Korrupsioni në Ukrainë

Korrupsioni është një çështje në shoqërinë ukrainase që nga shpërbërja e Bashkimit Sovjetik në vitin 1991. Pas shpalljes së pavarësisë nga Bashkimi Sovjetik, Ukraina u përball me një sërë politikanësh nga anët e ndryshme të spektrit politik, si dhe bosët dhe oligarkët kriminalë, të cilët përdorën korrupsionin e policisë, partive politike dhe industrisë për të fituar pushtetin. Ukraina ende konsiderohet si një nga vendet më të korruptuara në Evropë, por ka bërë përparim të qëndrueshëm në përmirësim që nga viti 2015.

Historia

Periudha moderne e korrupsionit ukrainas mund të gjurmohet që nga integrimi i individëve të lidhur me krimin e organizuar sovjetik në nomenklaturë (elitën sunduese sovjetike, përfshirë edhe atë ukrainase) në vitet 1980.

Si kryeministër, Pavlo Lazarenko dyshohet se ka përvetësuar midis 114 dhe 200 milionë dollarë amerikanë.

Pas arritjes së pavarësisë, Ukraina u përball me një periudhë korrupsioni mjaft të dhunshëm në vitet 1990 dhe fillim të viteve 2000. Diplomatët e Shteteve të Bashkuara e përshkruan Ukrainën nën presidentët Kuchma (në detyrë nga viti 1994 deri në vitin 2005) dhe Jushçenko (në detyrë nga viti 2005 deri në vitin 2010) si një kleptokraci, sipas një rrjedhjeje të kabllogrameve diplomatike të Shteteve të Bashkuara.

Për shkak të të ardhurave nga industria, turizmi dhe portet, kjo ishte veçanërisht një problem në Oblastin e Donetskut. Në vitin 2005, varre masive biznesmenësh, gjyqtarësh, avokatësh dhe hetuesish u zbuluan në Donetsk. Ish-guvernatori i Donetskut, Viktor Janukoviç, dhe Partia e tij e Rajoneve ishin ndër shumë të akuzuar për lidhje të ngushta me krimin e organizuar. Megjithatë, Janukoviç u zgjodh President i Ukrainës në zgjedhjet e vitit 2010. Megjithatë, në vitin 2014, ai u rrëzua nga pushteti në Kryengritjen e Maidanit, e cila shpërtheu pasi ai refuzoi të nënshkruante një marrëveshje tregtare me Bashkimin Evropian. Shumë protestues përmendën korrupsionin si arsyen më të rëndësishme për pakënaqësinë e tyre. Janukoviçi konsiderohej më pro-rus se paraardhësit e tij, duke i bërë nacionalistët ukrainas të argumentonin se korrupsioni ishte i lidhur me marrëdhënien e vendit të tyre me Rusinë. Reformat e korrupsionit panë disa suksese në Ukrainë që nga Revolucioni i Maidanit, me një ulje të humbjeve për shkak të reformës policore, prokurimit publik dhe shpërbërjes së industrive shtetërore, megjithëse kritikët vunë re se ky progres ishte i kufizuar.

Ukraina ka qenë nën shqyrtim të shtuar për çështjen e korrupsionit mes ndihmës së paparë financiare të ofruar vendit gjatë pushtimit rus të vitit 2022. Në janar 2023, disa zyrtarë të lartë, përfshirë pesë guvernatorë provincialë, humbën vendet e tyre të punës për shkak të një skandali korrupsioni. Zëvendësministri i Mbrojtjes, Viacheslav Shapovalov, pas një skandali të madh prokurimi në ministri, dhe zëvendësdrejtori i Zyrës së Presidentit të Ukrainës, Kyrylo Tymoshenko, dhanë gjithashtu dorëheqjen. Disa ditë më parë, një zëvendësministër në Ministrinë e Infrastrukturës u shkarkua pasi agjencia antikorrupsion e ndaloi atë ndërsa po merrte një ryshfet prej 400,000 dollarësh, sipas autoriteteve ukrainase.

Pavarësisht përmirësimeve, korrupsioni mbetet një fushë që duhet trajtuar për t'u anëtarësuar në Bashkimin Evropian.

Shiko edhe

• Korrupsioni