Thutmose III

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Jump to navigation Jump to search
Statuja e Thutmose III në Muzeun e Luxorit

Thutmose III (shkruar ndryshe edhe Tuthmosis ose Thothmes) ishte faraoni i gjashtë i Dinastisë së Tetëmbëdhjetë. Zyrtarisht, Thutmose III sundoi Egjiptin për gati 54 vjet dhe mbretërimi i tij datohet zakonisht nga 28 prill 1479 p.e.r deri më 11 mars 1425 p.e.r, nga mosha dy vjeç dhe deri në vdekjen e tij në moshën pesëdhjetë e gjashtë; megjithatë, gjatë 22 viteve të para të mbretërimit të tij, ai ishte bashkë-regjent me njerkën dhe tezen e tij, Hatshepsut, i cili u emërua faraon. Ndërsa ai u tregua i pari në monumentet e mbijetuara, të dy u caktuan emrat e zakonshëm mbretëror dhe shenjat dhe asnjërit nuk i është dhënë ndonjë vjetërsi e dukshme mbi tjetrën. Thutmose shërbeu si kreu i ushtrive të Hatshepsut. Gjatë dy viteve të fundit të mbretërimit të tij, ai emëroi djalin dhe pasardhësin e tij, Amenhotep II, si bashkë-regjent i tij i ri. Djali i tij i parëlindur dhe trashëgimtari i fronit, Amenemhat, vdiq para Thutmose III.

Duke u bërë faraoni i vetëm sundues i mbretërisë pas vdekjes së Thutmose II dhe Hatshepsut, ai krijoi perandorinë më të madhe që Egjipti kishte parë ndonjëherë; u zhvilluan jo më pak se 17 fushata dhe ai pushtoi tokat nga Mbretëria NiyaSirinë veriore deri në Kataraktin e KatërtNilitNubia.

Kur Thutmose III vdiq, ai u varros në Luginën e Mbretërve, ashtu si edhe mbretërit e tjerë nga kjo periudhë në Egjipt.

Emri[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Dy emrat kryesorë të Thutmose transliterojnë si mn-ḫpr-rˁ ḏḥwty-ms. Ata normalisht realizohen si Menkheperra Djehutymes, që do të thotë "Të përjetshme janë manifestimet e Ra-s, Lindur nga Thoth". Ndërsa shqiptimi modern egjiptologjik e bën emrin e tij si Djehutymes, në kohën e mbretërimit të tij emri i tij ndoshta shqiptohej si Tahati'missaw.[1]

Familja[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Thutmose III ishte djali i Thutmose II nga një grua dytësore, Iset. Gruaja e madhe mbretërore e babait të tij ishte Mbretëresha Hatshepsut. Vajza e saj, Neferure, ishte gjysmë motra e Thutmose.

Thutmose III kishte disa gra:

  • Satiah: Ajo mund të ketë qenë nëna e djalit të tij të parëlindur, Amenemhat.[2] Një teori alternative është se djali ishte djali i Neferure. Amenemhat vdiq para babait të tij.[3]
  • Merytre-Hatshepsut. Pasardhësi i Thutmose, princi i kurorës dhe mbreti i ardhshëm Amenhotep II, ishte djali i Merytre-Hatshepsut.[2] Fëmijët shtesë përfshijnë Menkheperre dhe vajzat me emrin Nebetiunet, Meryetamun (C), Meryetamun (D) dhe Iset. Merytre-Hatshepsut ishte bija e adhuruesit hyjnor Huy.[3]
  • Nebtu: ajo është përshkruar në një kolonë në varrin e Thutmose III.[3]
  • Menhet, Menwi and Merti, tre gra të huaja.[3]
  • Neferure: Thutmose III mund të jetë martuar me gjysmë motrën e tij,[2] por nuk ka asnjë provë përfundimtare për këtë martesë. Është sugjeruar që Neferure, në vend të Satiah, mund të ketë qenë nëna e Amenemhat.[3]

Referimet[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

  1. ^ Leprohon, Ronald (2013), Denise Doxey, editor, The Great Name: Ancient Egyptian Royal Titulary, Atlanta: Society of Biblical Literature
  2. ^ a b c O'Connor, David and Cline, Eric H. Thutmose III: A New Biography, The University of Michigan Press, 2006, ISBN 0472114670
  3. ^ a b c d e Dodson, Aidan. Hilton, Dyan. The Complete Royal Families of Ancient Egypt, Thames and Hudson. p132. 2004. ISBN 0-500-05128-3