Ndërtimi i brendshëm i Tokës

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Shko te: navigacion, kërko
Ndërtimi i brendshëm i Tokës:
1&2: Bërthama e Tokës
3: Mbështjellsi i bërthamës së Poshtëm
4: Mbështjellsi i bërthamës së Sipërm
5: Korja e Tokës
6: Sipërfaqja e Tokës

Toka jonë ka një ndërtim i brendshëm edhe pse ende nuk ka njohuri të plota për ndërtimin e brendshëm të Tokës është pranuar ndarja e ndërtimit të brendshëm të saj në tri mbështjellje-gjeosfera:

  • Korja e Tokës ose Litosfera
  • Mbështjellsi i bërthamës (ose mantia, manteli)
  • Bërthama e Tokës.

Berthama ndodhet nën mantelin e ndahet midis tyre me te ashtuquajturen me siperfaqen e Gutenbergut.Nga siperfaqa deri ne thellesi te Tokes densiteti,presioni,temperatura rriten. Nga temperatura 4000-5000 grade me rritjen e thellesise presioni rritet 1 atmosfere per cdo 1 m ne qender te Tokes = 3.6 milion

Ndërtimi i brendshëm i Tokës[redakto | redakto tekstin burimor]

Korja e Tokës ose Litosfera[redakto | redakto tekstin burimor]

Litosfera (Korja e Tokës, greq. litos -shkëmb) paraqet mbështjellësin e jashtëm të ngurtë me trashësi mesatare afro 70 km. Shprehja “kore” ka burimin nga hipoteza kozmogjene e disa mendimtarëve, sipas të cilëve Toka është krijuar nga një materie e zjarrtë, me ftohjen e së cilës u formua shtresa e ngurtë. Dallhen dy tipa të Korës së Tokës: tipi kontinental dhe oqeanik.

Korja kontinentale ndertohet nga tri sfera:

  • sedimentare
  • granite
  • bazike.

Ndersa ajo oqeanike ndertohet nga:

  • sedimentare
  • llavat jastekore
  • dajkat paralele
  • gabrot masive.

Mbështjellsi i Bërthamës[redakto | redakto tekstin burimor]

Shtrihet ndërmjet korës se tokës shebërthamës , quhet ndryshe eshe "Mantia", që në greqisht do të thotë veshje e jashtme. Prej litosferës e ndanë shtresa "Moho", në të cilën rritet dendësia e materies, temperatura dhe shtypja atmosferike.

Mbeshtjellsi i berthames ose mantia e ka trashsin 2900 km dhe e perbejn elementet silici dhe magnezi dhe e quajm gjeosfera SIMA.

Në mbeshtjellsin e berthames gjendet nenshtresa e quajtur astenosfer qe esht labile dhe mendohet se nga ketu e kan prejardhjen termete dhe vullkanet.

Bërthama e Tokës[redakto | redakto tekstin burimor]

Shtrihet në brendësië e Tokës, që fillon në thellësi 2900 km më një rreze 3500 km. Sypozohet se bërthama përbëhet nga dy pjesë, nga bërthama e brendshme dhe bërthama e jashtme.

Shiko edhe[redakto | redakto tekstin burimor]