Cimabue

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Shko te: navigacion, kërko

Gjovani Çimabue (Giovanni Cimabue) (1240) - Fatkeqësisht ashtu sikur për krijuesit e tjerë të mjediseve të ndryshme evropiane që nuk posedojnë shënime të duhura për jetëshkrim të tyre, madje madje te shumica e krijuesve nuk kemi as dijeni të duhur për kompozimet e tyre gjë që ndikon mjaft për ndriçimin real të një periudhe kohore historike. Mirëpo duke iu falimenderuar përpjekjeve të pamohueshme dhe frymëdhënëse të dijetarit dhe humanistit Vazari shumë çështje të pandriçuara dhe të pahulumtuara në frymën shkencore, tani, për herë të parë do të shqyrtohen, përkatësisht me daljen në dritë të librit të tij “Mbi jetën e piktorëve, skulptorëve, garfistëve”, apo shkurtimi i emërtuar në origjinal “Vita”, autori në mënyrë kronologjike bën prezantimin e krijuesve të renesancës dhe padyshim ndikon në plotësimin e atij boshllëku që vite me radhë ishte evident në artin botëror. Në bazë të të dhënave nga Vazari që janë shënuar në jetëshkrimin e Çimabues, kundrohet se për herë të parë përmendet emri i piktorit Çimabue në mes të viteve 1272 – 1302. Ku me siguri ka lindur në Firence, përafërsisht ka viti 1240. Opusi krijues i piktorit veçohet me realizimin e mozaikëve ; afreske, madonave dhe në dekorime të altarëve. Vepra më e njohur nga i tërë opusi krijues veçohet "Madona In Maesta" (Firence, Ufiqi).

Vepër kjo e punuar në frymën tradicionale bizantine e cila posedon një dinjitet mbinjerëzor. Figurat e cekëta tërësisht qëndrojnë përballë sfondit të artë. lëvizja dhe forma janë të dematerializuara. E aplikon prapavinë e artë, të sheshtë ose oreolet në koka të engjëjve dhe të Krishtit, me prezantimin vertikal të kompozimit pa thellësinë dhe atmosferën kompozicionale, që do të thotë se perspektivën kompozicionale nuk e kanë zbatuar. Dhe kompozimi “Kryqëzimi monumental” nga Arezi, tani në muzeun e Shën Kroqit është realizuar në të njejtën frymë, por me një ndjeshmëri më të madhe ndaj volumenit dhe patosit emociona të Jezusit, koka e të cilit mbështetet për krahun e djathtë, me ç’rast dëshmon për një ndjenjë intensive dramatike që shprehshmërin e arriti duke falenderuar konturave të forta, kontura që përcillen me raport të dritë – hijeve. Ka realizuar edhe një sërë afreskash për kishat e Romës dhe të Asizisë.

Sipas Dantes kuptohet se autori ka zotëruar në fushën e pikturave, ndërsa më vonë Gjoto do ta tejkaloj me ç’rast deri në një masë do të errësohet edhe fanma e tij.