Hapësirë-koha

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Shko te: navigacion, kërko
Hapësirë-koha

fizikë, hapësirë-koha (ose kohë-hapësirë, ose hapësirë / kohë) është ndonjë model matematik që kombinon hapësirën dhe kohën në një vazhdimësi të vetme. Hapësirë-koha është e interpretuar zakonisht me hapësirën tre-dimensionale dhe koha luan rolin e një dimension të katërt që është e një lloj tjetër nga dimensionet hapësinore. Sipas perceptimeve të caktuara Euklidiane të hapësirës, universi ka tre dimensione të hapësirës dhe një dimension të kohës. Duke i kombinuar hapësirën dhe kohën në një grupim të vetm, fizikantet i kane thjeshtuar ndjeshëm një numër të madh të teorive fizike, ashtu edhe siç është përshkruar në një mënyrë më uniforme punimet e universit në të dy super galaktikat dhe nivele subatomike.

mekanikën klasike, përdorimin e hapësirës Euklidiane në vend të hapësirë-kohës është e përshtatshme, si kohë është trajtuar si universale dhe të vazhdueshme, duke qenë të pavarura nga struktura së levizjes e vëzhguesit. Në kontekste të relativiste, megjithatë, koha nuk mund të ndahet nga të tre dimensionet e hapësirës, për shkak se norma në të cilën koha kalon për një objekt të varet nga shpejtësia relative për vëzhguesit dhe gjithashtu në fuqinë e fushat intensive gravitacionale e objektit, i cili mund të ngadalshëm kalimin e kohës.