Jump to content

Aeroporti i Podgoricës

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë

Aeroporti i Podgoricës (Aerodrom Podgorice) është një aeroport ndërkombëtar që i shërben kryeqytetit malazezPodgoricës dhe rajonit përreth. Është një nga dy aeroportet ndërkombëtare në Mal të Zi, tjetri është Aeroporti i Tivatit . Të dyja operohen nga kompania shtetërore Aeroportet e Malit të Zi (Aerodromi Crne Gore).

Aeroporti ndodhet 11 kilometres (6.8 mi) në jug të Podgoricës qendrore, në Rrafshin e Zetës, një nga zonat e pakta fushore të Malit të Zi të përshtatshme për një aeroport të madh. Aeroporti është i njohur lokalisht si Aeroporti Golubovci ( Montenegrin ) pasi ndodhet brenda kufijve administrativë të qytetit të Golubovcit . Kodi IATA i aeroportit është ende TGD sepse Podgorica u emërua T ito g ra d (pas Josip Broz Tito ) nga viti 1946 deri në 1992, gjatë kohës në të cilën aeroporti u hap. Është qendra kryesore për Di Air dhe ishte qendra kryesore për Montenegro Airlines .

Historia[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Historia e aviacionit civil në Podgoricë filloi më 26 maj 1928, kur një Aeroput Potez 29/2 u ul në një pistë me bar në një fushë të vogël ajrore që ndodhej pranë stacionit aktual të trenit të qytetit. Avioni ishte në linjën eksperimentale Beograd - Shkup - Podgoricë - Mostar - Sarajevë - Beograd, i organizuar për të përcaktuar qëndrueshmërinë e lidhjes ajrore të Beogradit me Jugosllavinë jugore. Më 5 maj 1930 filloi shërbimi i planifikuar i pasagjerëve në linjën Beograd-Sarajevë-Podgoricë.[1] Aeroput përdori avionë Farman F.300 në këtë linjë.

Lufta e Dytë Botërore i dha fund trafikut të pasagjerëve në aeroport. Në vitin 1943 dhe 1944, fusha ajrore u përdor nga Luftwaffe në Malin e Zi të atëhershëm të pushtuar nga gjermanët .  Ishte një objektiv i shpeshtë në bombardimin tashmë famëkeq të Podgoricës, që rezultoi në humbje të konsiderueshme gjermane.

Pas luftës, shërbimi i pasagjerëve rifilloi më 8 prill 1947, me fluturimet e sapoformuara të JAT për në Beograd me një Douglas C-47 të konvertuar për përdorim pasagjerësh. Një linjë mallrash për në Beograd u krijua më vonë në 1957. 

Aeroporti u zhvendos në vendndodhjen e tij aktuale në jug të qytetit në vitin 1961. Paraqiste një 2,500 by 45 metres (8,202 ft × 148 ft) pistë e asfaltuar dhe u modernizua dhe rinovua në 1977. Pjesa më e madhe e trafikut në këtë periudhë përbëhej nga fluturime të planifikuara për në Beograd, kryesisht me avionë McDonnell Douglas DC-9 .[2] Aeroporti Špiro Mugoša tani zë vendin e mëparshëm.

Më 23 prill 2003, pronësia e aeroportit u transferua nga JAT Airways në Aeroportet e Malit të Zi, një kompani publike në pronësi të Qeverisë së Malit të Zi. Së bashku me formimin dhe rritjen e Montenegro Airlines, kjo kontribuoi në rritjen e shërbimeve nga aeroporti. Praktika prej dekadash që aeroporti të ishte kryesisht një aeroport ushqyes për Beogradin u hoq në favor të një rrjeti më të larmishëm të fluturimeve të planifikuara të pasagjerëve. 

