Lvivi

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
Jump to navigation Jump to search

Lvivi (ukrainisht: Львів) është qyteti më i madh në Ukrainën Perëndimore dhe qyteti i gjashtë më i madh në Ukrainë në përgjithësi, me një popullsi prej 717,510 (2021 est.) Lviv është një nga qendrat kryesore kulturore të Ukrainës .

Përmbledhje[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Qyteti Lviv emëruar për nder të Leos, djalit të madh të Danielit, Mbretit të Rutenisë, ai ishte kryeqyteti i Mbretërisë së Galicisë–Volhynia [1] nga viti 1272 deri në 1349, kur u pushtua nga mbreti Kazimir III i Madh i Polonisë. Nga viti 1434, ai ishte kryeqyteti rajonal i Voivodeship Rutenian në Mbretërinë e Polonisë . Në 1772, pas Ndarjes së Parë të Polonisë, qyteti u bë kryeqyteti i Mbretërisë Habsburge të Galicisë dhe Lodomerisë . Në vitin 1918, për një kohë të shkurtër, ai ishte kryeqyteti i Republikës Popullore të Ukrainës Perëndimore . Midis luftërave, qyteti ishte qendra e Voivodeship Lwów në Republikën e Dytë Polake .

Pas pushtimit gjermano-sovjetik të Polonisë në vitin 1939, Lviv u bë pjesë e Bashkimit Sovjetik dhe në 1944–46 pati një shkëmbim popullsie midis Polonisë dhe Ukrainës Sovjetike. Në vitin 1991, ajo u bë pjesë e kombit të pavarur të Ukrainës.

Lviv shërben si qendër administrative e Lviv Oblast dhe Lviv Raion dhe kishte statusin e qytetit me rëndësi të rajonit përpara se ky emërtim të shfuqizohej në vitin 2020. [2] Ajo ka administrimin e romadës urbane Lviv, një nga romadat e Ukrainës. [3]

Lviv ishte qendra e rajoneve historike të Rutenisë së Kuqe dhe Galicisë. Zemra historike e qytetit, me ndërtesat e vjetra dhe rrugët me kalldrëm, i mbijetoi pushtimeve sovjetike dhe gjermane gjatë Luftës së Dytë Botërore kryesisht e padëmtuar. Qyteti ka shumë qendra industriale dhe institucione të arsimit të lartë si Universiteti i Lvivit dhe Politekniku i Lvivit. Lviv është gjithashtu qendra e shumë institucioneve kulturore, duke përfshirë një orkestër filarmonike dhe Teatrin e Operas dhe Baletit Lviv. [4] Qendra historike e qytetit është në Listën e Trashëgimisë Botërore të UNESCO-s.

Shih edhe[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Referime[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

  1. ^ Perfecky, George A. (1973).
  2. ^ "Те, чого ніколи не було в Україні: Уряд затвердив адмінтерустрій базового рівня, що забезпечить повсюдність місцевого самоврядування". decentralization.gov.ua. Arkivuar nga origjinali më 14 shkurt 2022. Marrë më 2021-12-15. {{cite web}}: Mungon ose është bosh parametri |language= (Ndihmë!)Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht (lidhja)
  3. ^ "Львівська територіальна громада" (në ukrainisht). decentralization.gov.ua. Arkivuar nga origjinali më 15 janar 2022. Marrë më 15 janar 2022.{{cite web}}: Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht (lidhja)
  4. ^ "Archives". Arkivuar nga origjinali më 25 shkurt 2010. Marrë më 24 mars 2021. {{cite web}}: Mungon ose është bosh parametri |language= (Ndihmë!)Mirëmbajtja CS1: Datë e përkthyer automatikisht (lidhja)

Lidhje të jashtme[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]