Shko te përmbajtja

Girolamo Cassar

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë

Girolamo Cassar ishte arkitekt dhe inxhinier ushtarak maltez. Ai ishte inxhinier rezident i Urdhrit të Shën Gjonit dhe u pranua në Urdhër në 1569. Ai u përfshi në ndërtimin e Valetës, fillimisht si ndihmës i Francesco Laparelli, përpara se ta merrte vetë projektin në punë. Ai projektoi shumë ndërtesa publike, fetare dhe private në kryeqytetin e ri, duke përfshirë Bashkëkatedralen e Shën Gjonit, Pallatin e Grandmasterit dhe hostelet. Ai ishte babai i Vittorio Cassar, një tjetër arkitekt dhe inxhinier.

Data e lindjes së Cassar nuk dihet, por mendohet të ketë lindur rreth vitit 1520 ose në Birgu ose Gudja . Familja Cassar, ndoshta me origjinë nga Siçilia, ishte krijuar në Maltë që prej të paktën vitit 1440. [1] Ai kishte dy vëllezër, të quajtur Andreas dhe Ians, dhe u martua me gruan e tij Mathia në fillim të viteve 1560, pas së cilës ata patën pesë fëmijë - dy djem, Vittorio dhe Gabriele; dhe tre vajza, Marietta, Battistina dhe Caterinella. Cassar kishte një fëmijë tjetër, Gio Domenico, nga një marrëdhënie jashtëmartesore të cilën ai u sigurua të mos trashëgonte asnjë nga vullneti dhe testamenti i tij, duke justifikuar ironikisht veten duke shkruar se djali i tij ishte i pabindur. [2] Cassar fillimisht ishte capomastro (ndërtues kryesor), dhe ai nxënës i Evangelista Menga, inxhinier rezident i Urdhrit të Shën Gjonit . Ai punoi si inxhinier ushtarak gjatë Betejës së Djerba në 1560 dhe Rrethimit të Madh të Maltës në 1565. Gjatë rrethimit të fundit, ai punoi për riparimin e fortifikimeve të dëmtuara nga sulmet osmane, ndonjëherë me rrezik të madh personal. [3]

Në 1566, Urdhri vendosi të ndërtonte një kryeqytet të ri dhe Cassar u bë ndihmësi i Francesco Laparelli, inxhinier ushtarak italian i cili ishte dërguar për të hartuar fortifikimet e qytetit dhe planin e rrjetit . Më 22 Prill 1569, Cassar u prit brenda Urdhrit, në njohje të meritave të tij si arkitekt dhe inxhinier. Në këtë pikë, Mjeshtri i Madh i dha atij një pasaportë dhe Cassar kaloi pjesën tjetër të vitit duke vizituar qytete italiane, [3] duke përfshirë Napolin, Romën dhe Lucca . Ai u bë i njohur me stilin Manerist gjatë këtij turneu, dhe ai e përdori këtë stil në shumë nga ndërtesat e tij të mëvonshme. [4]

Auberge d'Aragon, i vetmi hostel që ruan akoma modelin origjinal të Cassar, me shtesën e vetme një portik të shekullit të 19-të

Pas kthimit të tij në Maltë, rreth fundit të vitit 1569, puna për fortifikimet e Valetës ishte pothuajse e përfunduar dhe ai mori përsipër projektin pasi Laparelli u largua nga ishulli. Ai u bë gjithashtu arkitekt dhe inxhinier rezident i Urdhrit. Ai projektoi shumë qendra publike, ndërtesa fetare dhe private brenda qytetit, duke përfshirë edhe Pallatin Grandmaster-së, shtatë hostele origjinale dhe Kishën e manastirit të Shën Gjonit. Cassar gjithashtu projektoi disa ndërtesa jashtë kryeqytetit, më së shumti Pallati Verdala në Buskett. [3] Dizajni origjinal i Sacra Infermeria i atribuohet gjithashtu atij. [5]

Data dhe rrethanat e vdekjes së Kasarit nuk regjistrohen. Ai e bëri testamentin e tij të dytë më 9 janar 1589. Ai besohet se ka vdekur rreth vitit 1592 në Valetë. Ai u varros në Kishën e Porto Salvo në të njëjtin qytet. [3]

Ndërtesat që i atribuohen Cassar

[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]
Bashkëkatedralja e Shën Gjonit
Pallati Verdala
Kisha e Shën Markut në Rabat

Më poshtë është një listë e ndërtesave të cilat dihet se janë projektuar nga Girolamo Cassar ose i atribuohen atij: [3]

