e indeksit të internetit për shtetet në vitin 2014.

World Wide Web (shkurt WWW ose the Web; Rrjeti gjithë botërorë) është një hapësirë informacioni ku dokumentet dhe burimet e tjera të internetit identifikohen nga Uniform Resource Locators (URLs), të ndërthurura nga lidhjet hypertext, dhe mund të arrihen nëpërmjet internetit.[1] Shkencëtari anglez Tim Berners-Lee krijoi World Wide Web në vitin 1989. Ai shkroi programin kompjuterik të shfletuesit të parë në vitin 1990 derisa ishte i punësuar në CERN në Zvicër.[2][3]Shfletuesi u publikua jashtë CERN-it në vitin 1991, së pari në institucione të tjera kërkimore që filluan në janar 1991 dhe në publikun e gjerë në internet në gusht të vitit 1991.

World Wide Web ka qenë në qendër të zhvillimit të Epokës së Informacionit dhe është mjeti primar që miliarda njerëz përdorin për të bashkëvepruar në internet.[4][5][6] Web faqet janë kryesisht dokumente tekst të formatuara dhe të shënuara me Hypertext Markup Language (HTML). Përveç tekstit të formatuar, faqet e internetit mund të përmbajnë imazhe, video, audio, dhe komponentë softueri që janë gjeneruar në shfletuesin e përdoruesit si faqe koherente të përmbajtjes multimediale.

Historia[redakto | redakto tekstin burimor]

Kompjuteri NeXT i përdorur nga Tim Berners-LeeCERN.
Korridori ku ka lindur WWW. CERN, kati përdhes i ndërtesës nr.1

Vizioni i Tim Berners-Lee për një sistem informacioni global të hiper-lidhur u bë një mundësi deri në gjysmën e dytë të viteve 1980. Deri në vitin 1985, interneti global filloi të përhapet në Evropë dhe Domain Name System (mbi të cilin është ndërtuar Uniform Resource Locator) ka ardhur në ekzistencë. Në vitin 1988 u bë lidhja e parë e drejtpërdrejtë midis Evropës dhe Amerikës së Veriut dhe Berners-Lee filloi të diskutonte hapur mundësinë e një sistemi të ngjashëm me rrjetin në CERN.[7] Në Mars të vitit 1989, Berners-Lee lëshoi një propozim për menaxhmentin në CERN-it për një sistem të quajtur "Mesh", i cili referonte ENQUIRE, një bazë të dhënash dhe projektesh softuerësh që kishte ndërtuar në vitin 1980, që përdorte termin "web" dhe përshkroi n[ mënyrë më të detajuar një sistem të menaxhimit të informacionit i bazuar në lidhjet e ngulitura (en:embedded) në tekstin e lexueshëm: "Imagjinoni, pastaj, referencat në këtë dokument të gjitha që lidhen me adresën e rrjetit të asaj në të cilin janë referuar, kështu që gjatë leximit të këtij dokumenti ju mund të kaloni tek ata me një klikim të miut". Një sistem i tillë, shpjegoi ai, mund të referohej duke përdorur një nga kuptimet ekzistuese të fjalës hypertext, një term që ai thotë se u krijua në vitet 1950. Nuk ka asnjë arsye, vazhdon propozimi, pse lidhjet e tilla hypertext nuk mund të përfshijnë dokumente multimediale duke përfshirë grafikë, zë dhe video, kështu që Berners-Lee shkoi duke përdorur termin hypermedia.[8]

Funksioni[redakto | redakto tekstin burimor]

Siguria[redakto | redakto tekstin burimor]

Privatësia[redakto | redakto tekstin burimor]

Standardet[redakto | redakto tekstin burimor]

Shiko edhe[redakto | redakto tekstin burimor]

Referencat[redakto | redakto tekstin burimor]

  1. ^ "What is the difference between the Web and the Internet?". W3C Help and FAQ. W3C. 2009. Marrë më 16 July 2015. 
  2. ^ McPherson, Stephanie Sammartino (2009). Tim Berners-Lee: Inventor of the World Wide Web. Twenty-First Century Books. ISBN 978-0-8225-7273-2. 
  3. ^ Quittner, Joshua (29 March 1999). Network Designer Tim Berners-Lee. Time Magazine. Marrë më 17 May 2010. (Subscription required (help)). He wove the World Wide Web and created a mass medium for the 21st century. The World Wide Web is Berners-Lee's alone. He designed it. He loosed it on the world. And he more than anyone else has fought to keep it open, nonproprietary and free. Stampa:Page needed
  4. ^ "World Wide Web Timeline". Pew Research Center. 11 March 2014. Marrë më 1 August 2015. 
  5. ^ Dewey, Caitlin (12 March 2014). "36 Ways the Web Has Changed Us". The Washington Post. Marrë më 1 August 2015. 
  6. ^ "Internet Live Stats". Marrë më 1 August 2015. 
  7. ^ http://cs.wellesley.edu/~cs315/BOOKS/TBL12.pdf
  8. ^ Berners-Lee, Tim (March 1989). "Information Management: A Proposal". W3C. Marrë më 27 July 2009. 

Lidhje të jashtme[redakto | redakto tekstin burimor]

Commons-logo.svg         Wikimedia Commons ka materiale multimediale në lidhje me: World Wide Web