Një rinovim dhe zgjerim i madh u bë në vitin 2006, me rinovimin dhe zgjerimin e platformës dhe përmirësimet në sistemin e rrugëve lidhëse, sistemin e ndriçimit të aeroportit dhe furnizimin me energji elektrike. Një terminal krejtësisht i ri pasagjerësh u hap më 14 maj 2006, ndërsa terminali i vjetër i pasagjerëve iu nënshtrua rindërtimit dhe rinovimit në 2009. 

Sistemi i përmirësuar i rrugëve lidhëse mundësoi shërbimin e avionëve me trup të gjerë në aeroport. Kështu, aeroporti filloi shërbimin e Il-86 dhe aeroplani i parë i mallrave Boeing 747 mbërriti në aeroport në prill 2008. 

Në dhjetor 2020, Montenegro Airlines hyri në likuidim, duke e lënë aeroportin pa një transportues në shtëpi. Air Montenegro filloi operimet më 8 shkurt 2021.[3]

Shifrat e trafikut në aeroportin e Podgoricës
viti Pasagjerët Ndryshimi Lëvizjet e avionëve Ndryshimi Ngarkesa Ndryshimi
2005 319665 3298
2006 381,847 Increase</img> 19% 3895 Increase</img> 18%
2007 460,020 Increase</img> 20% 4918 Increase</img> 26%
2008 544,907 Increase</img> 17% 5883 Increase</img> 16%
2009 450,376 </img> 16% 5455 </img> 4%
2010 651,608 Increase</img> 45% 6925 Increase</img> 26%
2011 611,651 </img> 6% 6136 </img> 11%
2012 620,097 Increase</img> 1% 5560 </img> 9%
2013 690,688 Increase</img> 11% 5528 </img> 1%
2014 699,141 Increase</img> 3% 5247 </img> 5%
2015 748,899 Increase</img> 7% 5545 Increase</img> 6%
2016 873,278 Increase</img> 17% 5957 Increase</img> 7% 876
2017 1,055,142 Increase</img> 21% 7516 Increase</img> 26% 837 </img> 4,4%
2018 1,208,525 Increase</img> 15% 7915 Increase</img> 5% 882 [4] Increase</img> 5,4%
2019 1,297,365 Increase</img> 7,4% Increase</img>

Rrugët më të ngarkuara[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Rrugët më të ngarkuara në Aeroportin e Podgoricës
Qyteti Aeroporti Nisjet javore



</br> (Dimër 2021/2022)
Linjat ajrore
</img> Beogradi Aeroporti i Beogradit 42 Air Serbia, Air Montenegro
</img> Stamboll Aeroporti i Stambollit 13 Turkish Airlines
</img> Vjena Aeroporti i Vjenës 9 Austrian Airlines
</img> Lubjanë Aeroporti i Lubjanës 5 Air Montenegro
</img> Frankfurt Aeroporti i Frankfurtit 3 Air Montenegro
</img> Londra Aeroporti Stansted i Londrës 2 Ryanair
</img> Dortmundi Aeroporti i Dortmundit 2 Wizzair
</img> Barcelona Aeroporti i Barcelonës 2 Ryanair
</img> Cyrihut Aeroporti i Cyrihut 2 Chair Airlines
</img> Brukseli Aeroporti Charleroi 2 Ryanair

Shih edhe[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Lidhjet e jashtme[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Një kategori në Wikimedia Commons përmban dokumente multimediale për Aeroporti i Podgoricës.

Referime[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

  1. ^ Drustvo za Vazdusni Saobracaj A D – Aeroput (1927-1948) at europeanairlnes.no
  2. ^ "Airport of Montenegro" [Aeroporti i Malit të Zi] (në anglisht). Arkivuar nga origjinali më 15 dhjetor 2017. Marrë më 2 tetor 2014.
  3. ^ ch-aviation.com - Montenegro Airlines suspends operations from December 26 25 December 2020
  4. ^ "Airline traffic data by main airport" [Të dhënat e trafikut të linjës ajërore sipas aeroporteve kryesore] (në anglisht). Eurostat. Marrë më 31 janar 2020.