Ankizi

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Jump to navigation Jump to search

Ankizi (greqisht të lashtë: Ἀγχίσης, Anchísēs) ishte mbret Dardan i Trojës, biri i Kapisit dhe gruas së tij Temidës (vajza e Ilosit, i cili ishte biri i Trosit). Ai ishte babai i Eneut dhe një anëtar të familjes mbretërore të Trojës.[1]

mitologjinë greke ai ishte një dashnor i vdekshëm i perëndeshës Afërdita (dhe në mitologjinë romake, dashnore e Venusit). Një version është se Afërdita pretendonte të ishte një princeshë frigiane dhe e joshi atë. Më vonë ajo zbuloi veten dhe e informoi se do të kishin një djalë të quajtur Ené.[2] Afërdita e kishte paralajmëruar atë se nëse ai mburrej për këtë çështje, ai do të shpërthente nga rrufeja e Zeusit.[2] Ai nuk i vuri veshin paralajmërimit të saj dhe u godit me një rrufe, e cila në versione të ndryshme ose e verbon ose e vret.[3]

Tregimi kryesor i hershëm i joshjes së Afërditës nga Ankizi dhe lindja e Enes është Himni homerik i Afërditës. Sipas Bibliotekës, Ankizi dhe Afërdita kishin një djalë tjetër, Liri, i cili vdiq pa fëmijë. sipas skoliave, Ankizi më vonë pati një grua të vdekshëme të quajtur Eriopi, me të cilën pati fëmijë të tjerë, përveç Eneut dhe Lirit.[3] Homeri, në Iliadën, përmend një vajzë me emrin Hipodameia, më e moshuara e tyre ("e dashura e babait dhe nënës së saj"), e cila u martua me kushëririn e saj Alkant.[4]

Pas humbjes së Trojës në Luftën trojane, Ankizi i moshuar u mbart nga qyteti i djegur me djalin e tij Ené, shoqëruar nga gruaja e Eneut, Kreuza, e cila vdiq në përpjekjen e arratisjes, dhe i biri i vogël Askan.[5]

Ankizi vdiq dhe u varros në Sicili shumë vite më vonë luftës së Trojës. Eneu më vonë vizitoi Hadesin dhe pa babanë e tij përsëri në Fushat Eliziane.[5]

Subjekti është përshkruar në disa piktura, duke përfshirë një version të famshëm nga Federico BarocciGalleria BorgheseRomë. Shpëtimi përmendet gjithashtu në një fjalim në Jul Çezarit të Shekspirit, kur Kasiu përpiqet të bindë Brutin për të vrarë Çezarin.

Referencat[redakto | redakto tekstin burimor]

  1. ^ "Anchises" in The New Encyclopædia Britannica. Chicago: Encyclopædia Britannica Inc., 15th edn., 1992, Vol. 1, p. 377.
  2. ^ a b Unknown. Homeric Hymn to Aphrodite. 
  3. ^ a b Rose, H. J. (Jan 1924). "Anchises and Aphrodite". The Classical Quarterly. 
  4. ^ Homer; Lattimore, Richmond (2011). The Iliad of Homer. Chicago: The University of Chicago Press. f. 303, 480.  9780226470498. 
  5. ^ a b Virgil; Ahl, Frederick (2007). Aeneid. Oxford: Oxford University Press.  9780199231959.