Albuquerque

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Shko te: navigacion, kërko
Albëkerki
Albuquerque
Qytet
noform
Pamje të ndryshme nga Albëkerki
Flamuri_figura
Flamuri i Albëkerkit
Vendndodhja
Albëkerki (SHBA)
Albëkerki
Administrimi
Shteti Flamuri SHBA
Shteti federal New Mexico
Qarku Bernalillo
Kryetari i Bashkisë Richard J. Berry
Statistika dhe Transporti
Lartësia 1.619,1 m (m.n.d.)
Vendasit Albëkerkian
Themelimi 1706
Sipërfaqja 490,9 km2
Zona Kohore UTC-7
Verore UTC-6
Kodi Postal 87101–87125, 87131, 87151, 87153, 87154, 87158, 87174, 87176, 87181, 87184, 87185, 87187, 87190–87199
Prefiksi 505, 575
Aeroporti Albuquerque International Sunport
Koordinatat 35° 06′ 39″ Veri

106° 36′ 36″ Perëndim

Demografia
Popullsia (2012) 555.417 banorë
Dendësia 1.142,3 banorë/km2
Faqja Zyrtare www.cabq.gov

Albuquerque (shqiptohet Albëkerki) është qyteti më i populluar në shtetin amerikan të Nju Meksikos. Ai është qendra e qarkut Bernalillo, dhe ndodhet në pjesën qendrore të shtetit, në të dy anët e lumit Rio Grande.

Në Albuquerque ndodhet Universiteti i Nju Meksikos, Kolegji Komunitar i Nju Meksikos Qendrore, Shërbimet Shëndetësore Presbiteriane, Baza e Forcave Ajrore Kirtland, Laboratoret Kombëtare Sandia, Instituti i Kërkimeve Respiratore Lovelace dhe Monumenti Kombëtar Petroglyph. Malet Sandia shtrihen përgjatë anës lindore të Albuquerque, dhe lumi Rio Grande rrjedh nëpër qytet nga veriu në jug.

Historia[redakto | redakto tekstin burimor]

Gjeografia[redakto | redakto tekstin burimor]

Klima[redakto | redakto tekstin burimor]

Albuquerque ka një klimë të thatë shkretëtire, me dimër të butë dhe verë të nxehtë. Ai ndodhet në kulmin verior të shkretëtirës Chihuahuan, buzë Pllajës Kolorado. Reshjet janë të pakta në asnjë muaj temperatura mesatare nuk është nën zero.

Klima e Albuquerque është zakonisht me diell dhe e thatë, me lagështi relative të ulët, me një mesatare prej 3.420 orë diell në vit.

Qendra e Albuquerque pas një stuhie dëbore.

Dimrat janë të shkurtër, me dhjetorin muajin më të ftohtë, me mesatarisht 2.4°C. Temperatura më i ulët e vitit është zakonisht rreth -12°C.

Pranvera është me erë dhe e ngrohtë, ndonjëherë me disa shira, por zakonisht pranvera është pjesa më e thatë e vitit në Albuquerque. Marsi dhe prilli kanë tendencë të kenë më shumë ditë me erë që arrijnë 32 deri në 48 km/orë, dhe era e fortë e pasdites mund të ngrejë rërë dhe pluhur. Në maj, erërat kanë tendencë që të pakësohen, ndërsa temperaturat fillojnë të ndjehen si në verë.

Të nxehtit e verës është relativisht i tolerueshëm për shkak të lagështisë së ulët. Ka 2,7 ditë mesatarisht në vit me temperaturë 38 °C, kryesisht në qershor dhe korrik dhe një mesatare prej 60 ditësh me temperaturë 32°C.

Vjeshta ka ditë të ngrohta dhe netë freskëta me pak shira, edhe pse moti mund të jetë më i paparashikueshëm më afër dimrit.

Arsimi[redakto | redakto tekstin burimor]

Në Albuquerque ndodhet Universiteti i Nju Meksikos (UNM), universiteti publik më i madh në shtet. UNM përfshin një Shkollë Mjekësie cila u renditet në 50 shkollat më të mira mjeksore dhe të kujdesit shëndetësor në vend. Kolegji Komunitar i Nju Meksikos Qendrore është një kolegj i financuar nga qarku në shërbim të diplomuarve të rinj të shkollave të mesme dhe të rriturve që kthehen në shkollë. Në Albuquerque ndodhen edhe shkollat e mëposhtme ​​jofitimprurëse të arsimit të lartë: Universiteti Jugperëndimor i Arteve Pamore, Instituti Jugperëndimor Politeknik Indian, Universiteti Trinity Jugperëndimor, Kolegji i Infermierisë i Universitetit Shën Francis. Institucione të tjera shtetërore dhe jo-fitimprurëse të arsimit të lartë kanë lëvizur disa nga programet e tyre në Albuquerque. Këto janë: Universiteti Shtetëror i Nju Meksikos, Universitin Highlands, Universiteti Lewis, Universiteti Baptist Wayland, dhe Universiteti Webster.

Shkollat Publike të ​​Albuquerque, një nga distriktet më të mëdha të shkollave në vend, ofron shërbime arsimore për mbi 87.000 fëmijë në të gjithë qytetin. Shkolla të shumta përgatitore private i shërbejnë nxënësve në Albuquerque.

Një panoramë e qytetit Albuquerque.