Iris illyrica

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë

Iris illyrica
Klasifikimi shkencor
Mbretëria:
Pa klasifikuar:
Pa klasifikuar:
Rendi:
Familja:
Gjinia:
Lloji:
I. illyrica
Emri binomial
Iris illyrica
Tomm.
Sinonimet

Iris pallida subsp. illyrica

Shpatorja ose Iris illyrica ose e njohur zakonisht si irisi ilirian, është një bimë shumëvjeçare nga familja iris (Iridaceae), në vendet e Evropës juglindore.

Shpërndarja[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Shtrirja amtare e saj përbëhet nga pjesa më e madhe e rajonit të lashtë të Ilirisë, sipas të cilit është emëruar, i vendosur në Gadishullin Ballkanik.

Ajo rrite si e egër dhe mund të gjendet në Dalmacinë moderne (Kroaci), Shqipëri, Kosovë, Bosnjë dhe Hercegovina, Mali të Zi dhe në pjesë të Serbisë dhe Republikës së Maqedonisë.

Përshkrimi[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Iris illyric rritet deri në 40 cm në lartësi.

Periudha e lulëzimit të saj është maj dhe qershor.

Pozicioni më i mirë i mbjelljes së tij është në diell të plotë. Kërkesat për tokë janë tokë të thatë ose mesatare, pjellore të drenazhuar mirë. Është i përshtatshëm per habitate dhe shkëmbore. Kjo bimë prodhon fara rrallë dhe prodhon dhjetë fara që piqen në vjeshtë.

Sipas IOPI (Organizata Ndërkombëtare për Informacionin e Bimëve) statusi i kësaj fabrike është ende i pazgjidhur; shpesh trajtohet si një nëngrup i irisit dalmat (Iris pallida).Është riklasifikuar nga disa si sinonim i Iris pallida subsp. iliric.

Ilirët (dhe më vonë romakët) e konsideronin Iris illyricën një bimë mjekësore me veti të ndryshme mjekësore. Këto përfshinin shërimin e çibanëve dhe lehtësimin e dhimbjeve të kokës. Gjithashtu besohej se bima ishte në gjendje të nxiste abortin. Pjesët përdoreshin në botën e lashtë si antidjersës dhe për prodhimin e parfumeve.

Lidhje të jashtme[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]