Nadezhda Krupska

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Jump to navigation Jump to search
Nadezhda Konstantinovna Krupska

Nadezhda Konstantinovna Krupska (26 shkurt 1869 – 27 shkurt 1939)[1] pedagoge e shquar sovjetike, ndërtuese e pedagogjisë marksiste-leniniste në BRSS, organizatore e dalluar e sistemit edukativ e arsimor sovjetik dhe e kulturës bolshevike.

Biografia[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Krupska u lind më 26 shkurt të vitit 1869 në Peterburg (Petrograd). Babai i saj ishte oficer ushtarak me orientim anticarist. Nadezhda kreu shkollën fillore dhe gjimnazin në vendlindje. Si gjimnaziste e tërheqin pikëpamjet e Leon Tolstojit mbi edukimin. Pas përfundimit të gjimnazit fillon të punojë në një konvikt për vajza në Peterburg, më 1890 u anëtarsua në një qerthull studentësh simpatizantë të marksizmit, në periudhën 1891 - 1896 u angazhua si mësuese në shkollën e punëtorëve në Smolensko të Peterburgut, bëhet anëtare e Lidhjes së luftës për çlirimin e klasës punëtore, të cilën e kishte themeluar Lenini, internohet në fshatin Shuvensko të Sibirit ku edhe më 1895 u njoftua me bashkëshortin e saj të ardhshëm, Leninin. Në vitin 1901 emigroi jashtë vendit, ku edhe vazhdoi veprimtarinë e saj politike. Në Mynhen ishte sekretare e redaksisë së gazetës "Iskra" (Shkëndija) si dhe e redaksisë së gazetës "Napred" (Përpara), gjatë qendrimit jashtë atdheut morri pjesë aktive në kongresin e II dhe të III të Partisë Socialdemokrate Punëtore Ruse, ishte edhe anëtare e delegacionit rus në Konferencën Ndërkombëtare të Gruas në Bern (1915), etj. Pas Revolucionit të tetorit, Krupska kishte funksione të larta partiake e shtetërore në BRSS, por kontributin më të madh e dha në fushën e arsimit dhe të kulturës socialiste sovjetike. Ishte funksionare e lartë e arsimit, organizatore dhe drejtuese e shoqatave dhe asociacioneve të ndryshme arsimore dhe kulturore, dha kontribut në shtrirjen e rrjetit të institucioneve dhe formave të arsimit dhe të kulturës socialiste sovjetike, etj. Ishte propaganduese e zjarrtë e idealeve të Partisë Komuniste të Bashkimit Sovjetik.[2]

Vepra[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Nadezhda Konstantinovna Krupska shkroi edhe artikuj, punime e vepra me temë nga fusha e arsimit, edukatës dhe kulturës, siç janë:

  • Gruaja punëtore - 1899[1]
  • Arsimi popullor dhe demokracia - 1915[3]
  • Mbi edukatën dhe arsimin
  • Mësimet e tetorit - 1925[4]
  • Kujtimet e Leninit - 1930
  • Reminishencat e Leninit - 1933[5]
  • Parathënia e Ligjit të ri për gruan dhe fëmijën[6]

Referime dhe shënime[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

  1. ^ a b Leon Zhlebnik:Histori e përgjithshme e shkollave dhe ideve pedagogjike, Rilindja, Prishtinë, 1964, fq. 268 - 274.
  2. ^ Hajrullah Koliqi:Historia e pedagogjisë botërore II, Universiteti i Prishtinës, Prishtinë, 1998, fq. 251 - 256.
  3. ^ Shefik Osmani: Fjalor i pedagogjisë, "8 nëntori, Tiranë, 1983, fq. 348 - 349.
  4. ^ Nadezhda K. Krupska: Lessons of October 1925. Vizituar më 21.05.2016.
  5. ^ N. K. Krupska:Reminiscences of Lenin 1933, 1970. Vizituar më 21.05.2016.
  6. ^ A Strong Soviet Family 1936 Vizituar më 21.05.2016.