Partia e Punës e Shqipërisë

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Shko te: navigacion, kërko
Partia e Punës e Shqipërisë

Partia e Punës e Shqipërisë pasardhëse e Partisë Komuniste të Shqipërisë ishte partia udhëheqëse e Shqipërisë në vitet 1948-1991.

Ideologjia[redakto | redakto tekstin burimor]

Nacionalizmi dhe Marksizëm-Leninizmi ndahej në katër shylla kryesore:

  1. Bashkimi Kombëtar
  2. Ekonomia Politike
  3. Materializmi dialektik dhe historik
  4. Socializmi shkencor

Themelimi[redakto | redakto tekstin burimor]

Mbledhja e Grupeve Komuniste për themelimin e Partisë mbajt më 8-14 nëntor 1941 në ilegalitet në Tiranë. Në të merrnin pjesë 15 veta. Ndërmjet tyre ishin Enver Hoxha, Qemal Stafa, Vasil Shanto, Pilo Peristeri e të tjerë. Më 8 nëntor u mor vendimi për shkrirjen e grupeve komuniste dhe themelimin e Partisë Komuniste të Shqipërisë (PKSH). Në mbledhje u dëgjuan raportet mbi veprimtarinë e secilit grup, u vunë në dukje sukseset dhe të metat e lëvizjes komuniste në Shqipëri dhe u rrahën problemet jetësore që i dilnin Partisë. Shumica e përfaqësuesve shprehën vendosmërinë për t'i dhënë fund përçarjes dhe për të ndërtuar një parti të vetme marksiste-leniniste, me një unitet të shëndoshë organizativ dhe ideologjik dhe me një vijë politike luftarake. Vetëm Anastas Lula e Sadik Premtja, udhëheqësit kryesorë e pëfaqësues të grupit të të rinjve, u munduan të pengonin arritjen e këtij pikësynimi. Ata nuk guxuan të shpreheshin hapur kundër bashkimit të grupeve komuniste, sepse një bashkim i tillë kërkohej me këmbëngulje nga poshtë. Por paraqitën dhe mbrojtën pikëpamjet e njohura trockiste të grupit të tyre. U përpoqën të vërtetonin sidomos «mungesën e proletariatit», «karakterin reaksionar dhe konservator të fshatarësisë», «mungesën e kuadrove të përgatitur», rrezikshmërinë që paraqiste për kuadrot propaganda dhe agjitacioni i hapët kundër fashizmit», «kotësinë për t'u mbështetur në ndihmën e përkrahjen e Bashkimit Sovjetik»! Me këto ata synonin të krijonin idenë se formimi i një partie të vetme komuniste do të ishte një gjë formale dhc se kjo parti nuk do të arrinte kurrë të bëhej udhëheqëse e popullit shqiptar e të drejtonte luftën për çlirim kombëtar. Kundër këtyre tezave u zhvillua një luftë parimore, të cilën e udhëhoqi Enver Hoxha, i përkrahur nga Qemal Stafa dhe pjesëmarrës të tjerë të mbledhjes që qëndronin në pozita marksiste-leniniste. Kur e panë veten të mundur, Anastas Lula e Sadik Premtja pranuan sa për sy e faqe t'i nënshtroheshin shumicës dhe dhanë fjalën se do të zbatonin vendimet e mbledhjes. Mbledhja e grupeve komuniste përcaktol bazat ideologjike dhe organizative të Partisë dhe përpunoi çështjet themelore të vijës së saj të përgjithshme pë periudhën e Luftës Antifashiste Nacionalçlirimtare. Për udhëheqjen e Partisë u zgjodh Komiteti Qendror (i përkohshëm) prej 7 vetash. Për drejtimin e tij u ngarkua Enver Hoxha, ndonëse nuk u caktua asnjë sekretar. Sipas kushtit të pranuar, në udhëheqjen e Partisë nuk hyri asnjëri nga ish-krerët kryesorë (kryetari dhe zëvendësi) të grupeve. Kjo nuk ishte pasojë e një marrëveshjeje të thjeshtë, por një kërkesë e zhvillimit të lëvizjes komuniste dhe revolucionare. Krerët e grupeve, të mbrujtur me një frymë të theksuar grupazhi, për një kohë të gjatë ishin bërë pengesë e madhe për bashkimin e komunistëve shqiptarë në një parti të vetme dhe ishin treguar të paaftë për të drejtuar komunistët dhe masat revolucionare[1][2]

