Hipopotamidët

Nga Wikipedia, enciklopedia e lirë
(Përcjellë nga Hippopotamidae)
Jump to navigation Jump to search

Hipopotamidët
Vargu kohor:
barstovian – sot, 16–0 Ma
Middle Miocene-Present
Hippo pod edit.jpg
Hipopotami
Choeropsis.jpg
Hipopotami xhuxh
Klasifikimi shkencor
Mbretëria:
Filumi:
Klasa:
Rendi:
Familja:
Hippopotamidae
Nëntaksat

Trilobophorous Geze, 1985

Hippopotaminae Gray, 1821

†Kenyapotaminae Pickford, 1983

Hipopotamidae është një familje gjitarësh gjysëm-ujorërenditdythundrakëve (Artiodaktila).Edhe pse ata ngjajnë fizikisht me derrat , të afërmit e tyre më të afërt që jetojnë sot janë cetacët . Hipopotamët janë anëtarët e vetëm të gjallë të familjes Hipopotamidae .

Ekzistojnë dy lloje të gjalla të hipopotamit në dy gjini; hipopotami xhuxh, Choeropsis liberiensis i pyjeve të Afrikës perëndimore, dhe hipopotam i zakonshëm, Hippopotamus amphibius .

Karakteristikat fizike[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Hipopotamët janë gjitarë të mëdhenj, me këmbë të shkurtër, të ngathët dhe trupa në formë fuçije. Ata kanë koka të mëdha, me gojë të gjerë dhe hunda të vendosura në majë të turirit të tyre. Ashtu si derrat, ata kanë katër gishtërinj, por ndryshe nga derrat, të gjithë gishtërinjtë përdoren gjatë ecjes. Hipopotamidët janë thundrakë , megjithëse, ndryshe nga shumica e kafshëve të tjera të tilla, ata nuk kanë thundra, përkundrazi përdorin një jastëk të indit lidhës të ashpër në secilën këmbë. Lugthi i tyre ka tre dhoma, por ato nuk janë ripërtypës të vërtetë .

Ljojet e gjalla janë me lëkurë të butë dhe kanë mungesë të gjëndrave dhjamore dhe gjëndrave të djersës . Epiderma e jashtme është relativisht e hollë, kështu që hipoptamët dehidratohen shpejt në mjedise të thata. [1]

Të dy llojet e dhëmbëve, incizorët dhe dhëmbët e qenit janë të mëdhenj dhe të ngjashëm me çatajt, megjithëse çatatjt e qenit janë shumë më të mëdha. Çatajtë rriten gjatë gjithë jetës. Dhëmbët postkanine janë të mëdha dhe komplekse, të përshtatshme për përtypjen e lëndës bimore që përfshin dietat e tyre. Numri i dhëmbëve ndryshon madje brenda së të njëjtit lloji .

Evolucioni[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Hipopotamidët e kanë prejardhje nga antrakoteritë , një familje e artiodaktikëve gjysmëujor dhe tokësorë, që u shfaqën në Eocenin e vonë , dhe mendohet se të kanë ngjarë me hipopotamë të vegjël me kokë të ngushtë . Hipopotamët u nda nga antrakoterat gjatë Miocenit . Pas shfaqjes së hipopotamidëve, antrakotët e mbetura kaluan në një rënie të sjellë nga një kombinim i ndryshimit klimatik dhe konkurrencës me pasardhësit e tyre, derisa gjinia i fundit, Merycopotamus , u zhduk në Pliocenin e hershëm të Indisë.

Dikur kishte shumë lloje të hipopotamidëve, por vetëm dy mbijetojnë sot: Hippopotamus amphibius , dhe Choeropsis liberiensis . Ata janë të mbijetuarit e fundit të dy vijave kryesore evolucionare , përkatësisht hipopotaamët dhe hipopotamët xhuxh; këto linja mund të konsiderohen si nënfamilje , por marrëdhënia e tyre me njëra-tjetrën - përveç të afërmve mjaft të largët - nuk është zgjidhur mirë.

Kenyapotamus enigmatik i Miocenit është i njohur sa duhet që të caktohet në një vend në filogjeninë e hipopotamëve. Për më tepër, gjinia Hexaprotodon , në një kuptim që tani kufizohet në një grup kafshësh të zhdukur dikur që jetonin përreth Oqeanit Indian verior dhe verilindor , i cili më parë përfshinte hipopotamidët më të lashta, ka rezultuar të jetë parafile .

Strukturat analoge[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Dhëmbët e poshtëm të qenit të hipopotamidëve janë të ngjashëm në funksion dhe strukturë me çatajtë e elefantëve . Ndërsa hipopotamidët dhe elefantët lidhen vetëm shumë larg në klasën e gjitarëve, dhëmbët e poshtëm të qenit të të dy grupeve janë të gjata dhe kanë një kurbë të vogël, dhe llojet e të dy familjeve përdorin këtë strukturë kur luftojnë.

Llojet[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

Sistematika dhe taksonomia e përdorur këtu kryesisht ndjek rishikimin e Boisserie (2005). [2]

Referena dhe shënimet[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]

  1. ^ Laws, Richard (1984). Macdonald, D. (red.). The Encyclopedia of Mammals. New York: Facts on File. ff. 506–511. ISBN 0-87196-871-1. Mungon ose është bosh parametri |language= (Ndihmë!)
  2. ^ Boisserie identified the species Hippopotamus minor as Phanourios minutus, but this genus is not widely recognized.

Leximi më tej[Redakto | Redakto nëpërmjet kodit]