Führerprinzip
Në historinë politike të Gjermanisë, Führerprinzip (shqip. "Parimi i Drejtuesit") ishte baza e autoritetit ekzekutiv në qeverinë e Gjermanisë naziste (1933-1945), që do të thoshte se fjala e Fyhrerit është mbi të gjitha ligjet e shkruara dhe se politikat, vendimet dhe zyrat e qeverisë të gjitha funksionojnë drejt realizimi i vullnetit të Fyhrerit. Në praktikë, Führerprinzip ishte diktatura e liderit për të diktuar ideologjinë dhe politikat e një partie politike; prandaj, një diktaturë e tillë personale është një karakteristikë themelore e nazizmit.[1]
Qeveria naziste zbatoi Führerprinzip në të gjithë shoqërinë civile të Gjermanisë, kështu që organizatat e biznesit dhe institucionet civile drejtoheshin nga një udhëheqës i emëruar, në vend që të drejtoheshin nga një komitet i zgjedhur ekspertësh profesionistë, veçanërisht shkollat (publike dhe private),[2] shoqatat sportive,[3] dhe fabrikat.[4] Si një temë e zakonshme e propagandës naziste, Parimi i Drejtuesit kërkonte bindjen personale ndaj drejtuesit suprem, i cili - me vullnetin personal dhe forcën e vullnetit - shkel me vendosmëri sundimin e ligjit të qenësishëm për qeverinë legjitime, siç ushtrohet nga komisionet e emëruara, burokracitë dhe parlamentet e zgjedhura.[5]
Në historinë e Gjermanisë, interpretimi kulturor i udhëheqësve të kombit gjerman - nga mbreti Frederiku i Madh (mbretëroi 1740-1786) te kancelari Oto von Bismark (sundoi 1871-1890) - dhe kultura kombëtare e sagës nordike, theksoi vlerën ultranacionaliste të Führerprinzip, autoriteti politik i një lideri suprem vizionar hyjnizuar nga populli.[6]
- ↑ "Nazi Conspiracy & Aggression Volume I Chapter VII: Means Used by the Nazi Conspiractors in Gaining Control of the German State". A Teacher's Guide to the Holocaust. usf.edu. Marrë më 13 janar 2024.
{{cite web}}: Mungon ose është bosh parametri|language=(Ndihmë!) - ↑ Nicholas (2006), p. 74
- ↑ Krüger, Arnd (1985). "'Heute gehört uns Deutschland und morgen ...?' Das Ringen um den Sinn der Gleichschaltung im Sport in der ersten Jahreshälfte 1933". përmbledhur nga Buss, Wolfgang; Krüger, Arnd (red.). Sportgeschichte: Traditionspflege und Wertewandel. Festschrift zum 75. Geburtstag von Prof. Dr. Wilhelm Henze. Duderstadt: Mecke. fq. 175–196. ISBN 3-923453-03-5.
{{cite book}}: Mungon ose është bosh parametri|language=(Ndihmë!) - ↑ Grunberger, Richard (1971). The 12-Year Reich. New York: Henry Holt. fq. 193. ISBN 0-03-076435-1.
{{cite book}}: Mungon ose është bosh parametri|language=(Ndihmë!) - ↑ Leiser (1975), pp. 29–30, 104–105.
- ↑ Nicholas (2006), p. 78.