Valetë
  • Fortifikimet e Valletës (1566 e tutje; me Francesco Laparelli)
  • Kisha e Zojës së Fitores (1566–67)
  • Shtëpia e Fra Eustachio del Monte (1569)
  • Auberge de France i parë ( rr. 1570)
  • Kisha e Zojës së Malit Karmel ( rr. 1570)
  • Auberge d'Italie e Parë (1570–71)
  • Auberge d'Aragon (1571)
  • Auberge d'Allemagne (1571–75)
  • Auberge d'Auvergne ( rr. 1571–83)
  • Auberge de Provence (1571–75)
  • Kisha e Shën Dominikut (1571)
  • Kisha e Shën Agustinit (1571–96)
  • Kisha e Shën Marisë së Jezusit dhe manastiri fqinj (1571–75)
  • Bashkëkatedralja e Shën Gjonit (1572–77)
  • Auberge de Castille (1573–74)
  • Auberge d'Italie e Dytë (1574–79)
  • Pallati i Grandmasterit (1574)
  • Sacra Infermeria (1574)
  • Kisha e Shën Katerinës së Italisë (1576)
  • Manastiri i Shën Katerinës (1576)
  • Manastiri karmelit (1576)
  • Kisha e anijes së Shën Palit (1577–82)
  • Furrë ( rr. 1584)
  • Hosteli i dytë i Francës ( rr. 1588)
  • Del Chakorso Chapel në Fort Saint Elmo
  • Mullinjtë e erës
Diku tjetër në Maltë
  • Rindërtimi i Birgu dhe Senglea (vitet 1560)
  • Kisha e Shën Markut, Rabat (1571–88)
  • Pallati Verdala (1586)
  • Manastiri i vjetër i Shën Augustinit, Rabat (1588)
  • Manastiri i vjetër i Shën Françeskut, Rabat (1588)
  • Manastir kapuçin, Floriana (1586)
Statuja e Francesco Laparelli dhe Girolamo Cassar, Valetë

Girolamo Cassar ishte i martuar me Mattea Cassar dhe ata kishin pesë fëmijë: [1]

  • Vittorio Cassar, ndoshta djali i tyre i parëlindur, trashëgimtari i preferuar dhe kryesor. Ai gjithashtu u bë arkitekt dhe pasoi babanë e tij si inxhinier rezident i Urdhrit.
  • Gabriele Cassar, që ishte gjithashtu në shërbimin e Urdhrit
  • Marietitina Cassar, e cila u martua me Natale Ricza
  • Battistina Cassar, që u martua me Antonio Habela
  • Caterinella Cassar, e cila u martua me Ambrogio Pace

Familja Cassar ishte mjaft e pasur dhe ata kishin të paktën dy skllevër. Ata jetonin në një shtëpi të vendosur midis rrugëve të sotme Shën Ursula dhe Melita në Valletta. [1]

Rruga Girolamo Cassar

Shumë nga ndërtesat e Kasarit u ndryshuan ose u shkatërruan midis shekujve 17 dhe 20, dhe shumë pak ndërtesa ende mbajnë projektin e tij origjinal. Hosteli i vetëm në Valetë që mban fasadën e Cassar është Auberge d'Aragon, me ndryshimin e vetëm që është një portik i cili u shtua në hyrjen kryesore në shekullin e 19-të. Ndërtesa të tjera që ruajnë modelin e jashtëm të Cassar përfshijnë bashkë-katedralen e Shën Gjonit në Valletta dhe kishën e Shën Markut në Rabat, edhe pse pjesët e brendshme të tyre u ndryshuan me kalimin e kohës. [6]

Pas pavarësisë së Maltës në 1964, rruga që çon nga Floriana në Sheshin Castille në Valetë u riemërua nga Avenue e York-ut pas arkitektit Avenue Girolamo Cassar [7]

  1. 1 2 3 Mangion, Giovanni (1973). "Girolamo Cassar Architetto maltese del cinquecento" (PDF). Melita Historica (në italisht). Malta Historical Society. 6 (2): 192–200. Arkivuar nga origjinali (PDF) më 16 prill 2016.
  2. "De uxore proxima futura magistri Hieroniymi Cassar : new light on Girolamo Cassar's immediate family / J. Abela. Melita Historica. 14(2007)4(375-386)" (PDF). Arkivuar nga origjinali (PDF) më 17 maj 2020. Marrë më 4 prill 2021. {{cite web}}: Mungon ose është bosh parametri |language= (Ndihmë!)
  3. 1 2 3 4 5 Schiavone, Michael J. (2009). Dictionary of Maltese Biographies Vol. 1 A–F (në anglisht). Pietà, Malta|Pietà: Pubblikazzjonijiet Indipendenza. fq. 520–521. ISBN 9789993291329.
  4. Ellul, Michael (2004). "In search of Girolamo Cassar: An unpublished manuscript at the State Archives of Lucca" (PDF). Melita Historica (në anglisht). XIV (1): 37. ISSN 1021-6952. Arkivuar nga origjinali (PDF) më 13 mars 2016.
  5. Garofalo, Emanuela (2016). Crociere e Lunette in Sicilia e in Italia Meridionale nel XVI Secolo (PDF) (në italisht). Palermo: Edizioni Caracol. fq. 31. doi:10.17401/CROCIERE-LUNETTE. ISBN 978-88-98546-59-6. Arkivuar nga origjinali (PDF) më 16 qershor 2017.
  6. "Façade of church dedicated to St Mark in Rabat to be restored". The Malta Independent (në anglisht). 30 qershor 2016. Arkivuar nga origjinali më 1 korrik 2016.
  7. Chetcuti, Kristina (1 qershor 2015). "Where the streets have four names". Times of Malta (në anglisht). Arkivuar nga origjinali më 19 korrik 2016.