Vaji i misrit
Vaji i misrit është vaj i nxjerrë nga embrioni i misrit (misri). Përdorimi i tij kryesor është në gatim, ku pika e lartë e tymit e bën vajin e misrit të rafinuar një vaj të vlefshëm për tiganisje. Është gjithashtu një përbërës kyç në disa margarina. Vaji i misrit është përgjithësisht më pak i shtrenjtë se shumica e llojeve të tjera të vajrave bimore.
Vaji i misrit është gjithashtu një lëndë ushqyese që përdoret për biokarburante. Përdorime të tjera industriale për vajin e misrit përfshijnë sapunin, salve, bojën, gomën, izolimin e ndryshkut për sipërfaqet metalike, bojërat, tekstilet, nitroglicerinën dhe insekticidet. Ndonjëherë përdoret si bartës për molekulat e barnave në preparatet farmaceutike.
Prodhimi
[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]Pothuajse i gjithë vaji i misrit shtypet me nxjerrje, pastaj nxirret nga tretësi duke përdorur heksan ose 2-metilpentan (izoheksan). Tretësi avullohet nga vaji i misrit, rikuperohet dhe ripërdoret. Pas ekstraktimit, vaji i misrit më pas rafinohet duke degumuar dhe/ose trajtimin me alkaline, të cilat të dyja heqin fosfatidet. Trajtimi me alkale gjithashtu neutralizon acidet yndyrore të lira dhe largon ngjyrën (zbardhjen). Hapat e fundit në rafinim përfshijnë dimërimin (heqjen e dyllit) dhe deodorizimin me distilim me avull të vajit në 232–260 °C (450–500 °F) nën një vakum të lartë.
| Vendi | Prodhimi, 2018 (ton) | |||
|---|---|---|---|---|
| 1 |  SHBA |
1,707,600 | ||
| 2 |  Kina |
483.700 | ||
| 3 |  Brazili |
145.548 | ||
| 4 |  Afrika jugore |
83.700 | ||
| 5 |  Japonia |
82.503 | ||
| 6 |  Italia |
69,300 | ||
| 7 |  Franca |
67,900 | ||
| 8 | .svg){kind=small} Belgjika |
64700 | ||
| 9 |  Kanadaja |
62,300 | ||
| 10 |  Turqia |
53,000 | ||
| 11 |  Argjentina |
46800 | ||
| Burimi: FAOSTAT[1] | ||||