Parimet organizative[redakto | redakto tekstin burimor]

Si të gjitha partitë e tjera marksiste-leniniste, edhe PPSH ishte organizuar mbi bazën e centralizmit demokratik. Organi më i lartë i Partisë ishte Kongresi i Partisë. Midis dy kongreseve organi më i lartë i Partisë ishte Komiteti Qendror (KQ i PPSH) i cili zgjidhej nga Kongresi. Një rol udhëheqës në Parti luanin Byroja Politike dhe Sekretari i Parë i KQ të cilët zgjidheshin nga KQ.

Anëtarësia[redakto | redakto tekstin burimor]

Sipas parimeve leniniste anëtar i PPSH-së bëhej kushdo që pranonte programin e Partisë, bënte pjesë në një organizatë dhe kontribuonte financiarisht për Partinë (kuotizacioni jepej në bazë të rrogës ; sa më e madhe rroga aq më i madh ishte kuotizacioni). Më vonë hyrja ne Parti u bë më rigoroze :

  • Ishte e nevojshme që çdo kandidat të paraqiste një biografi.
  • Komunistët duhet të plotësonin 10 pikat e moralit komunist.
  • Çdo kandidat duhet të priste 3 vjet para pranimit në Parti.
  • Për intelektualët ishte e nevojshme kryerja e stazhit të Partisë (punë prodhuese, zbritje në bazë, etj.)

Megjithatë për arsye se Partia zinte rolet udhëheqëse në administratë (parti-shtet) shumë persona hynë në PPSH thjesht për të bërë karrierë. Rrjedhimisht numri i anëtarëve erdhi gjithnjë në rritje. Kështu, ndërsa në themelim PPSH (PKSH) kishte vetëm 200 anëtarë, në vitin 1991 PPSH kishte rreth 150,000 anëtarë ose 5% te popullsisë së vendit.

Transformimi i PPSH[redakto | redakto tekstin burimor]

Pas vdekjes së Enver Hoxhës, PPSH vazhdoi rrugën e saj. Pasuesi i Enver Hoxhës, Ramiz Alia theksoi se do ndiqte rrugën e vazhdimësisë, pra rrugën e Enver Hoxhës. Ai urdhëroi ngritjen e monumenteve dhe busteve të Enver Hoxhës në shumë qytete të Shqipërisë, dhe u vuri emrin e Enver Hoxhës Universitetit të Tiranës dhe shumë ndërmarrjeve dhe kooperativave. Njëkohësisht ai shkroi një libër për Enver Hoxhën me titull "Enveri Ynë" ku i thurte lavde diktatorit. Ramiz Alia ndryshe nga liderët e vendeve të tjera komuniste, përdori cdo mjet për të mos e dorëzuar pushtetin duke përdorur edhe dhunën, siç ndodhi në masakrën e 2 prillit 1991 në Shkodër ku u vranë nga policia 4 të rinj demonstrues (Demonstrata Antikomuniste) dhe u plagosën dhjetra të tjerë; si dhe vrasja e qindra të tjerëve që tentuan të kalonin kufirin. Në Kongresin e X të PPSH i mbajtur në qershor 1991 u vendos ndryshimi i emrit nga PPSH në Parti Socialiste (PS) e cila është një parti social-demokrate me orientim pro zhvillimeve dhe integrimeve euroatlantike.

Shih edhe[redakto | redakto tekstin burimor]