Sistemi i drejtpërdrejtë për transliterimin e gjuhës bullgare

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Shko te: navigacion, kërko

Sistemi i drejtpërdrejtë (anglisht: Streamlined System) është sistemi zyrtar bullgar për të transliterimgjuhës bullgarealfabetin latin, i përcaktuar nga tabela e mëposhtme:[1][2][3]

А
A
Б
B
В
V
Г
G
Д
D
Е
E
Ж
ZH
З
Z
И
I
Й
Y
К
K
Л
L
М
M
Н
N
О
O
П
P
Р
R
С
S
Т
T
У
U
Ф
F
Х
H
Ц
TS
Ч
CH
Ш
SH
Щ
SHT
Ъ
A
Ь
Y
Ю
YU
Я
YA

Përveç Bullgarisë, ky sistem është zyrtare për OKB-në,[4] por edhe për SHBA dhe Britania e Madhe.[5]

Historiku përdorim[redakto | redakto tekstin burimor]

Sistemi është krijuar nga Ljubomir Ivanov në Institutin e Matematikë dhe InformatikëAkademinë Bullgare të Shkencave në vitin 1995.[6][7] Fillimisht, më 2 mars 1995 u prezantua sistemi për të shërbyer për të alfabetit latin e emrave gjeografik bullgare në Antarktis. Më pas, sistemi u miratua me dekrete të Qeverisë bullgare në vitin 2000[8][9] dhe 2006,[10][11] dhe së fundi nga Ligjin e transliterim të miratuar në vitin 2009.[12][13] Ivanov propozon duke përdorur qasjen e tij romanizimit për alfabetet cirilik të gjuhëve të tjera sllave, sidomos alfabetin rus.[14]

Ilustrim[redakto | redakto tekstin burimor]

Shembull. Neni 1 i Deklaratës Universale të të Drejtave të Njeriut):

Всички хора се раждат свободни и равни

по достойнство и права. Те са надарени
с разум и съвест и следва да се отнасят
помежду си в дух на братство.

Vsichki hora se razhdat svobodni i ravni

po dostoynstvo i prava. Te sa nadareni
s razum i savest i sledva da se otnasyat
pomezhdu si v duh na bratstvo.

Shiko dhe këtë[redakto | redakto tekstin burimor]

Referencat[redakto | redakto tekstin burimor]

  1. ^ (Anglisht) L.L. Ivanov, Toponymic Guidelines for Antarctica, Antarctic Place-names Commission of Bulgaria, Sofia, 1995.
  2. ^ (Anglisht) M. Gaidarska, The Current State of the Transliteration of Bulgarian Names into English in Popular Practice, Contrastive Linguistics, XXII, 1998, 112, pp. 69-84. ISSN: 0204-8701
  3. ^ (Italisht) G. Selvelli. Su alcuni aspetti ideologici dei sistemi di traslitterazione degli alfabeti cirillici nei Balcani. Studi Slavistici XII (2015). pp. 159–180.
  4. ^ (Anglisht) Report on the Current Status of United Nations Romanization Systems for Geographical Names. Compiled by the UNGEGN Working Group on Romanization Systems, February 2013.
  5. ^ (Anglisht) Romanization system for Bulgarian: BGN/PCGN 2013 System. National Geospatial-Intelligence Agency, September 2014.
  6. ^ (Anglisht) (Bullgarisht) Andreev A., I. Derzhanski eds. Bulgarian Academy of Sciences: Institute of Mathematics and Informatics, founded 1947. Sofia: Multiprint Ltd., 2007. 64 pp. ISBN 978-954-8986-27-4
  7. ^ (Frangjisht) Inventaire des outils de romanisation. Bibliothèque et Archives Canada. Ottawa 2006.
  8. ^ (Bullgarisht) Regulations for the issuing of Bulgarian identity documents, State Gazette #14 of 2000. ISSN: 0205-0900
  9. ^ (Anglisht) L.L. Ivanov, On the Romanization of Bulgarian and English, Contrastive Linguistics, XXVIII, 2003, 2, pp. 109-118. ISSN: 0204-8701; Errata, id., XXIX, 2004, 1, p. 157.
  10. ^ (Bullgarisht) Ministry of Regional Development and Public Works, Ordinance #3 of 26 October 2006 on the Transliteration of the Bulgarian Geographical Names in Latin Alphabet, State Gazette # 94, 21 November 2006. ISSN: 0205-0900
  11. ^ (Anglisht) United Nations Document E/CONF.98/CRP.71. 17 August 2007.
  12. ^ (Bullgarisht) Ligji bullgar i transliterim. Gazeta shtetit, 13 mars 2009. ISSN: 0205-0900
  13. ^ (Anglisht) L. Ivanov, D. Skordev and D. Dobrev. The New National Standard for the Romanization of Bulgarian. Mathematica Balkanica. New Series Vol. 24, 2010, Fasc. 1-2. pp.121-130. ISSN 0205-3217
  14. ^ (Anglisht) (Rusisht) Basic and Optimized Romanization of Russian. 2006–2016.