Saksonishtja veriore e ulët

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Jump to navigation Jump to search
Saksonishtja veriore e ulët

Noordneddersassisch
Flitët në Gjermani
Krahina Saksonia e Ulët, Bremen, Schleswig-Holstein, Hamburg
Folësit
Përgjithshëm 1000 (1996[1]
Taksonomia
Filogjeneza Indo-Evropiane
 Gjermanike
  Perendimore gjermanike
   Gjermanishtja e ulët
    Saksonishtja e ulët
     Saksonishtja veriore e ulët
Dialektet Schleswigsch
Holsteinisch
Ollnborger Platt
Frisiane lindore Saksone e ulët
Hanoveriane veriore
Dithmarsch
Emsländisch
Kodet e klasifikimit
ISO 639-2 nds
ISO 639-3 nds(i pjesshëm)
Glottolog nort 2627[2]

Saksonishtja e Veriut e Ulët (në Gjermanishtje e ulët: Noordneddersassisch) është një dialekt gjerman i Saksonishtes së ulët.

Si e tillë, ajo mbulon një pjesë të madhe të zonave të Gjermanisë Veriore ku flitet saksonishtja, me përjashtim të rajoneve kufitare ku fliten dialektet Eastfalinë dhe Vestfalinë. Sidoqoftë, Saksonishtja veriore e ulët kuptohet lehtë nga folësit e këtyre dialekteve.

Saksonishtja veriore e ulët mund të ndahet në Holsteinisch, Schleswigsch, Frisiane lindore Saksone e Ulët, Dithmarschin, Hanoveriane veriore, Emsländisch dhe Oldenburgisch.

Holsteinisch është folur në Holstein, pjesa jugore e Schleswig-Holstein në Gjermani, në Dithmarschen, rreth Neumünster, Rendsburg, Kiel dhe Lübeck. Dialekti i Lübeck ("Lübsch") ishte një ligua franca për Hanseatike në Mesjetë.

Schleswigsch është folur në Schleswig, i cili ndahet midis Gjermanisë dhe Danimarkës. Ajo bazohet kryesisht në një substrat Jutlandik Jugor. Prandaj, ka disa dallime të dukshme në shqiptimin dhe gramatikën me dialektet e fqinjit të saj jugor. Dialektet në bregun perëndimor të Schleswig (rajoni Nordfriesland) dhe disa ishuj tregojnë disa ndikime të Frisinishtes së Veriut.

Dialekti Oldenburg është folur rreth qytetit të Oldenburg. Ai është i kufizuar në Gjermani. Dallimi kryesor midis saj dhe frisianit të Lindjes së Saksonit, që flitet në pjesët e Frisianit të Saksonisë së Ulët, është mungesa e një substrati të Frisianit Lindor. Ollnborger Platt është folur në qytetin e Bremenit si Breemsch ("Bremian"), i cili është kryeqyteti i vetëm ku flitet Ollnborger Platt. Minden në Vestfalinë, ku është folur tradicionalisht Ollnborger Platt, ndoshta i takon pjesërisht zonës.

Burimet[redakto | përpunoni burim]

  1. ^ Saksonishtja Veriore e UlëtEthnologue (shek.18 dhe., 2015)
  2. ^ Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, eds. (2017). "Saksonishtja veriore e ulët". Glottolog 3.0. Jena, Gjermani: Instituti Max Planck për Shkencën e Historisë Njerëzore.