Pará

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Shko te: navigacion, kërko
Pará
Shtet
Stema_figura Bandeira do Pará.svg
Shteti federal Flag of Brazil.svg Brazili
Rajoni Rajoni Verior
Kryeqyteti Belém
Statistika dhe Transporti
Sipërfaqja 1,247,689.5 km2
Zona Kohore UTC-3
Kodi Postal 66000-000 deri 68890-000
PBB 44,376,000,000
PBB/frymë 6,241
IZHNJ 0.755 mesatar mesatar
Demografia
Popullsia 7,588,078 banorë
Dendësia 6.1 banorë/km2

Pará është një shtet në veri të Brazilit. Ajo kufizohet me shtetet braziliane e Amapá, Maranhão, Tocantins, Mato Grosso, Amazona dhe Roraima (drejtimi sipas akrepave të orës nga veriu). Në veriperëndim kufizohet me Guajanën dhe Surinamin ndërsa në verilindje laget nga Oqeani Atlantik. Kryeqytet ka Belémin.

Historia[redakto | redakto tekstin burimor]

Për herë të parë u kolonizua nga Portugezët në vitin 1616, vit kur u ndërtua edhe Fortesa Presépio në gjirin e Guajanës, që çoi në formimin e qytetit Belém. Para kësaj rajoni ka qene i pushtuar disa herë nga Hollandezët dhe Anglezët të cilët kërkonin piper, guaraná (pemë nga e cila nxirret një pluhur që përdoret si stimulant), farat e frutit annatto të cilat përdoren për gatim, si krem kundër diellit, dhe për të nxjerrë pigmentin e ngjyrës së kuqe.

Gjeografia[redakto | redakto tekstin burimor]

Para është një zonë e rrafshët në pjesën qendrore që korrespondon me pellgun më të ulët të lumit Amazon dhe deltën e tij. Në pjesën jugore është e karakterizuar nga ultësira ​​e Masivit Qendror, në veri dhe nga lartësitë e masivit Guajana.Lumenj të tjerë përveç Amazonës janë Xingu dhe Tocantins. Shteti përshkohet nga dy zona kohore.

Ekonomia[redakto | redakto tekstin burimor]

Sektori i shërbimeve është komponenti më i madhe i GDP-së me 40,9%, ndjekur nga sektori industrial me 36.3% . Bujqësia përfaqëson 22,8% të PBB-së (2004). Eksportet e para: mineral hekuri 31,1%, alumini 22,2%, druri 13,5%, minerale të tjera 7.9% (2002), përfaqësojnë 1.8% të ekonomisë Brazilian (2005).

Lidhje të jashtme[redakto | redakto tekstin burimor]

Koordinatat:5°40′00″ Jug 52°43′59.99″ Perëndim -5.66666667, -52.73333333