Rrjeti elektrik

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Jump to navigation Jump to search

Bartja e energjisë elektrike – rrjeti elektrik[redakto | përpunoni burim]

Linjat dhe rrjeti i cili lidhë vendet e konsumit dhe të prodhimit të energjisë elektrike mund të realizohen me përcjellës ajror (te paizoluar), kabllo ajrore,dhe kabllo nëntokësore.

Përparësia e linjave ajrore ndaj linjave nëntokësore konsiston në çmimin më të volitshëm, në mundësinë e zbulimit dhe të eliminimit të prishjeve etj. Ndërsa të metat mund të definohen si mundësia e dëmtimit nga ndikimi dhe veprimet e jashtme ( era , akulli, rrufeja), mundësia e dëmtimit me qëllim, (posaçërisht në rrethana të jashtëzakonshme) si dhe aspekti estetik në vendet urbane.

Linjat ajrore dhe rrjeti i tensionit më të lartë se 1 KV quhen linja largpërcjellëse. Linjat ajrore dhe rrjeti përbëhen nga shtyllat dhe përcjellësit me pajisje(izolatoret).
Përcjellësit (teli) nga bakri më seksion të plotë dhe përcjellësit nga bakri në formë litari punohen nga bakri i ngurtë i tërhequr, kanë përcjellshmëri të mirë elektrike dhe fortësi të mjaftueshme mekanike.

Më kohë mbulohen më një shtresë të hollë oksidi prandaj janë shumë rrezistent ndaj kushteve atmosferike.

Përcjellësit nga alumini punohen në formë litari dhe përcjellshmërinë e kanë 1.6 herë më të vogël së përcjellësit nga bakri, fortësinë mekanike 2.5 herë më të vogël, ndërsa peshën specifike 3.3 herë më të vogël. Përparësia e përcjellëseve te aluminit është se çmimi i aluminit është për disa herë më i volitshëm sesa çmimi i bakrit. Prandaj kryesisht rrjeti elektrik ndërtohet nga përcjellësit e aluminit.
Përcjellësit nga alumin-çeliku përbëhen nga një fije prej çeliku dhe prej litari nga alumini. Në mes te përcjellësit të aluminit ne formë litari vendoset një fije e çelikut,e cila shërben për rritjen e fortësisë mekanike te përcjellësit. Këta përcjellës aplikohen për largëpërcjellësit e tensioneve më të larta dhe më distanca më të mëdha midis shtyllave.
Prerjet tërthore të përcjellësve për rrjetin ajror punohen sipas dimensioneve të standardizuara të prerjeve, të cilave u përgjigjen rryma të caktuara të ngarkesës, sipas kushteve të nxehjes, përkatësisht të ftohjes së përcjellësve.
Përcjellësit e linjave vendosën në shtylla përmes izolatorëve të linjave ajrore. Linjat e tensionit deri ne 10 kV më së shpeshti vendosen në izolator mbështetës prej porcelani të cilët mekanikisht përforcohen në konzolat e shtyllës ose mund të vendosën edhe një nga një në shtyllë.

Përcjellësit e linjave më të lartë së 10 kV përforcohen më së shpeshti në shtylla përmes izolatorëve nyjorë .

Shtyllat e linjave ajrore varësisht nga destinimi ndërtohen si:
  • linjore ose ndërmjetëse
  • këndore dhe
  • fundore


Shtyllat për rrjetin ajror elektrik mund të jenë :
  • Të drurit
  • Në formë tubi te hekurit
  • Në formë rrjete te hekurit
  • Të betonit
Linjat transmetuese kategorizohen sipas tensionit si në vijim:

Linjat e tensionit ekstra te lartë

  • Tensioni ,(400 -700)kV
  • Lidhjet interkonektive midis sistemeve.

Linjat e tensionit te lartë

  • Tensioni, (110 -220)kV
  • Lidhjet interkonektive midis nënstacioneve,centraleve elektrike.

Linjat nen-transmetuese

  • Tensioni, (35 -10)kV
  • Lidhjet interkonektive midis nënstacioneve dhe shpenzuesve industrial te medhej.

Linjat shperndarese

  • Tensioni, (0.4)kV
  • Furnizojne konsumatoret komercial dhe te amviserise.

Linjat e rrymes se vazhduar te tensionit te larte

  • Tensioni, (600)kV
  • Lidhjet interkonektive midis regjioneve.