Pirenetë

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Jump to navigation Jump to search
Pamje nga Pirenejet
Harta topografike e Pirenejeve

Pirenejet apo Malet Pireneje, (spanjisht: Pirineos ; frëngjisht: Pyrénées ; katalanisht: Pirineus ; okitanisht: Pirenèus ; aragonezisht: Perinés ; baskisht: Pirinioak) janë vargmale që shtrihen në jug-perëndim të Evropës dhe formojnë kufi natyral në mes Francës dhe Spanjës. Vargmalet kanë gjatësi prej rreth 430 km duke filluar nga Oqeani Atlantik e gjer tek Deti Mesdhe.

Gjeografia[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Pirenejet bëjnë që relievi i Spanjës të jetë më i ngritur. Ato përbëhen prej nji sistemi paralel të maleve të larta, duke bërë kështu barrierën kryesore midis Gadishullit Pirenej dhe mbrendësisë së Evropës. Lartësinë më të madhe Pirenejet e arrijnë në pjesën qendrore. Pika më e lartë është në Pik d’ Aneto me lartësi 3.404 metra.

Pirinejet janë male të sajuara me orogjenezen alpine. Pirenejet si pjesë të larta kan qenë të përfshira me akkulnaja. Si klima ashtu edhe bimësia ndrron sipas lartësisë, andaj kan shtrirje zonale. Rëndësia ekonomike mbështetet në shfrytëzimin e kullotave,pyjeve dhe ujrave të lumejve për hidroenergji dhe bukuri natyrore shtigje të mira skijimi.

Burimet natyrore[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Klima[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Flora dhe fauna[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Hapësirat e mbrojtura[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Demografi dhe kultura[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Qendrat e skijimit[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Qendrat e njohura të skijmit në Pireneje janë:

majat malore në Malet e Pirenejeve[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

majat e njohura deri në 3.000 m[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Shih edhe[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Lidhje të jashtme[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]