Ayn Rand

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Jump to navigation Jump to search
Ayn Rand
Ditëlindja:2 shkurt 1905
Vendlindja:Shën Petersburg, Rusi
Ditëvdekja:6 mars 1982
Vendvdekja:New York, SHBA
Zhanri:Filozofia
Web-faqja:Ayn Rand.org
Ayn Rand.png

Ayn Rand (1905-1982) lindur me emrin Alisa Zinov'evna Rozenbaum, ishte një shkrimtare, filozofe dhe skenografe amerikane me origjinë ruse.[1][2] Autore e veprave të famshme si “The Fountainhead” dhe “Atlas Shrugged” (shqip, “Revolta e Atlasit”). Themeluese dhe promovuese e rrymës filozofike të Objektivizmit. Mbështetëse e individualizmit dhe e egoizmit racional, kuptuar si virtyti më natyror dhe më i rëndësishëm, i cili ka të bëjë me kërkimin e të mirës individuale pa i shkaktuar dëme të tjerëve.[3] Mbështetëse e kaptalizmit laissez-faire, por që refuzonte të quhej libertariane për shkak se nuk dëshironte të asociohej me anarkistët.[4]

Biografia[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Vitet e para[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Zhvendosja në SHBA[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Veprat e para[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

"Revolta e Atlasit" dhe Objektivizmi[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Shiko artikujt: "Revolta e Atlasit", dhe "Objektivizmi"

Vitet e fundit[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Filozofia[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Raporti me shkollat e tjera filofozike[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Trashëgimia[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Influenca politike[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Reagimi akademik[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Lëvizja Objektiviste[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Citime nga veprat e Ayn Rand[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

  • Po i afrohemi me shpejtlsi stadit të fundit të inversionit: Stadit ku qeveria është e lirë të bëjë gjithcka që i pëlqen, ndërsa qytetarët mund të veprojnë vetëm me leje – që është stadi i periudhave më të errëta të historisë njerzore, stadi i sundimit me forcën e egër.[5]
  • Racizmi është forma më e ulët, më e egër dhe më primitive e kolektivizimit.[6]

Vepra të zgjedhura të Ayn Rand[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

  • 1936 We the Living
  • 1938 Anthem
  • 1943 The Fountainhead
  • 1957 Atlas Shrugged (shqip: Revolta e Atlasit)
  • 1961 For the New Intellectual
  • 1964 The Virtue of Selfishness
  • 1966 Captalism: The Unknown Ideal
  • 1969 The Romantic Manifesto
  • 1971 The New Left: The Anti-Industrial Revolution
  • 1979 Introduction to Objectivist Epistemology
  • 1982 Philosophy: Who needs it

Shiko dhe[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Referimet[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

  1. ^ Den Uyl, Douglas & Rasmussen, Douglas, eds. (1986) [1984]. The Philosophic Thought of Ayn Rand (paperback ed.). Chicago: University of Illinois Press. ISBN 0-252-01407-3.OCLC 15669115.
  2. ^ Sciabarra, Chris Matthew (1995). Ayn Rand: The Russian Radical. University Park, Pennsylvania: Pennsylvania State University Press. ISBN 0-271-01440-7. OCLC 31133644.
  3. ^ Peikoff, Leonard (1991). Objectivism: The Philosophy of Ayn Rand. New York: E. P. Dutton.ISBN 0-452-01101-9. OCLC 28423965.
  4. ^ Gotthelf, Allan (2000). On Ayn Rand. Wadsworth Philosophers Series. Belmont, California: Wadsworth Publishing. ISBN 0-534-57625-7. OCLC 43668181.
  5. ^ Should Democratic Party Merge With Communist Party?
  6. ^ Ayn Rand. "Racism", The Virtue of Selfishness.

Burime informacioni[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]